Citation
Der ṿeg =

Material Information

Title:
Der ṿeg = El camino
Alternate Title:
El camino
Alternate Title:
Weg
Alternate Title:
Veg
Alternate title:
דער וועג
Place of Publication:
México D.F.
Publisher:
name of publisher not given
Publication Date:
Frequency:
Monthly
regular
Language:
Yiddish
Physical Description:
1 online resource : ;

Subjects

Subjects / Keywords:
Jews -- Periodicals -- Mexico ( lcsh )
Jews ( fast )
Mexico ( fast )
Genre:
Newspapers. ( lcgft )
Periodicals. ( fast )
serial ( sobekcm )
Spatial Coverage:
Mexico -- Mexico City

Notes

Language:
Text mostly in Yiddish with some Spanish.
General Note:
Description based on: 1 de enero 1932; title from banner.
General Note:
Latest issue consulted: Año 48, num. 1101 (14 de octubre 1977).

Record Information

Source Institution:
Centro de Documentación e Investigación Judío de México
Holding Location:
Centro de Documentación e Investigación Judío de México
Rights Management:
This item was contributed to the Digital Library of the Caribbean (dLOC) by the source institution listed in the metadata. This item may or may not be protected by copyright in the country where it was produced. Users of this work have responsibility for determining copyright status prior to reusing, publishing or reproducing this item for purposes other than what is allowed by applicable law, including any applicable international copyright treaty or fair use or fair dealing statutes, which dLOC partners have explicitly supported and endorsed. Any reuse of this item in excess of applicable copyright exceptions may require permission. dLOC would encourage users to contact the source institution directly or dloc@fiu.edu to request more information about copyright status or to provide additional information about the item.
Resource Identifier:
36721731 ( ALEPH )
1088558281 ( OCLC )

Downloads

This item has the following downloads:


Full Text
90-91
EL CAMINO
25 9;

*>*
? $#
,
/ ?


^

i
como artculo de 2a. clase
con fecha 7 de Diciembre de i929
Director: M. ROSENBERG | Mxico, D. F., Viernes 1 de Enero 1932 1 ,¡Hn3 ,.D .7 ,J2W |
! %
a fe k B ktfei i A A A A A ^ kaMkh
.

, ,


-,

,

¡
.
,
8

;

,
,

.


2-

,
8 -,
8
8
.
6
8 8

.
-,

6 .
70 *

-

.
8,
8,

,

.
100.000 !
8
,
8 1
8 8 130
8
8



.
,7 20 JU




88 | :


43 .


"
1932, "-
W 5-'
8 8
1
""
1931
88

)

)
)


-
"" 8-)
8 )
()
?2?
.
.
^ ?
^
;¡
?22
0§
.
. ,
.

??
? ?^
. "

7

.
!
.


,
8

-


: -

8 ,

, 8 68
-

8
,
8
,
-
8 88 8

-, 8
.

.
8-

, 8 *

-
Ley del Timbre1),
8

.

2.

8-

8-8.


! .
8
8
08
8 8
8
8 8
.

8
8




8 ;.

8

j



.
¡
-. 1

8


8
.

.
, 8
.
8 88
8



.
, ^
?¡
.
88

8, 8

8 8.
8

88


8
.

8



-8,

8
8*

8.
8,
8
88 .. ,
, .

BJHSEHBSESIEIEEH
!
5 1 : "1"
8 "" .
8, 8 .


"" .
ww,vwwvvwwnww
$ .
^ ",
r
\
K
^ 8
^
^ .
x
.

.
^.

& 8 .



, .


. 8

,
-
)

.
$


i
!

"",
,
:
. ,
. ,
,
. . .
:
. , . ^
WW'W .





,

.

.
.


48

.



.
9
.
XX


"
"



.


.
(->
(-
().
,


,
8

28



-1 ,
,-
.

.
.

.

"",
, .
,
,
.

45 .

>,¡
9
^
":"

?) ,
, ?>
? .

!
.




:


,
",

.


44


,

.


71 1932

2
Sociedad de Prstamos de la B. B. e I. de Mxico
.35 Mex. L-68-64 Mxico, D. F723 27-17 para Pblico3 .Calle de Tacuba 15 Tel. Eric
.
a g
|5 §
{& S
a 8
*5 s
$

1932

:
1) ,
-?
2)

-?
3)
1 3
#
t
S
*
S
S
*

( ?
4)
7




).


.

.
.
5)
?
*) -
?
7) :
(


-?
9)
?
1932.
.
!






.



.


-,
.

.
1 50
.
-
Calle de Tacuba 15¡j
Tel. Erc. 20485
MEXICO D, F.
W |
!EEEEEESEIHiSlIiEEEEEiEEIEEEEEEEISHSEEEEEIlgMJIBiEia
DR. I. UNIKEL
Cirugano Dentista
Av. Pino Surez No. 15 Altos
Tel. Eric. 3-60-24 Mxico, D. F

.
DIRECTORIO
Comercial, Industrial y Profesional de la
8
8
8
Vi



"
.
?3>
@4
fe,
<3?
fe
<34J
fe
l
fe
&?
fea
./)
(a
?
fe
<34
fea.
<3?
Juuww
j
411 **-*- J
*
$


$
$
i
as as as as as 3£ as as as. as as
L.V NACIONAL |!
Gran Fbrica de Bolsas para Damas, ^
Ligas y Tirantes P
Mesones 57, Eric. 2-28
/pdo. Postal 1974

*
¡
!
| 4
% : 1) 22; 2)
k ; 3) ?¡12; 4) 14.
^ .
^ 71

1932



.

75, .
n

(/
M
J/&
m
5
"
Mxico, D.

^
f
/1
P
Ch. Rosenberg y H. Jungster
r
!


i


3
¡!, 1 & 1932.


.
4#.'¡
?$: ^
*$.,!: ~ 5 yaju'?¡ 2.50 #.
':.. 5 #.:# 2.50' $. #. .
sj 8*:
76, . . 35 238
$:;
E L CAMINO
APARTADO POSTAL 1686. MEXICO D. F
.
.&* ?
JMSm.^SU
"
c ^)* ^ -?<* rar^ c* ^
"
.
*1, 1 1930,
".
91 "
, :
8 8


" ,

.
.

.


"";

"",
.
.

.

- : .

, *


;
; ,

, ;



.
-*
"":

-.

$


, ""
""
.




""
.
,



.


, .
! 1931



1931
.

.
,

.

.







.
.

,


,

?
,


.



.

.)

,

...




-
< ,
).
,

3 .



.


8



,



(
)



.
.

-

.

.
*
-.


1

"",
. .

-
-,

. -
,

.

. (

.
-

.


.

-

.

,

,
.
*

-


-
.

(,
)

-.



.,

.



...


. .







",


,
( )
.

.






.

.


. .,


( 10
> .
"
...

..




.






.



. ,


.

"-"
2-

,
; ,
".
!
; ;
, ;
; ; ;
;
...

*;
; *
, ; -
.
¡V-
; ; ;, -

.
3;
;

;
;.
...



T I T



,




.





.
,


, ,

.

7?!
3 8

.

.

19 '20
,

,



,





.

_",
"",





-.

...
.

"',
!
;
!; -?1
,
.
-


.
;

. ;
;

-
; ; ;
;
" ; ;

; ,"; ;
.

;

; -
-
;
.
";"
.

; -
; ;
;

.-
; ;
, ;
," ; .
!


"7



"".
"
-

"
^ .

: ""

"
...
, #.


I .
j -.


, 1 1932

4
Para usar anteojos finos acuda a la
ptica mbersal u I. 16 de Sep. y Bolvar y 16 de Sep. 23 Mxico, D. F.
Las (Basas ms modernas en examen cientfico de la vista Gratis.
Preparcin de recetas de oculistas
con precisin y economa.
.
.

^*
Propietario
Green Sweater Co.
Oreen ]Elnos. 1NT icolaievslty
y OTavk.in
Gran Fbrica de Mantones, fichus, Sweatars y Bufandas de
Seda y Lana, Para Camas, Caballeros y NI!.os.
Ventas por Mayor
Calle del Apartado 30
Apartado Postal 2978

.
?
2
?
; 7

7;
, .
.

GR1FN SWKATEH CO

,
,

28


.



,

42
m
~ .
I
\
J
, Refacciones
?¡ ?

?!
.
Cuando su Aparato de Ra-
dio no trabaja, nosotros
lo arreglaremos con Ga-
ranta y a un costo mini_
mu. Surtido de refaccio-
nes y novedades de radio
Pase Ud. aprobar los bul*
boa de su aparato gratis
Material Elctrico y
Candilera.
Prop. A- MARGULES
]ErlC. I 274-50
MexlQ 03-07
la. G-nerrero 4=
Apartado 2558
MEXICO, I). F.
81-, !; "
|
$ $
E I. T I O R E
Plaza de la Constitucin No. 29
Tel. Ericsson 3_35_53 Mxico, D. G.
Prop. J. B. TAFELOV
m
a la ^

T .
$ $

.




.



-

'1
.

-,
:


.
...
,
...
> -
?



... ,
, .
-...
?

-,



I
,


?...
77 ?¡.

Manuel Schmidt


mz

"
(.)
$ "!
$ $
$
$ ,
?
$ -
#3
^ $


1 1932

" 5
^W-V*V^ y la unin; }
^ Fbrica de Tejidos y de Ropa interior ^
J Z. Grinberg D. Lit1va\ V. Mochan F
f Ropa Interior de Seda para Dama y Seor, Mar!-
Nones, Sweaters, Bufandas, Chale cuadrados, etc <
f Especialidad en Sweaters y ropa interior de ata^
calidad. ,
f PABEICA: AV ARGENTINA 85 DESPACHO; AV. ARQ1 N
j TINA T8 EBIC, S-63-9S MEXICO, D. F.
? ?^
? <
-?
$ -

t
t
i
m
"
ff
T
73, .
,
!
!
. ,
1mas!a^aaaagag
22
!
1
te
7 $ 1 ()
.
?.
2


3
. .
. 4$193 M'um .
5E^jze^¡ffisa15jffisgj;5B£sss;jtess:jEes1:2&s1:je:2&s1:ja6'
1 "EL TRAJE CHIC¡
| MAX ALTER
Av. Rep. de Chile 1. Eric. 2-15=31
Mxico, X), F*.
?¡ 7¡ ?¡
|
¡ 2"
|
H .
| |
aWmHff,ITE.EIgglSgEES,REgl5gEiiBBEEIgKSEmBBK
-SMB -. Sft -3i. Jlfe. -S
i.

*

KPONENBEC
IMjl
KRONENBERG
HILO
media calidad
CHIFFON
HECHA DE LOS MAS
FINOS MATERIALES
fbrica be
ffl e a s
¡Kilo y Seda Chiffon marca ^
1'NENBHKG '
< 1
I I
jy marcas el 'LEON. y la 3
SIRENA
i 9. Zambuan
1f 2a. Calle del Alamo 60
j Tel. Ene 6-04-48
J Mxico, O. F.
1'

!
Joxti
,

-,
; j
" ¡>
wr tor ^ ^ **r
JUSIDMAN HNOS.
FERRETERIA, TLAPALERIA Y CRISTALERIA
VENTAS POR MAYOR
Corregidora 49 Mxico, D. F.
, .
""

. .
-, .
. .
.
CHIFFON
El Globo y
Z Z Se\denf|0j.
Fbric a de Medias y calcetines
M. ZAJDMAN E HIJO
Galle Alzate 133 Erie 6-07-43¡ Mxico, D. F
1
,
.

' 08? 98

:
Seidenflor
Ghiffon Z Z
7! imm
/
1 7!
? ^
(dei pas)
*
S *,.1, 1
1
.
>. -
m
!
$


,*
srR!.v
LA SIRENA
Pino Surez 1 7
Tel. Eric 2'56'51
Camisas Cretona 11. 00 doc.
Stop $ 30. 00 |
Fiat crep Francs 78 00
Todos los cuellos
Inarrugables

,
!



.
7.
!




K
FALirica de Corbatas
33 MEXIG, D.F113 .MONEDA 12 Eric !
!
,
.
. .
.
Wag£m
Wgr\tfrs





DELTA
Fbrica de Sweaters Calcetines y
Mantones
S. Yanovs\y M. Teverovs\y
Av. Argentina 21 B Eric 209-84 Mxico, D. F.
?











?
?
1 ?

u



a
CASA. DE CAMBIO
KLEIN
Av, Madero 26 y Esq. Bolvar
Tel, Eric 3-0000 Mex. J. 04-26 MEXICO, D. F
" ^ .7
.
j
, : 8: ,
. . .

8
": ".
"
!
¡ !
?¡ ,
& 7"
2
iMMrsvtr'vr(!
jmu. smv
mm ma ? l*
CLINICA ALEMANA!!
rkr r> n nACr>UDAIiiUI *
DEL DR. RASCHBAUM .
San Juan de Letran 3 jrimer piso Mxico, D. F.
^ ^?^sr

. , .
, .
7! 7!
.
: 9 1 . 4 7 .
9 12.
^
.
i
!

"
J


r
1 8 1932

^ *
)
.
8-!
!
,

,-

? -
Ppocatpetl,
Ixtlaxihuatl,
-,
!


-




,

,
!...




-
-

.


-
,
.



.

.



.

-
,
1)

,
.

-
-
.

,

. 2>
\?

;
; -


.


-







.

,






-,

^ 2!#
:

-.
.
,
- -
.

,
/
-
.


.


,
.

-

.

-,
-

,


.
, .
-
...


"";-
,
-
.

.
,


;
--
?
.

.



.
8
,
...
,
?¡.

(

-,


,


T I

,

,

8
.
.
,
-, 4 ,
0 .;

!


.


,
.

,


-
,



.
.






.

,
,
3&$
.
,
* ;
,
^ -
,
8
,
-

.
:
3) 8

,



, 8
8
8, 8
8
8
8
8,
-
". .
. ."

8.

, 8

8
.

8
8


^ s,
,
;



.



8 ^
8
:
-
.

88,
'8
8 .
8
8 -

,
:
: 8




8*.







,


^ .

-,

58-
.

,
8 ,

8,


8 8
.




¡
.
8

8
8
88.
8
, 8 -
? 8, 8
! .

,
8 8
,
8
8
: 8
!
8
8
;
8 8
- ". 8

80:
?
¡8 !
8
8 "8
8 ,
8 8.
8 ,
.
,
.
,
.
,
8 ,
-


8 .


,
,
.
,
,
8 .
8
1,
5;> ,
.

,
.
; : ,
,
,

,
^
;
.
: ,
. ; ,

:

.
, 8 :
i !


.

8
. "88.
- : 8,
, 8, .
.
8 8
88
. 8 88 "",
8-.



.
,

_!.


.

;
.
><
* *
-

: _
... .


,;
,
; ; ^ ,;.
; ;,;

*) :,
!
-. ; ; -;

1) 2) 3) ? ? .
*) ??; : :;:'.; ,?. 2) -. 3)
, .


, 1 1932

7
BRUEGGEMANN
YJ2IA.
Motolina No. 5
Eric. 2-97-57
Apartado Postal 1108
Mxico, O. F.
3

.
EN
arca no. 4
1 La Mascota S. A. §
CASA MATRIZ
Fabricantes e Importaderes de Artculos de Bonetera
NICO DEPOSITO DE MEDIAS _
CALCETINES Y BONETERIA 0
EN GENERAL
fi
0
fi
fi
0
fi
0
fi
0
fi
Apartado Postal 2446
MEXICO, D. F.
Repblica del Salvador No. 92
Ericssn 3-35-69
iEISEIlEEEEEgHEiU. E:Eb.EIEEE:E'glElg;ElgiSI>fS'?!; kr |g|gg a m
^ .
2 7¡!,
? ^
-,
^ =
.
7
.
7 .
?¡ ?¡, ?
.
0 73 7
fi 3
.LA MASCOTA, S. A
2
,
,
S 11 c u r s a 1 e s:
1.) Honduras 64 Apdo. Postal 2446 Eric. 6_55-73
2.) Pedro Moreno No. 518, Guadalajra Jal.
f
I
0
fi
0!
Bj
0
0
fl
0
o
0
fl
B
0
B
0
fl
0
fl
0
B
0
B
B
SS3Z3
?
?¡.
\
I -.
es Para Sastre Nosotros loa

Tenemos. 3
s
LA CIUDAD DE
BRADFORD j
r Si
¡ S. ROITMAN
|la Motolina No 2 Tel. Eric 3-06-10$
MEXICO, D. F. |
! "
7¡
"
2
!
-.
FABRICA de
S TRAJES
!
SWEATERS
BA1VO
ROSENTAHL
Calle Crdoba 206 Eric. 4*10 51 Apartado 2966 Mxico, D.F.
Rayos Ultravioleta, Anlisis j
CI la i oes y Electr.cidad '
Mdica
Or. Jorge Erdely
Mdico Cirujano y Parte
ro Titulado de las Facul-j
tades de Viena y Mxico
Jfx-aBistente de las Cl
nicas de Praga, Buda-
pest y Vinna.
Horas: de 9 a 13 y de 15 a 19
CONSULTORIO:
la. de Motoliuia No. 2
Depto. 22. Eeic 299-12
Dom.:Eric 44903 Mex P 1688
MEXICO, D. F,
|8

08 $.
|
.
I : 9 1
3 3 7



"
? "
3

| ?¡ I
.*
74186' 1.06-16
8 8
.
. ?¡
8 109.
TROTTNER Y
RABINOVICH
C1
Mxico, D. F.
Mex. J. 22 58
Ericsson 2-25_01
1)
8a. Calle de Cuauhtemotzsn 249
Telfono Ericsson 2-51 43
2) El Centro Fierrero Cuautemotzin No. 77
Tubera de 'la 16' Conecciones para tubera de todos tamaos, Vigue_
tas Fierro canal. Lmina negra y galvanizada. fierro para construc.
cioAes, rieles, alambre galvanizado. Metales: Plomo, bronce, cobre,
4 ^ ^ a >
J3
3\
, 1


, 1 1932

8
MS2HStgZnSgSCT
mmu! ct ^ lvj ^ o u! 1
Dr. Olvera No. 2C5
Tei. Eric. 3-36-03
Mxico, D. F.
LA MEJOR
LIBB]RMAN
8 82!
n- !. 11 gmDiKsn
?¡ 11 .


""
!
!! A TENC I O N
Ponemos en conocimiento a los Sres, Fabricantes,
que hemos abierto un Departamento de Tintorera, a_
tendido por, un Qnmico titulado y con prctica de mu-
chos aos en Fbricas Alemanas .
Teimos y Planchamos toda clase de Telas, de M~
quinas Circulares y especialmente tela de las Mqui_
as 'KETTENNSTUHL' TrbajoGarantizado
Ftosioa cLe Gneros cLe
Punto, Algodn y Seda
Artitioal
KBTTEN, la Tela <3.0 Mo-
<3£t.
Manufactura de Juegos Refajos, Pijamas,
Combinaciones, Blumers. etc.
Despachamos pedidos
por C. o. B.

, 8 ^
".
.
,
. .
I
i
vgSlt/it/^tyixT,
LAS FABRICAS l
UNIVERSALES I
Almacn <3.0 Ropa y
Novedades
0
i
0
J
0
T
0 :
T !, ,,-
0
Ti ,
T
7!.
T
0
Gran
Casa en Paris: Ru des Petites Socuries 24
A. RE1NAUD Y CIA. SUCS.
S- EN C P- A
Esquina 2a. de) 5 de Febrero y 4a Capuchinas
T
0
APARTADO 17 MEXICO, DF|
0
s
0
o
0
o
0
s
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
1)
M \X R. KING.
ReP del Salvador 90 E.-ic. 3-09-28
Apdo 7103 Mxico, F. D.
-? .
Ideal Gaf )
.
.
" .

2, ^21, 212, 7 .
, , ,
.
EL COMPETIDOR
Depsito de fierro y metales
Compra-Venia de rieles, Vigelas Tubos
Maquinaria y toda clase de
fierro y metales.
R. GUROVITCH
9a. Cuahutemoctzin Nc. 278 ,4
Eric. 3'21'82 Mxico, I'. F
77

Tel. 2-14-97
1,
,
.
.
Gran Fbrica de Camisas y Ropa ¡j
1.IFSMTZ, MINDHT Y GANKIN
Belisaro Domnguez 82 Eric, 653-67 Mxico, D. F.fj.
>
1!

)
:
1 ^ !
.
? . ,
1 !
| .':

&

2
37, ()


LA ESI RELL
av. Jalisco 150Eric. 5-16-73 Tacubayu,D F

*La Estrella Honduras 37 Eric. 2~14-05 Mxico


@@@@@
^ O L O R I A
CH CHESKIN
Argentina 56 Er1c
Rep A & MEXICO D. E
*SSZrn,
*Ai
2-20 98(
3t i
:
f -- *
.?^
^ ^
^ 8:^
[*. 8 8 ^
!^ W
A . W
¡I ?¡!
I
97 P, 2-22-48.
1 8 .
8 .
f
1
^_ ?¡.

} f
-w -9^ -c- sr^ 7sr ^esr -T'
"


, 1 1932

9

? ( )
! ^ ?!.
^ :! (2 ! )
! .,
?¡ ()
8
()
-
,



.





,
,
.


,
,



,
,

,




... ,

;

,
i

... ...
-



.
,




- ...



...

...


...


,
...


,
...

"" .



...


,



, ...
...
,
.,.
,


... -




,


.,.










... ,
T

, ... ...
..,

...
... ...
...
,




1

.

, ,

...

...


...
' ?...
- .




...


,

,

,
...
- ?
...
...
- ...
...

,
...


...


,
;
;



.


:
,



.


.
;
"
". -

; .



,



;

;

; .


.
fcatg abasar
5
, ^,

.



...


,

,



,
,

... ¡ ()

T T
... I
...

,

,

...



;


.
-
-
,
...

... ...

.

...
,
... 8

... ...
-
.




:
- ...
...

,

:
- ?...
?".
- ...
-
... !."

.


:
-
, .
- ?
?
-
.
- !".
- ...
- .

...
- ...
- ...
- ...
- -¡
- ;¡
!...
... ^
.
;

".

: "
8"...
-

()

8 ...

:1
...
-
...

-
... ...
...
...

...
- ...
T T
... ...
.
( 19)
8
:
-
!
: ^ *
8 8, 8 "
, 8
,
8,
8 8 8
8 8-
8


- 8
; ? ?
8 ;
.


8


";
¡
; ;
;


.

8
;

.





.









.


,


,
,




:

!
.


, -
,
T T -'



,


.

,
, ,
.



.



.



,



.

,
,
,



.
,

, -
.


...
;


. ...

!
...



;







;
.


,

.



.



;
.



, ;
-
!


+ v.^ .---- /
, i 1932 10
, . ( .
PM>
Wk
. ^ ".
. ().
. .
7¡ ,
;8 "".
.
^, (, ).


1 1932

11
7 ( $ )
^^.
: 5177(7)- 31 ()- 4 !.
. 7!
, ""
. -, ""
^
. . .
^ "",
,

. .
- ""
?
7 "", ( ) 5 40.


1
1
1
1
1
*5MS ^6. ^. *J t .M JS .ME .ME
*f Gran Gaf y Restaurnt
^ 4ROY A L
jj Isabel la Catlica 51 Tel. Eric. 2-61*86
i



1
1
(Frente al Banco Montreal)
2 8
8!
7 .
10 1 j¡
j

?¡ 1 i
^ ^ .
: I¡
8^ mr
94V¡tU}WSWl>9Jl>9J$9J^J\Vl\9JW!LWXW\y
CHR. BOLBRUGGR
la. Capuchinas 27 Apdo. 86
Tel. Eric. 923 Mex L-09'05
MEXICO, D. F.
SlSm.
Casa especialista en Bandas, Pole-
as, Chumaceras de Balas y babit,
Flechas, correas y Cosmticos
1
avn?t/sa
Casa Orossman, S.A
Fbrica de Ropa para Seoras y
W Caballeros. W
0 Ventas solo por Mayor 0
5a. Tacuba, 78 Eric. 2-07-74
Apartado 2358 Mex. J.-01-57
MEXICO, D. F.
?¡

m mm @

A/
* Probar una HoiaY.M B[L L 21 es Adoptarla
7 !
^,
^
^ , ,
. , ,
,
7¡: ?¡ !
INSTITUTO M 1:1)ICO STANDARD
Consultas de 9 a 1 y de 3 a 8 omiugos de 10 a 12
Esq. Rep. Brasil y Guatemala No. 2 Mxico, D. F.
,

Best-Sa
fety jyv
Razn
, :

£>{£ 8
R. R. R. ?,K
17 1000
.
m
2


TRADE MA.RK
asO O OL.
$!. THE UNSURPASSABLE
MARCA IND. REO. N 28896
TX J cJ,,,1uier ¡arca de Hoias para rasurar
David Alberto Apartado 1329 Mxico^
WBmsmm aroa i
Vaya Usted, al
T5 1T rp >1 tt Gi*
MANAHTTAN Caf
Av. 5 ds Mayo 9. Pasaje Amrica
MEXICO, D. F.
Lunch especial de 12 a 3 p. m. Servicio a la
&arta. Servimos Vinos y Licores
La Casa de las mejores Comidas
1 Servicio Rpido ortesa. Msica Selecta
Abierto da y noche
Mex. 24_32 Neri
Tel Eric. 4053
:
. ^, .
^ 7
irgEI5li;Ei;El;EEIEHI;iKl1i1A.|5;£;Els;El!g;K1Sglg!R!ia:g|
CASA K I RS H
FABRCA DE ROPA INTERIOR
*. A I D A
Av. Mayorasgo 617
Col. del Valle
i
Eric. 473-67
Mxico, D. F.
^^ ?,
w AIDA vv
^^ 2.
.
"
1
.


.
:
"" ?
?
:

,
... ; .


-, -

; ,
; "" ,
;
,
¡ ,
.

;
;
.

;
!
5
80
, ;
"


"
, ;
.
|
,
5 .

^ -
".


S. KLEINBAUM
TALABARTERIA
Especialidad en fornituras inglesas y cueros since-
lados, Estuches de todas clases de cueros.
Chamarras de cuero y Makinoffs y otros
artculos de propaganda.
Petacas de Fibra Leg-
tima. Despachamos pedidos por
W C. O. D. y Reembolso
Fbrica de Ropa Hecha para Nios, Nias y Seoras y Cami-
sas para Hombre.
Mxico, 13. p
IMiearagua 30

?¡ ?¡-? 717
.
"".
.

.
.
. .
los Trabajos ms elegantesdela
Flepiblica
\ Br. 3^10 be la lo^a 87 Cric. 315 45 ¡g
! MEXICO, ID. P. m
1 ^
|:l
$'S
$
$
$
DE
CHIC
MAX BLOCH
SALVADOR No. 13
7 !
?¡.
!.
-.


!¡, 1 1932

13
El Progreso
@fernifshg tinos.
Comerciantes en compray venta
de hierro, metales y maquinaria
de todas clases.
8a. Cuauhtemotzin No. 284
Tel. Eric. 280-21 Mex J 07-51 Mxico, D F
I
B
B
B
- fl
Wuif Doiaciisoii
'
| Cuauhtemotzin No. 237
0J9 Eric. 340-41
S, Mex. J. 0631 MEXICO, O. F
f/g DEPOSITO de FIERRO y METALES
COMPRA Y VENTA
Maciulnaria Tutoe
rlGt Viguetas, Lmi. |
as de todas clases
y tamaos |
Tenemos siempre METAL BABIT, H
SOLDADURA Y PLOMO. g
I
Ti
O
Ti
0
K. K. K.
MARCA REGISTRADA
El mnjor Chiffon de Hilo en
Mxico.
J. Tabachnik y Ca.
Importacin de Bonetera
Eric. 367-58
Mxico, D. E.
Correo Mayor 60 Dpto. 2
Apartado 7667
.-.
^ 2*^.
^ k k k ^
. ¡ 7.
WWVVWV1.V4VW\W^
t1
> 3 <
¡



.
. .
41
r
Eric. 2-74-16
Guatemala 76
Apartado Postal 1527
Depsito de Fierro y tubera
Compa y venta de toda clase de
materiales y desperdicios de
fierro y metales
ffcaaowsky P. fDichten
Cuauhtemotzin No. 103
Eric. 2-84-02 Mxico, D. F.
I SOMOS LOS PRIMEROS PA- I
RA VENDER f
Y lo. nicos en Comprar
|jf Toda clase de hierro y metales
!HERCULE 8 I
^, \^c
8- cJfarRor y 3/iomstcin
9a Cuauhtemotzin 299 Eric. 2-94-17 |
Mxico, d, f, |
i. Materiales para herreros, Plo_ j¡j
meros y construcciones -|j
V
! !
?
7
() 7

El Rosario
EMILIO AF1F
Av. Uruguay 68 Eric. 2_28_67
Apdo. Postal 2845 Mxico, D F.
CASA MIL
Fbrica de ropa interior
oJlt. cMilsfain y @a.
Belisario Domnguez 63 Eric 214-99
Mxico! D. F.
¡, 3, .
.
. ?*
.
.
3 >".
||'
, 3
3 ".

8 ".
NEW YORK
Manufactura de primera calidad
Fbrica de ropa interior, de seda y algodn
Ventas al por mayor, precios muy bajos
H. Yasinovsky
Rep. Brasil 64 Dsp. 1 Tel. Eric. 645 50
Mxico, D. F.
H
I^I R)] |g.g|g|g:R^lMlKfTH lAfx [K1 |r(g(K ^Iggggllgggl
*
H MlLLERf
La Especial ¡f
Fbrica de Mantones y !?
ji
Sweaters, de seda y lana ?
Precios sin competencia |
!
Brasil No. 49 Entreda por Bolivia No. I |
Mxico, D. F. !.
?
&.
*!
i

,
55-776 .Eric
2 2
.
1
i
/!'
L. MOSE1CO $
Independencia
FABRICA DE ROPA INTERIOR DE SEDA Y ALGODON
Precios muy bajos, ventas al por mayor
Manufactura do primera
Calidad
Honduras No 58 altos 3 Eric. 6-54-68
MEXICO, D. F.
§ ^
U
"
ARNOLDO ZUNDEL
Contratistalikctrkis
ta. Especialista en Tu
boConduit, instala-
ciones ocultas y vici
bles.
Instalaciones de Ma-
quinarias y tod a ola-
se del ramo.
Puente Alvarado A(o. 6
Eric. 2-38-35 Mxico, D.F




.
bonetera jllexcana
cTaima Simstein
Av. Repblica del Salvador No 5
Altass No. 1. Eric 3-26-33
! :
!
.
!
.
1


. 1 1932

4!

2
( >
: |



: ;

'


,
,
S


;
,
-
8








.

:
'



, .




.

.





'

,


8,
,

.

,







,
"
.

.
?
;-

-

;

-
.
. -!(1

:
-



!
- -

- .
!


-. ,
!
:
-
-

;

-
,
!
;
,

...
,

? ""!


.



,
;





!

;




.
.

;




;



.

,

,



-
;


;
.





?
!
?

!


" ,
,
.



-
.

..

. 81
, .
-
,

,

.

.

;

,-



- ,
?
.
- ?


.






.
>.
;
; ,



"".
: ,

!







.



.

.




. ,
?




:

.
?
-

.


?

.




.

.
,

--
*

.

.

,
.
"
Â¥ ,

.
.



.

-
.

.

,


.
- , !
-
?
-
.
- !





.


-
.

,

-.
-

?
,



8 *
...\ 8 ,

$;
8 ,
"- ?1...
^ ,
8 3
;
-¡, ,
,
, ;
!) ""
, "..."
-"




5), -

-

-
,
8 -


,

8,
,
,
!...
!

,
,

: -&
,
;
"-, 8 ...'
!...
...
?...

-,
,
?...

" !'
!...
,

! )
,

.
-





.
- ,
-
.

;

| < 16>
,. ,
,
,
,
...


...
,
,
,
,
,
* ...
, ,
, ,
...
,
,
...
...

,

,
,
, ,
,
,
, ,
,

!..

...


;

,
..
1, 8
*.

,
.
¡
,

,
-
-
,
.

.
*
$:. -

-
.
, ""!
,
,
, 1 ...
...
,
^
"-,
,
,
8 ?, ,
,
,
,
,
,
8,
,
...
...
, !...
",
1...
,
8 ,
,
"-",
-,
14 ,
"
1...
, ,

,
, ,
...
,
,
8 ,
, ,
,
3 ,

^.
...
<,1!- 1 8*
? K
*V "" ...
,

?

I
"
14= ,
8

...

,
( ...)
, ... ...
1930. *,
"", -
) ;
.


^, 1 1932

15
pl.
J ;. 5 px

^.
- : ;

.7'
-"...
?

:
; : ...
-
&


?


?
.


-



,-", -

?
-
.

"?

-"

2

"" ?



,


""



, "
.
?


? ,


?

-" -
,


,
-
...

(
8 --


-)
. ?¡,
.

?


(
)
,
?

,

...
8
8

: .


8
.
-
8 8
?
8

",
...
...
- !
8...
1930
.
8 .
8.



8

, 8 .
...
8 8-
, 8

-
8.



, "".
8

- ; 8
, 8 88 8
8
8
...
8 8 8 8

8 .
8

...

*
8 -
;


...


"".



^,
, !;.

,

?




""
.

""
,

-
.
-
¡


!,



.

"


"
" !
% *

,
.

" ",

.
""
-
-

.
""

!

"".
.
< 04
.

,


.
! -

?
- --

*
.





!,
.
-
. ?
*


:
-

.
,
,
,



.

.





.

:
-
!
?
-
- .
-
.

.
: *
". .
8


.
,
.

( "") 1


,

.
,


...

. -



.

,


,
,
1
|


( 70 ;
)
.

.

.

1

.

:
..

.
,

.




:

...


.
,
, .


.


!
.

.

8, 8 8


8
.

...

, :

!







...

, -.


.
,

,






.

:
-, !
? $.
.
.
.
, !¡

.


--
.



.

:
-

!

:
- ?
?


:
-
, ?
-? .
, -


.
- 8
!...
, 1931.




8 -! .!


:
!
- ? -
- 8



"
8 .
"
!
-
,, ....
!"...

!
8
,
.


8
.
-

-. | ?
!
¡
?

; '
,
P'n

.
;
* ;
,

!;


;

:11:
;
-


; ;
;

;



.
?


$ ...

...

.


;

- ?! 3?
-, .


, ; ; : !
8


.
.
.
8 '
.

.
.
.r
^ ,
1 8 3- !
15C0 !.
^ !.
.
-^ 1932,
3.1. .

"
?

,

.


, 1 1932


EL PROGRESO
ERIC. 238-04 AY. ARGENTINA 75 MEXICO, O. F.
Gran surtido de toda clase de Sweaters, mantones, fchus
doble y bufandas de lana y seda.
1
8
LA PALESTINA
ALMACEN DE ABARRO-
TES Y ULTRAMARINOS
Ventas al mayoreo y menudeo
JESUS MARIA No. 18
M £3 2
8
I
8
TEL. ERIC. 2*37 06 Mex.J. 02 11 |
1 c o, 30. F*. 9
8 B
¡ S
I 8 :
0 , Q
S 8
I
H
i
I
8
I
¡
. |
" "¡
0 18. ¡. 2-37-06
§ 7, . 1102 J |
| ^ 0
7!1 2
cj
5i ¡
(
),
?¡;
kc
^
.
, .
3
2,
¡¡?¡! 8-
|

§ .

^ Grtorica de Tejidos de Punto |
M. BUCANTZ
Nicaragua No. 14 Tel. Eric. 6-53-71 Mxico, DF
?¡,

! ¡ 0) 14
. 2. $
^;1¡¡;sg!£sgl:as!s8£a3ss3£a3s?a!:!esjs;aSsss.s;gs
1 i Cershenson Hos. y
J. Moshinsky
! FABRICA DE TEJIDOS DE
i PUNTO
* .CHOPS No. 45 ERie. 6.05-94 Mxico. D. F |
f |
, |
¡
|
a
| 331_* CJE3TSTkPlFtO OES |
*.
%
$
i
T\!
1f
ti
1;
f
ic
BOKTBTIBR.IA
Cbuarbo dmeetoes.
FABRICANTE E IMPOSTAD0R
Apdo. Post 7778
Mxico, D, F
Academia 36 altos
Eric. 2-74-02
2
| ?! ?"
:
| ?
§ 7 I
| .
?¡ |
I ?¡ |
71 ?¡, "


i
?¡, 4
.
*
f
as jsem. j swt. as
2
i!
1
.*
!
1
¡
2!

Fbrica de Corbatas
!


,

,

?
:
- ,

,
,
.
?
888,
8

| 8
8.
- ?
-

8 8
?
,
.

,
: ,

.

I
U
j Roster.berg y Nates
j 5a. Tacuba 78 Edificio Bustillos ^
ler. Piso, Desp. 10 Apdo. Post.2538 i
Tel. Eric. 3-05-32 Mxico, D. F. jl
j J ? l
| .( 7 ¡, ... > p
i
^- wr^ T -wr
-.
-
.

: 2-05-15
.
-:
4a. Cruz Azul No. 24
Col. Industrial, Gpe. Hgo. |}
~3C



17
] 1 1932
CREDITO
FABRICA DE MARCOS, MOLDURAS, PERCHEROS, CAJAS PARA RELOJES Y PARA EMPAQUE
eCRUHTEMOTZIN 103 o Callejn del Triunfo 28 APARTADO 2096 fcTEL. ERIC. 3-08*74 y 3-11-05 MEXICO, D. F-
TTxx artculo nuevo til en cada liogar, percheros en 12 colores
!PIDAN PRECIOS
7\1fSti/f m
I S!fr Ja yf y:.
19 X
ljnffiMawnBnsfrsaftift as r v- y >*', ira?


, . .

1 ,
-
.
?¡


: -

1 2 .


.

:
, 8.
.
.
8
,

7 7
,
;.


7
.
-.
Importadores
de lunas y vi-
drios, Cromos
religiosos y
profanos, en
todos tamaos.
16. B
14. A
24 E.



! "
uir, 01 awt
, 5!1'.
. 9,


'
:





.

.
.
.

.
.
.
.
. .
.
.
. -
.
.

.

.
.

.
" "





, ). .
(. )

"
" -
, 27 1931,


,

.
:;£'"
; ¡;
^ ;
; :¡
! ;.
,;
; 1921, ; ¡
:

; ;
; -
; ; ". -
;
;
;
3
; "-, (

; ;
; 3!'!
;
; ..- !
: ;
;
;

; ; ; i




'
-
.


?
0
"*
" ;

.
; 1885 !
; ;
. ;
; (;
).
-
; ;
;
'




.
; \

.;
.
-
; ;

;
;
PARFAIT

.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.


.


,
.
.
5

.
*

5,



.


I ?
^ 16
!
§ !

£3
27- "1931
£ .
^ ,
3- 2 .
?
?
¡
. :

214. .
; -- ;
; ;
: ;
2; -.
"",
-.
-
;
; -
()
;
. ;
;
^ ; -
; ;
, -;

2* as ac ^5
! ESTILO 1 *ARIS j!
J Av. Uruguay 75 Erc. 2-01-76
MEXICO. D. F.
| lta Cjstfeobkp jj


1
.
S¡
4
^ ¡r
^ ^
-^- "!- *2

g £
f 20 -. J
y , u
.
p. koltenii k
Caimtre^ bel Pas¡ y
extranjeros¡
Pantalones Hechos
j\v. Rep. del Salvador 18.i Erc. 2-97-50
MEXie, o. F.
3 ^ -:
£
:
39. , .
1 1932

18


1_88 1932
.
n
. j .1 .. .. ,.., > A C :4.1 ;'

19
ff
27-
1931, ""
. : .
?¡.


.

.











.


85



,

.


.
,



.

.
8


;

8
,

,
.


.

"" "
" 3

.


-
"



,




,


.

""

".



8
. " *


"

.
,
,

;
(

" )


,
.


, :






?



,
.


"
"



-
-,
-
T T ,

-

.



.














:

,
,



-,

,


.






.
, ,


W .
|


, $
,
?
,
,
, "",


$.





§ 3;

,

,


, .
,

8
.

8
8 88
),
<8>
(!.
8 ,
8 8
8 .
8, 8/
- -


.






.
;
.









.




,

.



,
,
, .




, 1 .
!
( ; 9)
8 ,
; ...
; ..
;
, ...
: ...
; 1..
; ,
._
;
; ; ...
;


... ;

,

;
...

, -
... ,.

;

,
;

:


,


,
.
8 ;

8 .
8
8 8

,
8
.
8
,
. ^ '! ) ..
8 8 8
! -- !. 707
^ 1 ,
? .1

1
(


;


.

: "-
",

;

?¡
?¡
. ,






.
"
"




.
?



.

".
-
...
-
!.-
- !...
- !..
,
;
!..
- ... .

...
... -
;


"
:
.
.
!

, :

, -

.
.
8


.


"",
8
8
8
.
9

8

,
8
.

8
8
8

8,
8

8: "8
".
;

8
,
8
8



: 15, 2-85.04.
CAMARA ISRAELITA DE INDUSTRIA Y
COMERCIO DE MEXICO.
CALLE TACUBA 15 ERIC. 285-04
&S¡XSF)
Pip.-xica
7

24

, 8
8 8 8
.
, 8 3




-.
-
8
,



8
8
8
8. 88 8
8
88 1932.
- 8
8

8 8.
- 8 88


8
8.
- 8 8
4
6 .
- 8
8.
-
8 8
88 8.

8 .

8

8 .
-

8-8,
8
.
-
?¡

7.


-
?¡
.


, 1 1932

!

?1 UHrmnw,



; 87 .
'
^ 27 ..,-

. (. "".
. '25 3.,
10, 5, 5,
3, 2, 3, .
2, 3,
3, 2,
1, 3, : .
, .
20 .
-87 .

,
12.60
.
.

10
.


12
.


,


127.10

). -
6 .,
5, 3, 3,
. 3,
4, 3,
?,
6, 6,
1, 1,
2, 4.50,
2, 6,
7,
6, 2,
6, 2,
15. 4
2. 127.50 .

3

-
.
.
- .r.r ,1.:_1 :-amx
^


(*
. .
.
, 3
5 7 .
15. .
Alzate
1 2 2
?¡ 2




.
. 9

.,


.
. ?

.
?
-,
27 1931.
.
?

.
.

?
. .


'



.

j &
, 27 1931.
.
-!

.?
, .

I
¡! [
-

.
"
@




ra. Janc <&aj e
Dentitas: Treinta aos de prctica en
Eurupa.
Clnica Dental Av. Uruguay 3 Eri. 3-3786
MEXICO, D. F.

.

, :
.

^ 1932
@
1 7¡ I
I¡
8 3
"
.
jjj 1 ". jj
jms. *se*, *as as

J J
f
L J
r
"-"
? sr w<* ?' sr r^ tkt*
i
FABRICA DE ROPA INTERIOR
DE PUNTO
Eric.
601-80
MEXICO, D F
Fabricamos toda ca'
se de Ropa Interior de
popotillo fino, de algodn
para damas, caballeros.
Especialidad en ropa de Alios.
Los precios mas baios. Pida Ud.
Envos 6. O. D.


.
S
m
?¡
.
10
3
*
15,

.
*

-

.

3 ,
, .

.
7



-
-. ;

:

.
32!
mmwm
7 ?

( ? 7
7 ? ?? 3?
?
^, ?*?*,
!
? ?

! ? -
? ??
?
j
| 1
7 !
? 2
:
"-".
J'O*
*bt.
tL*
CT
S

A
c?
_ ? |
^ J'
g ? ?
"
3 ¡
g
_ 2 2 I
¡
3
! i
! I
, 2§

"
:Imp. El Camino
Avenida Guatemala 76 Tel. Ericsson 2-3835 g
MEXICO, D. F.
IMF. K. CAMINO Guatemala 76. Erlc. 2-S8-S5.


Full Text
w- 91 .un דויטעו יאוגאנג
EL CAMINO
פרײז 25 סמט;
אומאפהענגי^ װאנננל« פ«ר
אינפארמאציע, געזעלשאפט•
לעבע פואג/ און ליםעואטװ
דעו װעג
גװפיוס ארום זיד אלע אינ•
םעלעקסועלע אח שעפעוישע
כחות פוז אידישז ישונ
Registrado como artículo de 2a. clase
con fecha 7 de Diciembre de ¡929
Director: M. R0SENBERG | México, D. F., Viernes 1 de Enero 1932 TON’ 1 ,J’D1״D ,.0 .7 M'WW |
וומיגראנטן װעלן צאלן מיגה־שטײעו.
ס1װעט נאנײס זועון די ועגיסטואציע פאו אויםלענדער.
לויטן נײעם מיגראציע•
געזעץ, װאס איז' אריין אין קרצפט,
װעלן די אימיגראנטן װאס קומצן
ארײן אין לאנד, מוזן צאלן אי•
גיגראציע-שטײצר, כדי צוגאראנ■
טירן די אויסגאבן פון דצר רצגי•
װנג, אין פאל װצן דער אימיגראנט
װעט זיך שלצכט אויפפירן אדצר
צוליב אנדצרצ סיבות אים ארויס•
צושיקן פון לאנד.
ס׳איז נויטיק צו דצרמאנצן,
¡¡ז ס׳איז םאראן אן אבסאלוטצר
טארבאט םון אן אימיגראציצ פון
אויםלצנדצר ןןרבצטצר; א פארבאט
װאם האט נאך גצזאלט ארײן אין
ןואפט אינם פארגאנגצנצם יאר,
צוליב דצם צקאנאמישן קריזים,
װרך װצלכן פיל מצקםיקאנישצ
ארבעטצר זיינצן גצבליבן אןארבצט.
דאס ארײנקומצן פון אוים-
לצנדצר אין דצר רצפובליק, פון
מארגן דעם 2*טן י8נואר אן, לויט
די אפיציצלצ מצלדונגצן פון אי•
נצרן-מיניסטצריום, װצט מחן װצרן
גאראנטירט מיט 8 גצלט־דצפאױט,
אדצר 8 זשירצ פון אן אנגצזעצ־
נצר פצרזאן, 8 סומצ ניט װײני•
קצר פון פינף הונדצרט פצז.
קינדצר ױנגצרצ פון 6 יאר
8לט װצלן נישט י8רפן צאלן, אויב
זײ װצלן קומצן קױן מצקסיקע אץ
באגלייטונג פון זייצרצ צלטצרן.
צאלן דצם מיגראציצ-שטײצר, װצלן
מוזן אלצ די, װצלכצ זײנצן צל•
טצר פון 6 יאר.
צוליב דצם װאס 70 פרא•
צצנט אויסלצנדצר, װעלכצ
װאוינצן אין דצר רצפובליק האבן
זיך ניט רצגיםטרירט אין פארגאנ
גצנצם יאר, האט דצר מיגראציע■
אמט באשלאסן אגצוהויבן אן אק
ציצ פאר א נײצ אויםלצנדצר-רצ
גיםטראציצ אין דצר גאנצצר רצי
פובליק.
דצר ה׳ לאנדא אי פיני8,
שצף פון מיגר8ציצ-אמט, האט
שוין פארגצלייגט דצם דצרמאנטן
פראיצקט פארן אינצרן׳מיניםטצר
כדי צו באנייצן די אויסלצנדצרי
רצגיכטראציצ.
«ר ד״טשלאנד איז
אוממעגלעך אנטןןע-
גנצױןומען דעם
פלאן יאנג.
באזצל.
די קאמיסיע, װצלכצ איז
באשטימט גצװארן, לויטן פלצן
יאנג, זי זאל אויסנצפינצן, אויב
דײטשל8נד איז בפח צו צאלן
אירצ חובות אין צוזאמצנהאנג
מיטן שאדנצרז8ץ, האט אונטצר־
גצשריבן איר באריכט בנוגצ די
רעזולטאטן פון דער אויםפארשונג
אויף פאלגצנדן אופן: ערשטנר, -
ס׳איז אוממצגלצך ij דײטשלצנד
זאל אנטקצגנקומען די קאנדיציעם,
װעלכצ ם׳האט געשאפן דער פלאן
יאנג, מיט 8 םומע פון 68 מילי־אן דא•
לאר פון דצש יאר. צװײטנס״ -
«ז דצר שאדנצרדאץ מיט די מל•
חמה חובות דארפן װצרן צוי8•
מענגצשלאםן אין אײן רצכנונג,
כדי 8נטקצגנצושטעלן ױך די נײצ
עקאנאמישצ קאנדיציצם. דריטנם,
- אז די קאנםצרצנץ אין װצלכצר
ס־דארף ב8ה8נדלט װצרןדיפר8•
גצ װצגן דצם שאדגצרזאץ מיט
די מלחמה-זזובות, דארף םארקומצן
װאס שנצלצר.
נישטװילנדי?¡ האט
א זון דעדהוג׳עט
זײן מוטעו.
8 שרצקלעכצר פארפאל
האט פ8סירט פרײטיק אין אװנט
אויף די ג8םן ה8מבורגא און אינ■
םורכצנטצס בצת 8ן אויטאמאביל
האט זיך אנגצקל8פט אן 8 טעלעג•
ראף םלופ.
דצר יונגצרמאן כאסע קאל•
קאנצא טאװארצס, פרן 8 רײכער
פאמיליצ איז ארויסגצפארן שפ8-
צירן אין זיין אויטא, מיטגצמצנ•
דיק זײן מוטצר. צוליב דעם װאס
צס האט גצפצלט באלײכטונג אויף
דצר גאם אינסורכצנטעס, איז דער
אויטא ארויף אויף 8 טעלעגתף
םלופ און צעבראכן גצװארן, פון
דצם שטארקן קלאפ איז די מוטער
ארויסגעשטויסן גצװארן פון אויטא
און זיך צצבראכן דצם שארבן אן
די שטיינצר פון טראטואר. דער זון
איז שיצור משוגצ גצװארן װצן צר
האט דצרזצן אז זײן מוטצר איז
דצרםון דצר׳הרג׳עט גצװארן.
ועפאומױט גמוואוןו
א פינאנץ־געןעץ.
ד ני^לנע פינפעו םענטז
האנן ניט פאולױון דעם װעוט
דצר נײצר גצזצץ װאם איז
באקאנט אונטצרן נאמצן ״קאיצס
גצזצץ״ װצלכצר שטצלט אפ פון
צרשטן יאמאר 1932, דאם צירקו■
לירן פון די ניקלצנצ 5-צר סצנטן,
- האט ארויסגצרופן א פאניק אין
I גאפ, װײל מ׳מיינט אז די מטבצ
j האט שוין פארלוירן דצם װצרט.
מיר מאכן דצריבצר באקאנט
אז די רצגירונגס-באנק בײט אויס
צו יעדצר צײט די דאזיקצ ניק•
לנע פינפצר םצנטן אויף אנדצ•
רע גאנגבארצ גצלטצר, אן צפצם
צו פארלירן.
די װיא גואדאלופע
װעט הײסן ?¡א־לאניע
גוסטאװא מאדערא.
דער פארלאמצנט האט אױף
דצר לצצטצר זיצונג אנגענומען
א יאשלוס, אז ס׳זאל געביטן װערן
דצר נאמצן פון דצר װיא גוא
אײן גלח פאו יעדע
íoo.ooo מענטשן
דצר דצפוט8ט לואיס כ. מאר•
קצס, האט 8רײנגצטראגן אין פ8ר•
ל8מצנט א גצזצץ-פראיצקט ׳11
רצגל8מצנטירן דצם 8רטיקל 130
פון דצר 8לגצמײנצר קאנסטיטו•
ציצ םון דצר רצפובליק, 8ז די
נאציאנ8לצ רצפרצזצנטאנץ זאל
אננצמצן דצם גצזצץ, צו באשטי•
מצן אײן גלח פאר יצדצ הונדצרט
טױזנט אײנװאוינצר.
די דאזיקצ איניציאטיװ
האבן גצשטיצט מיט זײצרצ אונ•
טצרשריפטן 43 דצפוטאטן.
מיר גיבן דא איבצר די װיכ•
טיקסטצ פונקטן פון דצם דאזיקן
גצזצץ-פראיצקט:
ארטיקל אײנם, - אין דצר
הויפט שטאט און אין די טעריטא־
ריצם פון ב8כ8 קאליפארגיצ, קען
זײן נישט מצר װי אײן גלח פאר
יצדצ הונדצרט טויזנט אײנװאוי•
נצר פ8ר יצדצר רצליגיצ אדער
םצקטצ.
ארטיקל דריי, - װצן די
מ8קםימאלצ צאל פון גלחים װצט
זײן פ8רפולט, װצלן שוין מצר
קײן ביטצס פוך 8נדצרצ נ־ט װערן
אנגצנומצן.
8רטיקל זצקס, - די רצגי•
רונגם-בא8מטצ, װצלכצ װעלן
דצרלויבן אויף זייצרצ טצריטא•
ריצס מצר גלחים לויט דצר ב8•
שטימטצר צאל, װצלן װצרן ב»
שטראפט מיט פינף הונדצרט פע
זאס אדער מיט 8רצםט. אין צרגס
טצן פאל, װצלן זײ װצרן אפגע
דעו הײנטילןעו נומעו האלט 20 זייטן.
א י נ ה א ל ט:
י. > ליים■»רטשלי
מ. ר^עננעוג
א. פינקעלשס״
יעקב גלאנץ
מאיר ^ו^נא
יצח^ בעולינער
משה גלי2אװס2י
יעןנ גימל
מ. וןז¿׳¿
י. װיניעצןי
מ. בז דונ .
סאלאמאז ?אהאך
מענדל ?ליין ׳
אלטער הימעלפאונ^
אדװ. ב. ל. ראמירעז *
צום דריטן יארג8נג פון ״װצג״
אונזצר גצזצלשאםטלצך לצבן אין 1931
קלארא יאנג אין מצקםיקצ
לידצר
דצר אלבאם (בילד)
לידצר
דצר אומגליק (דצרצײלונג)
האמלצט (89ראדיצ)
קאמצנטארן
מיט צוױי יאר צוריק און הײנט
אונזצר סך-הכול
״בריככבא״ <טצ8טצר-רעצצנזיצ)
8 פארברצכן (קאנקורס־דערצײלונג)
דורכגצבראכן (קאנקורס-דצררצײלונג)
דאלופצ אויף גוםטאװא מאדצרא. ] זאגט םון זייצרצ 8מטן.
«?׳f-WW'W'WW'WW'W'W'W
$ באגריסונגען.
אונזצר אײנציקע טריבונצ ״דצר װצג׳/ צו זײן
^ צװיי-יאריקער צקזיסטענץ 83גריסן מיר ה8רציק און מיר
C װינטשן דצם רצז־8קטאר אונזצר חשובן חבר מ ש ה
\ ר א ז צ נ ב ע ר ג, - דעם צקשנותדיקן קצמפצר
^ פארן אידישן װארט אין מצקסיקצ - װײטצרדיקן דצר•
פאלג אין זײן װיכטיקער און פ8ר אונז נוצלצכצר 8ר•
א נײעו געזעץ פון
שסעמפל-שטײעו.
דצר פינ8נץ-מיניםטצר האט
צוגצזאגט דצם פ8רבאנד פון די
האנדלם-קןןמערן, צו שיקן 18 צק■
זעמפל8ר םונם פראיצקט פון
נײצם גצזצץ פון שטצמפל־שטײצר
׳Ley del Timbre), בדי די
סוחדים זאלן זיך באקצנצן מיט
אים און זאלן פארמולירן זײצרצ
מײנונגצן בנוגצ דצם דאזיקן צנין.
דעושינען דער אװעסן-בול
פון דער קאמער.
הײנט איז דצרשינצן דצר
«דרצסן־בוך פון דצר אידישצר
קאמצר מיט א אינטצרצסאנטן אינ•
ייאלטס-מאטצריאל. דצר נומצר
איז קארצקט 8רויסגצגעבן און
כ«כט 8 גוטן אײנדרוק.
פון היינט אן איז 8רײן אין
קי־8פט דצר אויסגצבצסצרטצר גצ•
זצץ פון הכנםה שטײצרן. צאלן
װצלן נאר די, װצלכע װצלן האין
אײנקונפטן פינף טויזנט פצזאם 8
יאר. אין 8לגצמײן װצלן די שטײ•
צרן װצרן גצמינצרט אויף א סך
פראצצנטצר.
אלגעמיינעו שסריין
אין שפאניען
באדאכאם, שפ8ניצן.
צװצלף ב8נ8כט איז דא
דצרקלצרט גצװאין 18 8לגצמײנצר
שטרײק. כאטש 8 םך פאכן זײנצן
גצװצן קצגן דצם דאזיקן 8רוים•
טריט, האט פונדצסטװצגן דאם
8גריקולטור-םאך װואם האט די
מצרהייט) מיטגצצויגן מיט זיך 8לצ
איבריקצ פאכן אין דצר 8לג. שטרײק
באװצגונג.
בצט.
םארװאלטונג םון אידישן ליטצראטן
פארײן אץ מצקםיקצ.
חשובצר הבר ר א ז צ נ ב צ ר ג:
צו דײן יום־טוב, װעלכצר איז אױך אונזצרצר אין דײן
שװצרן דורכגצגאנגצנעם װצג - צװיי יאר ״װצג״,
באגריסן מיר דיר׳ רעדאקטאר, און וזבר און װינטשן דיר
לאנגצ און םרוכטבארע 8רבצט:
י. בצרלינצר, י. גל8נץ,
י. װיניצצקי, א. װייםבוים,
מאיר קאראנא, א. פינקצלשטײן,
מ. דוכאװיטש, ב. ל. ר8מירצז.
זצצצרס:
מ. גאלדבצרג, נ. צלסטצר, צ. ראמירצז.
אלעאהאל, װאס
מאכט בלינד
די הויפט פראקוראטור האט
איבצרגצגצבן, דצם צװײטן גצ•
ריכט 8ן אנקל8גצ, װצגן 8 שװינ־
דצל װאם איז 83ג8נגצן גצװארן
קצגן פאלק און קצגן ארטיקל 28
פון גצזצץ װצלכצר פאציט ױך צו
גצטראנקן. צטלצכצ 8לקאהאל פ8•
3ריק8נטן װצרן באשולדיקט 8ז זײ
3«נוצן האלץ און האפצר אויף צו
םאפריצירן 8לקאהאל, װאם דאם
אי1 פ8רבאטן פון גצ1צץ. דאס
װצרט דצרקלצרט ם8י 8 פאר•
3רצכן, װײל דצר 8לקאהאל פון
האלץ אי1 1ײצר שצדלצך פאר די
אויגן און מ8כט בלינד.
דאס גצ1צץ םון נאטור8לי81ציצ .. ,״״ ,
נײעם, ביבליאגראפישצ און ליטצרארישצ כראניק און הומאר.
3ילדער פון אונזערצ מיטארפצטצר, גצ!צלש8פטלצכצ טוצר א. א.,
í&KS¡EEISliBBiBliaBS!ISBKIS!lsa?.RKi;EHIgEilSESEEHEESSiiEgElgS
■ • מעלדונגען פון תואלןציעי '•
וזי סאלאמאן ?¡אהאן װעפ מיםארבפם! איו.מזד
מיטן• הײנטיקן מ־מצר טרצט 8רײן אין ״װעג״ אלם שטצנדי•
קצר מיטארבצטער, ח־ סאלאמאן קאהאן.
די רדדאקציצ באגריסט דצם נײצם קאלצגצ צו זײן שריט
װצלכצר אי1 א גצװינס פאר דצר היגצר אידישצר ליטצר. סביצה
3כלל און פארן ״װצג״ 3פרט.
די דריטצ פון די קאנקורם-דצרצײלונגצן װצלכצ אי1 שוין דא
א־ן רצדאקציצ, װצט זײן געדרוקט אין קומצנדיקן נומצר.
וי ועדא^ציע.
פײעולעכעו חנוכת
הבית פון דעו ״נדחי
ישואד
לצצטן !ונטיק אי1 םארגע■
קומצן דצר פײצרלצכצר חנוכת
הבית םון דער נײצר שוהל נדחי•
ישראל. 8 פאר הונדערט מצנכשן
מצנער און פרויצן, זצגצן גצקו•
מצן צו דצר פײצרונג. גצהאלטן
83גריסונגצן האבן די ה״ה ל. סאו■
ר8סקי (הילפס-פ8רײן) דר. קימ
(קרצדיט-גצ!צלש8פט> און ה׳שו•
חט (צױניםטן).
נאך די 83גריסונגצן אי1
פארגצקומצן דאם פײצרלצכצ פירן
פין 8 םפר תורה אין שוהל 8רײן,
װאס ם׳האט גצשאנקצן דצר ה׳
טראטנער. צום סוף אי1 פארגצ•
קומצן 8 םצודה פצר 8לצ גצםט
און טענץ. דצר חנוכת הבית אי1
דורך םײצרלצך.
א שיף בעט הילר
סיטל.
די יאפאנישצ פר8כט שיף
״ט8מ8האמ8רו״, האט גצשיקט א
ר8דיאגר8מצ, דורך װצלכצ זי מצל.
דצט, 18 זי גצפינט ױך אין אן
צרנסטצ, שװצרצ ל8גע נצפן די
אלויטי8נצן אינ1לצן.
אויף דצר שיף גצםינען1יך
45 מאטראץ.
פואטעסטן אין אל■
מעויא.
אלמעריא.
די גאנצצ ארבעטצר 3א•
װעגונג האט גצרופן צו אן 8לגצ•
מײנצם שטרייק פון 48 שצה, אלם
פראטצםט קצגן ארצסט פון פינף
קאמוניסטן.
די רצגירונג האט אנגצנו•
מען שטרצנגצ מיטלצן נישט צו
דצרלאץ צו קײן צפנטלצכע ארויס•
טרצטונגצן.
9 טויזנט כינעזעו זענען tm\
פון שטאט סאנארא.
צוליב דער לעצטער ק*מםא:יע
קעגן די בינעזער אין שטאט pijo*,-*, זענען
די לעצטע נפװען געצװאונגען צו אנטלויםן
פון יענעם שטאט. ם׳־ױ. זענען פ ן סזןנןר^
אװצק ביז 9 טויזנט כינעזער. דער האנדל
לײדט ד>)רט צוליב דצם זײער פיל. נאך
נישט אלע ״נאציאנאליםטך זענען מ,דה אז
זײ זענען באגאנגען אן אומרעכט, אצצר פיל
לײדן שוין די שטרזזף םאר זייעד אגיטאציצ,
װײל, װי דצרמאנט, ה^ט זיך דער גאנצער
האנדל !(פגצשטעלט . אין יענעם שטאט.
די עפידעמיע פון
באנקואטן האלט אן
נױ יארק.
די 83נקראט-צפידצמיע פון
83נק אינסטיטוציצם האלט אן אין
די פצרײניקטצ שט8טן. אין די
לצצטצ טצג האבן פארמ8כטזײצי
רצ טירן די דא1יקצ צװײ פצנק:
די ״מצרטשצנם טראםט ק8" מיט
8 דצפאױט םון 1צקם מיליאן דא•
ל8ר, און די ״בראדװײ 83נק צנד
טראסט קא׳/ מיט 8 דצפאױט םון
צװײ מיט א פצרטל מיליאן דא•
ל8י•
די לצ1צר װצלכצ װילן דצרלר>8
רצגולצר דצם
.×°×¢×’×´
װצרן גצבצטן צו רצגולירן ױיערצ
חובות.

פוײטיק, 1 יאנואר 1932
חוו װעג
זײט 9
װאס איז אײער מיינונגי
פז$ליצײ האט אועסטױט א פרוי װען זי האט אויסגענואכן א שױפענספעו מיט א כיח צו װעח אועסטױט, װײל אין טװמע װעט זי ב#טשם האבן עסן צו דער זעט(פין די צײטונגען)
אויפן סמל פון דער אויבנדערמאנטער נײעס האבן דויי מיטאובעטעו פח ,װעד אונטער פסעװדאנימס, געשריבן די ד^זילןע דעוצײלונגק.
ןי ועדאלןציע ה$ט נאשטימט א פריז פאר דעו בעסטעו פו; די דעוצײלועעז, יעדער לײענער װעוט גענעטן זיך אװיסזאנן שויפטלען(אעעבנדי^ גענוי זײן נאמעז און אדועס) װעלנע פון די בײדע דעוצײלועעז געפעלט
אים נעסער. ד־ םײנועען װעלן פארעפנטלעכט וײח אין ״װעג״,
מענדל ?¡ליין (פסעװדאנים)
א פאובועבן...,״,
שפצטצ שעה -
לעצטע פײצרלעך בליש־
טשען דורך לאדן-שפאלטן פון
הןןלב פארמאכטצ פצנצטצר, װארפן
טונקל-בלאסצ פצדים-שטראלן אף
די בלײך פארשאטנטצ גאםן.ם׳רוט
די נ«כט. g שטומצ, סודות׳דיקצ
שטילקײט טוליצט זיך, הילט זיך
אף שלאפנדיקצ מויצרן און פרצסט
מיט שװארצצר מרה שחורה דצר
שװײגנדיקצר שטאט. שפצטצ דורכ־
גײצר הילכן אפ מיט שװצרצ,
אײלנדיקצ טריט אף די גרויצ,
הארטצ שטיינצר פון טראטואר
װונישטוװ שלצפט זיך מיט װאקל■
דיקע טריט, אמצנטש מיט אויפ־
געשטצלטן קאלנצר פונם מאנטל,
ביזן האלבן פנים, שארט זיך,
פויזצט אום װי א דורכזיכטיקצר
שאטן און פײםט זיך אויסאונטצר
דצר נאז אן אומצטיק צצצויגן
לידל, װאט װיקלט זיך, קוילצרט
זיך, װי א יאמצרנדיקצ כװאליצ
איבצר דצר קאלטצר, שטארצר
לופט״ און מישט זיך אויס און פאר■
פלאנטצרט זיך מיטן אומצטיקן
גצפייף פון פאליציאנטן, װאס גלצט
מיט קילצ, דארצ פיגגער דצם
אימה־דיקן דורכציטער פון דער
נירװאנא-שטילקײט... שאטנס קריכן׳
פויזן אום אף יגרויצ, טװקצלצ
װצנט; שלצנגלצן זיך ארום די
גראטצם פון באלקאנצן-פצנצטצר
און בלײבן ליגן - פארװיקלטצ ן לאםצנע קװיטשצרײצן,
קנוילן פינצטצרניש אין שװארצצ I װיגנדיקצר שײנקטיר
שות׳דיקצר צוזאמצנברצכן און זי
װצט פאלן... פאלן...
- מיר איז קאלט און כ׳בין
הונגצריק - האט זי גצמורמלט צו
זיך אליין, און האט װײטצר גצ•
שטצלט אירצ מידצ, שלײכנדיקצ
טריט.
פלוצלונג, g ריר ב« דצר
האנט האט איר אויפגצװצקט װי
פון שלאף. אנטקצגן איר איז גצ־
שט8נצן 8 מיטליאריקצר מאן מיט
א שמײכלצנדיק פנים און מיט
ציגיש־בצטנדיקצ בליקן... און מיט
הײסן ברצנצנדיקן אטצם, האט צר
איר ארײנגצשצפטשצט אין די
אױצרן אפגצה8קטצ, מאדנצ װצר•
טצר... g םצקונדצ איז זי אזוי
גצשט8נצן און אים גצקוקט אין די
אויגן אריין... דצרנאך האט זי
אים א שפײ גצטאן אין פנים, זיך
אפגצקצרט מיט צקל און װײטצר
גצגאנגצן...
די אײנז8מקײט האט זיך
גצװיקלט ארום איר ציטצרנדיק
לײב׳ װי א פױזנדיקצ, בײזצ
של8נג... דצר װצג פארוים - א
פוםטצ אומענדלצכצ טיפעניש, װאם
פירט ערגצץ אװעק צו א בלינדער
אומבאקאנטצר, שרצקנדיקער צו׳
קונפט...
פריילצכצ תאוה-גצלצכטצרם
פון g ״קאנטינצ״ האבן אפגצהילכט.
שײנקמײדלעך זיינצן מיט אויסגצ■
פון דצר
ארויסגצ•
שויבן־װינקלצן... פון צרגצץ g ראג
ציטצרט א גצלבלצך פלצמל פון
g פאליציי-לצמפל, און ס׳דאכט
זיך, ig די דרימלצנדיקצ נאכט, װי
אן איינז8מצר שומר, האט אן אײנ•
ציק אויג גצצפנט צו וזיטן די
קברים־שטומקײט פון די פארגליװצר־
טצ, גרויצ מויצרן... אינצװײניק
חלומ׳צן מצנטשן... טײל, אף
װייכצ, אויםגעבצטצ קישנס, אונ־
טצר װ8רצמצ דצקן.״ טײל, פ8ר•
גצםצנצ, מידצ, מיט צוז8מצנגצ־
קארטשצטצ גלידצר, 8ף הוילצר׳
נאקצטצר צרד און חלומ׳צן פון
ברויט... ד8רצ הינט מיט ציטצר-1
דיקן טרויצר אין די איבצרגצ־
שראקצנצ אויגן, ש8רן מיט האלב
אײנגצבויגצנצ ל8פקצלצך דצם
שטאטישן אפםאל אף הינטצרג8סיקצ
מ8רק-ראגן, נישטצרן אין די מיםט־
בצרגלצך און זוכן 8לטצ, פאר־
טריקנטצ בײנדלצך אײנצושטילן
דצם מאנצנדיקן הונגצר״.
אף אײנצר א ג8ס grg
שלײכט g םרוי. דצר ק8לטצר נ8כט•
װינט הוזשצט אף איר דין דורכ־
זיכטיק קליידל און װארפט צס אף
8לצ זײטן. זיציטצרט, קל8פט8
צאן אן g צאן. די בלײכקײט פון
איר לצנגלצך צ8רט פנים קוקט
8פצר פון דצר פודצר-מ8םקצ, און
אין די שװארצצ אויגן אירצ ליגט
אזא װײטיקדיקצר, צוגצװוינטצר
טרויצר... די שמאלצ, דינצ, רויט
T
ב8פ8רבטצ ליפן, ר.8לב אראפגצ•
לאזן׳ לצכצן... די צונג טריקנט...
ס ברצנט אין דצר קצל.״ און אין
דצר ברוסט אזא הוילקײט, װאם
שטיקט דצם אטצם און בויצרט...
בויצרט... דצר קאפ מישט...
ם־שװינדלט םאר די אויגן... און
אט. אט, דאכט זיך איר, g חלו־
שפרונגצן און גצכאפט האלב שכו•
ר׳צ מצנצר ב8 די הצנט, און מיט
װילדצ אויסגצשרײצן אװצק מיט
זײ אין אויטאם, װצלכצ זײנצן
פ8רשװא1נדן גצװארן צרגצץ אין
דצר פינצטצרצר װייטקײט פון דצר
םודות׳דיקצר נ8כט.
זי האט זיך גצפילט g ניט■
דאאיקצ, װאם טרצט אף פרצמדצר,
אומבאקאנטצר צרד. אלץ 8רום
האט איר אפגצשטױםן, גצצקלט...
זי איז אין כצם גצװצן און ניט
גצװאוסט 8ף װאס און אף װעמצן...
דאס ג8נצצ לצבן אירס איז פ8ר
איר גצװצן 8זוי טונקל און אומ•
פארשטצנדלצך...
' - װאם װצט װײטצר זײן?...
- האט זי גצטר8כט.
א שמצקנדיקצר ריח פון גצ•
פרצגלט פלײש חאט איר פארכ8פט
דצט אטצם. זי האט גצקוקט פונ-
װ8נצן דצר ריח קומט, און אירצ
נאזלצכצר האבן זיך באװויגן...
מיט ה8םטיקן אטצם האט זי 8רײנ■
גצז8פט אין זיך דצם װ8רצמצן
גצרוך פון די הײםצ שטיקצר פלײש,
װצלכצ זײגצן גצלצגן אין g קו־
פצרנצר, גרויםצר שיסל. מיט קנ•
אה האט זי גצקוקט «ף די 8רומ•
שטײצנדיקצ, װאם האבן גצשמאק
גצגצםן...
- אפשר בצטן g שטיקעלצ?
g קלײן פיצצלצ נאר... - איז איר
א גצז־8נק דורכגצפלויגן אין מוח...
- נײן, איך קצן ניט... קיץ בצט■
לצרן בץ איך דאך ניט... - האט
זי גצטר8כט- בצסצר 8זוי אויס•
גיין שלצפנדיק זיך, אײנצ אלײן,
איבצר די ג8םן און g םוף...
ווידצר האט זי אנגצשטרײנגט
8לצ אירצ לצצסצ בחות און װײ•
טצר גצג8נגצן... די שלײפן האבן
דװכגעבואכז
אלצ גײצן צוריק פון דצר
לויהגצבויגצנצ, נידצרגצשלאגצנצ
אבלים; זיי האבן שוין קײן כח
ניט צו װיינצן; אויםגצשצפט איז
גצװארן ביזן לצצטן טראפן דצר
טרערן-קװ8ל אץ די זצקס און דרײ־
סיק שצה, װאס דצר מת איז גצ•
לצגןאין שטוב.
8לצמצנס מוחות זײבצן פ8ר•
נומען מיט איין און זצלבן װײטיק׳
דיקן געדצנק: פארלױרן דאם טײ׳
צרכטע װאם מ׳האט פ8רמאגט׳
פארשװאונדן דער אײנציקצר אנ׳
ה^למ װאס איז גצװצן אין לצבן
און גצבליבן - פאריתומט, עלנט
און פארשצמט.
אײן ליזא נאר, וואם איז פ8ר•
נומען מיט גאר 8נדצרצ גצד8נ ■
קצן. זי דצרמאנט זיך װאס דצר
טאטצ האט איר «מאל געזאגט:
״בײ מײןלצבן װצט דאםניט
גצשען״. און דצר טאטצ איז גצ■
װען א קר8נקצר, האט זי אים ניט
גצװאלט צרגצרן; זי האט אים זײ•
ער לי3 גצהאט און אויף אים
שט«רק רחמנות גצה8ט. איצט איז
גצקומצן די צײט צו פאלגן איר
מוזיק-לצרצר, װאם האט איר שטצנ■
דיק גצר8טן צו ב8פרײצן זיך פון
אלצ 8רומיקצ, פון זײצרצ טו־8■
דיציצם און םענטימענטן, 8װצק
אץ דצר גרויםצר שטאט ארײן;
צר װצט איר גצבן רצקאמצנדא■
ציצם צו זיינצ חברים; דארט זײ■
נצן די מצגלצכקײטן ברײט, דער
װעג פריי; דארט װצט זי זיך זי•
כער צושלאנן צו איר צזוי פארצק■
שנטצר שטרצבונג - צו װצרן g
װעלט ב8רימטצ זינגערן.
g ג^נצצרײ פון קריגצרײצן
פײניקונגצן, מ^טצרנישן, באלײדי־
קונגצן און פצרשידענע צרות האט
זיך געצויגן פאר ליזצן, נאכן פא.
טערם טויט, עטלצכצ װאכן נאכ8־
נאנד אין שטוב, װעלכצ איז פ8ר
איר פ^רװאנדלט גצװארן אין g
ברצנצנדיקן גיהנום... און 8ז דצר
טרעגצר האט שוין «װצקגצלײגט
איר געפצק אץ דצר הויך אין וו8■
גאן, און זי 3לײן האט זיך װיצס
איז געפונצן g פל3.ץ צום זיצן אין
ענג גצפאקטן װאגאן פונם צוג,
װאם גײט אפ אץ דער גרויםצר
שטאס צרײן - האט זי ארויפגצ■
לײגט בײדע הענט אויפן ברוסט■
קצכטן, לאנג אפגעצויגן דצם א‘
טעם, װי זי זאל האבן אראפגצ•
ווארפן זײצר א שװצרצ ל«סט פון
זײן g פארברעכער... -האטזי מיט
איראניע גזשמײכלט- איך האב
ניט קיין רעכט דערצו, װײל כ׳האב
קײנעם קיין שלעכ-ם ניט געטאן...
- זי איז צוגעגאנגען צום ברײטן
םענצטער פון אן אםענער קאפע...
זי האט גייציק בא-ראכט די צע•
שני_ענע שטיקלעך קוכן, װאם זײ•
נען דארט געלעגן... די בולקעלטך...
די קיכלעך... אלץ האט איר גע•
רייצט... זי הא;1 געפילט װי דער
מאגן דריקט זיך איר צום הארץ
און זי װעט דעם א-עםפארלירן...
- אײן ביס נאר... א בראנ•
קטלע... א קרישעלע... - האט זי
געלעכצט.
(סוף אױף ד־ט גי0
איר גצהאמצרט... דצר הונגער | אלטער 1וימלפארב (פסעװדאנים)
האט גצנאגט אין איר אינגצװײד,ן’ - .
גצטריקנט אין אלצ אברים... און
ם׳האט איר גצשוידצרט פון קעלט...
זי האט גצקוקט אף די עלנטע גא־
סנמצנטשן, װאס זײנען געלעגן
gף די ק8לטצ, שטײנצרנצ טרא־
טוארן, צוז8מצנגצדרײטע, אײני
גצקארטשצטצ װי פצקלעך שמא■
טצס און זיי מקנא גצװצן...
א פאליציgנט אױ פארגײ־
גצג8נגצן שלצפנדיק g שכור׳ן, און
דצר שכור האט זיך געריסן פון
זײנצ הצנט אוןנישט גצװאלט גײן¡
יצדצ װײל, האט צר זיך אפגע-
שטצלט און גצזידלט דעם פאלי■
צי8נט.
- װאםפ8רא:g^^ מענטש...
-האט זי גצטראכט - װיל נישט
גײן, דארט וװ מ׳גיט עסן און 3ן
ארט צום שלאפן... נאר װאלגצרן
זיך איבצר די ג^, בצת אין דער
תפיםה איז בצסצר... א םך בעסער...
די גצדgנקצן האבן זיך בא
איר קאנצצנטרירט gף אײן פונקט.
זי האט מצר נישט געיען, װאס
צס טוט זיך gרום איר... די תפי•
סה איז גצשטאנצן ם־אר אירע אויגן׳
װי g ליכטיקצר פgלאץ... װי g
הײם וװ מצגטשן האבן װאס צום
צםן... דצם קאפ װו אװעקצולײגן...
- גליקלצכצ- ודאט זי גצ■
מורמלט.
מיט אימפצט איז זי צוגצ•
לאפן צום ראג, אנגעכ8פט ga די
הצנט דצם פאליציצנט, װאם איז
גצשט8נצן אף דצר װ8ך, און זיך
געבצטן:
- ארצסטירט מיך... איך בצט
אײך...
דצר פאליציאנט, א דערשרא
קצנצר, האט אױסגעגלאצט אף איר
א פאר אויגן און זיך אפגערוקט
אף הינטצרװײלצכס:
-איר זײט משוגע?... פאר׳
װאם זאל איך אײך ארצסטירן?״.
- איך בין הונגעריק...
-דאס איז ניט קײן פאר•
ברצכן... גייט אײך אײער װצג¡...
האט דצר פאליציאנט איר שטרײנג
באפוילן.
זיאיז אפגעלאפןנאך עטלצ•
כצ ראגן און צוגצגאנגן צו אן אנ•
דצרן:
- זייטיאזוי גוט, הער פאלי׳
ציאנט, און פירט מיך אפ אין הפיפה.
- װאם איז אײך גצשען? איר
זײנט באגאנגצן צפצס א פארברצכן?
- האט דצר פאליציאנט מיט פאר•
וװנדצרונג איר גצפרצגט.
- נײן.׳.״
- קצן איך אײך ניט ארעסטירן...
- אבער מיר איז אזוי קאלט.
און כ׳האב שוין עטלעכע טעג ניט
געגעםן...
- טא■ גייט אהײם...
- איך האב ניט קײן הײם...
- טא גײט אין א האטעל...
▼ ו ▼
- איך האב ני-¡ צו באצאלן
- איך קאן אײך גארנישט
ד,עלפן!... איך ארעם־יר בלויז פאר-
ברעכער... ױאש דער פאליציאנט
קאלט געענג־פערט.
זי איז אפגעגאנגען עטל׳גכצ
טריט און ם׳האט איר אנגעהויבן
מישן אין קאפ... און אין אירע
אויערן דאבן פםדר אפגעקלונגען
די שניידנדיקע װערטער: ״בלויז
פ8רברעכער״...
- צו באקומען עפעס עםך
און זיך אנצוװ8רעמען/ דארף מען
(עסקןיז)
גצ•
דצר פלײצצ, און האט g זאג
טאן צו זיך אלײן:
-צנדלצך פארט אלץ דורכ•
גצבראכן;
־¡נ :5
g שטורם, 8טומל, g גצ־
פילדצר, g גצדראנג און װילדצר
גצלויף, װי אלץ זאל מורא האבן
ניט צו פ8רשפצטיקן, װצר װײםט
װאם פ8ר g גליקן. און ליז8 שטופט
זיך מיט מיטן גאנצן מ8םן-שטראם,
8לײן ניט װיםנדיק צו װאם, זי
איז צופרידן פון לויפן, אײנרײדנ•
דיק ויך - אין דצר לויפנדיקצר מי־
נוט - אז צס גצלינגט איר צו אנט ■
לויפן; פון װצמצן? פון װאם?
װײםט זי 8לײן ניט; פון אלעאון
אפשר פון זיך זצלבסט אויך.
שװצר איז איר דאס לצבן
אין דצר גרויםצר שטאט. זי
האט זיך צם פריצר אפילו ניט
גצקצנט פארשטצלן. אלצ אנצר•
קצנצן איר טאלאנט, טײל גיבן
נאך צו ״גצניאלן טאלאנט״; אבער
אלצ מאנצן גצצאלט פאר דצר
אנצרקצנונג; מאנצן אויף כח; מא■
נצן מיט נידצרטרצכטיקצר חוצפה;
מאנען דאס, װאס זי קצן זײ ניט
גצבן, אױף קײן פאל ניט, אפילו
װצן זי זאל דארפן אלץ פארלירן.
נאר אײן נשמה איז פאראן
g רײנצ, 8ן אײדצלצ און אן ער•
לצכצ; אײן פונק g ליכטיקער װאס
באשטראלט איר פארװאגלט פינס■
טצרן לצבן. דאם איז שומאנסקי.
און g ד8נק אים איז ליז8 געמוטיקט
אין אירצ האפנונגצן, גצשטארקט
אין איר ק8מף, איז אומשטאנד צו
רײסן זיך מיט 8לצ כחות צו איר
ציל און איז זיכצר ig זי װצט 8לע
שטצוונגצן גובר זײן.
טײלמאל דאכט זיך איר,
tg צס ב8פרידיקט איר אפילו
בלויז דאם קצמפן זצלבםט. צם איז
בײ איר - מײנט זי - g קצמפצרי-
שצ נ8טור ig ,gtg זי קצן ניט לצבן
אן ק8מף. און מצגלצך - טו־8כט
זי זיך - אז װצן צס זאל איר גצ•
װצן אנקומצן גרינג, װאלט עספאר
איר גאר קײן אינטצרצס ניט גצ־
האט.
און אז ליזא האט דצרזצן
דצם גרויםן גצדרוקטן אפיש, מיט
די שרײצנדיקצ גרויסצ װצרטצר,
װצלכצ מצלדן דצם צרשטן ארויס■
טריט פון דצר גצניאלצר קינסט•
לצרן, גאט-גצבצנשטצר זינגצרן
ליזא, מיט איר פאטאגראפיע אין
צצנטצר — האט זי מיט טרצרן אין
די אויגן ארומגצכאפט שומאנסקין,
הארציק גצדריקט אים צו זיך און
מיט א גליקלצך פרײדיקן טאן
אויסגצשריגן:
- צנדלצך פארט אלץ דורכ׳
גצבראכן:
א שרצקלצכצר קריזים.
שאטנס פון מצנטשן דרײצן
זיך ארום איבצר די גאםן, אויס־
גצלאשצנצ, פ8רחושכטע׳ דער•
שלאגצנצ, װאם g בים ברויט איז
W T T
א גאנצצ פ8נט8זיצ, צו װצלכן
ס׳איז שװצר צו דצרגרײכן. די א•
רימצ ארבצטצר־שטובן - פול מיט
םקעלצטיקצ לצבצדיקצ מתים,
װצלכצ לצכצן נאך א טראפן צו
דערהאלטן דצר נשמה, אום ניט
זי אויםצושפײצן פון הונגצר.
ליזא האט שוין ניט קײן
פרײנט, קײן פארצו־ער, קײן נאנ•
טצ, קײן באקאנטצ, קײנצם ניט׳
קײנצם ניט.
איר צצרײצטצ פארהונגצר■
קײט טירײבט איר פון שטוב אין
גאם ארײן און פון גאם אין שטוב
ארײן. און איר ברויט-פאנטאזיע
ארבעט אויף 8לצ מצגלצכצ און
אוממצגלצכצ פלצנצר װי אזוי
א טרוקצנצם ביס ברויט כאטש צו
באקומצן.
אין אװנט. די גאסן זײנצן
באלויכטן מיט גאנצצ שטראמצן
צלצקטרישצ ליכט. די אלצרלײ
אויסשטצלונג־פצנסטצר, װאס פאר
די גצשצפטן, בלצנדן מיט-זײער
שרײעװדיקצר באלויכטנקײט, װצל•
כע רײסט זיך ארוים ביז װײט אין
דער גאס ארײן.
ליזא שארט זיך װי g שאטן
פון אײן פצנסטצר צום צװײטן,
פאר די אויגן װצרט איר טונקל,
אין קאפ נצמט איר שװינדלצן,
אז זי זצט שוין כמצט ניט װאס
אין די פצנםטצר איז אױסגעשטעלט
און װאם אינטצרצסירט איר ױט
אויך.
און אזוי שלצפנדיק זיך׳
קומט זי צו צו g פענםטער פון g
בצקצרײ, אויםגעשטצלט מיט פאר-
שידענצ זיסצ גצבצקסן.
ליזא דצרשפירט װי די אויגן
צינדן זיך אן מיט g מאדנעם פײ-
ער... און זײ קריכן איר ארויס פון
די לצכצר; די צײן פארהאקן זיך
איר מיט א פיבצרדיקן ציטצר און
הצנט און פים :צמצן זיך איר
װארפן. און... מיט דצם רעשט
ביסל כח װאם איז איר נאך פאר־
בליבן - א באץ מיט דצר
פויםט אין שויב ארײן...
א הילכיקצר צצשאטצנער
קלונג פארליארמט די גאנצצ
גאס און שטצלט אפ 8לצ צצטו־
מצלטצ פארבײגײצר; א צעבלו׳
טיקטצ האנט לאזט נאך זיך גאנצצ
קאליצזשצם בלוט או־ך פארױטיקט
אלץ ארום זיך. און ליזא׳ ניט
אכטנדיק אויף בײדצ, איז שוין
איר מױל פול אנגצפאקט און קײט
מיט א צצװילדצװצטצר אימפעטי־
קצר שנצלקײט. צם װצרט ארום
איר אטומל; גצשרייצן, גצװאלטן
און הונדצרטצר נײגצריקצ אויגן.
און זי-װי ניט איר זאל צס אנ•
גײן - שטייט און קײט װאם שנצ׳
לצר, װי מורא האבנדיק אז מ׳זאל
צס איר פון מויל ניט צוריק ארוים•
רײםן.
א פאליציאנט פירט איר
אװצק מיט זיך, שיצנדיק זי פון
די פויסטן װאם פארמצסטן זיך
איבצר איר.
און אז ליזא האט באקומצן
דאס ערשטצ שיסצלצ טורמצ-זופ
מיט ברויט, האבן אירצ אויגןאויפ•
גצלויכטן; א גליקלצכצ האט זי
פרײ אפגצאטצמט, אוןמיטאברײ■
טצר אױםגצגאסצנצר צופרידנהײט
אויף איר פנים, האט זי אויםגצ׳
הויבן בײדצ הצנט װי צו א תפי•
לה, שצפטשנדיק אין דצר שטי־ל:
- צנדלצך האב איך דעם
הונגצר דורכגצבראכן.,

פרײטיק, 1 י8נו8ר 1932
דער װעג
זײס 8
ÍV?¿VW&¿
jg^WPV^JLVf/ÁVWIM^XV^-K^Ay
^V^-tV^-t-S^-l^4-Vy>/XvyyJtv*7XV.f^v*/lv»;ivo;;.vyiVy^v»;iv»yiv/;v•/
Dr. Olvera No. 3C5
Tei. Eric. 3-36-03
México, D. F.
״LA MEJOR”
HUSSEK. Y
libe]rm:an
ןןנטונג mwm
מױ מעלדן, אז מױ האבן געעפבט «סןובעדי iinwn
אונטעו דעואויפזיבטפון א דיפלאמױטן דײטשן כעמילןער מיט א פוליערי?ןע פרא?ןטי2¡.
מױ פאובן און פלאנטשען אלעוליי טעלאס פון
װנדשטוהל און ספעציעל די אויסאובעטונג פון די מאשינען
״קעטטענשטוהל״
אדך אילאס אין נזאוענאס, אלנאואן אןן אוטיםעלא. פולשסענדק גאר^בסיוםי
«A T ENCÍO ÑB
Ponemos en conocimiento a los Sres, Fabricantes,
que hemos abierto un Departamento de Tintorería, a_
tendido por, un Qnímico titulado y con práctica de mu-
chos años en Fábricas Alemanas .
Teñimos y Planchamos toda clase de Telas, de Má-
quinas Circulares y especialmente tela de las Máqui_
ñas 'KETTENNSTUHL' TrábajoGarantizado
«lt«(t׳S\t®íí׳SYf
Fátosica de Géneros de
Punto, Algodón y Seda
Artlíícíal
ÃœETTE1V, la Tela de Mo-
da.
Manufactura de Juegos Refajos, Pijamas,
Combinaciones, Blumers. etc.
Despachamos pedidos
.<כב .por o. O
די גרעסטצ אידישצ פאבריק אין מעקםיקע. װצלכצ פאבריצירט
טצלאם פון פ8נטאזי׳ 8לגאדאן, קוגםטזײד, די נײעםטע טעל8 פו^
״קצטטצן״. די ד8ױקצ אויס8רבצטונג איז דויערהאפט און לאזט נישט
נאך קײן פצדים.
מיר מ8נוםאקטורירן כוצגאס, רצפ8כ8ס, פידזש8מצם, קאמבינ»■
ציאנצם א. א. װ. פאר דאמצן און מצנצר.
אונזעו לןאנלןװענץ איז נישט אין פוײז נאו
אין ואיעללןייט פון אונזער אויסאובעטוגג.
ggamlgasjigg
0
b
4‘LAS FABRICAS
UNIVERSALES” I
Almacén do ]Ropa y
IST o vedades
0
I
0 מױ לאדן אײן די אידישע
8 ?¡אלאניע צו באזוכן אונזעו
0 לאגער װעלכער איז פאוזען
8 מיט א גרויסן אויסװאל פון
0 די מאדעונסטע שטאפן, װי:
8 ?¡אזימױן, זייד.טאפעטן,טע■
0 לאס פאו מעבל, באנעטע־
8 ויא־אוטילןלע[ פאו מענעו,
Q דאמען־אונטמוװעש און אנ-
0 דעוע. צו ^אנקװענץ פרײזן.
8
0
Gran
Casa en Paris! Rué des Petites Socuries 34
A. RE1NAUD Y CIA. SUCS.
S- EN C P• A-
Esquina 2a. de) 5 de Febrero y 4a Capuchinas
8
0
APARTADO 17 MEXICO, D F fl
0
9
0
9
0
0
0
9
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
9
0
9
M VX R. RING.
ReP del Salvador 90 E. ic. 3-09-28
Apdo 7103 México, F. D.
דארפט איר ואזױ-מעםעולעך? קויפט נאר םון א גוטצר מצרקע.
די ראזיר-מצסצרלצך ״Ideal Café״ ירצגיטטרירט) זענען די בצסטע אוו
דויערהאפטיקסםצ. צו יצדצר ראזיר-מעםצרל 8יז בײגצלײנט א גאראנטיצ װצגן זײן גוםקײט
ספצציצל ביליקצ פרײזן פאר פראװינצצר סוחרים.
פון ״אידצןןל קאפצ״ װצט איר שטצנדיק זײן צופרידך
מירבאזיצןאױך דצם גרצםטן לאגצר און שצנסטן אײסװאל פין אלצרלײ םארטן
פאנטאזי און א״נפאכע ^עם, נואנ?ןוער1יאסי ?¡נעפ 1א2יאסי קו־עלן בךילן ןוײן.
בעושטעלעל, ?ןייטעלעל, שפיגלען, און מערסעריא בכמ,
פארקויף אנגרא.
EL COMPETIDOR
Depósito de fierro y metales
Compra-Venia de rieles, Vigüelas Tubos
Maquinaria y toda clase de
fierro y metales.
R. GUROVITCH
9a. Cuahutemoctzin Nc. 278 ,4
Eric. 3-21-82 México, I י. F
אן ערשטקלאסילןר דאמען־
פױזױ־אנשטאלט
Tel. 2-14-97
פון מ״ם מינ8׳ מצסאגצם 1,
װצרט גצקצמט מאדצרן, פריזירט,
גצמאכט שײטלצך.
ביליק און צלצג8נט.
Gran Fábrica de Camisas y Ropa J
Interior. rj
JFSMTZ, MINDIiT Y GANKIN
Belisar’o Domínguez SU Eric, 6-53-67 México, D. F.|
>׳ די צלטסטצ אידישצ פ8בריק פון
ה ע מ ד ע ו
!ד
ארבעט אויס
I
שענסטע מאדעלן, נײעםטע מוס■¡
í טעון צו ד בילי^סטע פו״זן. I
|8ונזצרצ הצמדצר זצנצן בארימט אין דער גאנצער רעפובליה.^
!פאדצרט מוםטערן דורך ס. א. ד. װעט איר זיך איבצרצײגןן
י1אז מיר זצנצן די אײנציקצ לױטן קװאליטצט און די ביליקסטע|
|לויטן פרײז. מיר שיקן איבצר דער גאנצצר רעפובליק.ן
®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®
® vis «אכן באקאנט אז מיר האבן גצצפנט אן אבטײלונג
® אונזצר םאבריק פון
ן ?¡ א לט ש א ס
® ארל האנוזואס 37, (לאגוניא)
®פראװינצצר סוחרים װצלכצ זוכן צו קויפן גוטצ םחורה 8ון
ביליק ד8רפן זיך װצנדן אין פ8בריק
®
®
®
®
®
פון®
®
®
®
®
®
®
®
®
® flv. Jalisco 150 Eric. 5-16-73 Tacubayu, D F
אדצר ®
®La Estrella Honduras 37 Eric. 2 '14^05 México. X
(5)
^ ברידער קוטשער. :(
® ®
®@®®®®®®®®®®®®®®®®®®®@
O L O R I A
CH CHESKIN
. ce Eric
1â– oArgentina 56
Rep. Arge MExieo d. e.
•Ai
2-30- 96}
\
^האט איר שױן 8מאל גצקויםט
גלאויא־אונטעו־װעש I
T פאר דאמצן און מצנערף^
^די קונדן װצלכצ האנדלצן מיט אונז, האבן נאך קײן צװײטע^
^קװצלצ נישט גצפונצן װאם זאל זײ צופרידן שטצלן אין 8לצ^ד
[^הינזיכטן. s שאד צײט און גצלט, מ8כט נאך הײנט 8 מ1םטצי.1*
'/^־באשטצלונג און איר װצטזײן צופרידן.
ח. טשצסקין
¡f עלעגאנט זיך ןליידמ !
»1 קענט איר נאר אין מצנצר מןןגןןזין פון ל. גאלדמאן דאנסצלצס |
י 97, צריק, 2-22-48. די שנײדצרײ געפינט זיך אונטער דצר י
Í{ אויפזיכט פון 8ן צרש-קלאסיקן צושניידער. I
די בצםטצ אינלצנדישצ 8ון אויסלענדישצ שטאפן. t
f נילי^ ואיעל אזן אזיף ?ועדס.
^ איל נעם אויל אן פייעו־פאחיכעחנגעז פון די בעסםע j
ן{ ?אמפאניעס. j
־־»«ד- w ־־»^־ ־7ir -ssr- ־?וי־ ^8׳ר
אבאנױט זעם ״װעג
T

פרײטיק, 1 יאנואר 1932
דער װעג
זײט 7
; פון די בעסטע שטאפן אויםלענדישע אח אינלענדישע ביז א
נאדל-פ$דעם.
St es Para Sastre Nosotros lo\
ן י
Tenemos.
la Motolinía No 2 Tel. Eric . 3-06-10
MEXICO, D. F.
דער אײבציקער אידישער סלןלאד ®j“
האלץ און קארבאן
צו יעדעו צײט װען אױ דאופט האבן האלץ¡
פאר װאננעס, קאלענטאדארעס און בעקערײען. חפט 1
אונז אפ אויפן טעלעפאן.'
עריק. 618-74 מעבילןאנא 1.06-16
«ײניקצ קןןמיאנצן זענען שטצנדיק גרייט אײצר בא■
שטעלונג שנעל אויסצוםירן.
א. לאסק און קופערשטײז
מ&נוצל מ». קאנטרצראם 109.
*ae»
¿1+
stw
*y
?y
I3ÍC Jl J׳w J5ÍL Ji. J3£t Ji. Jw JSSV
Depósito de Fierro y Metales
TROTTNER Y
RABINOVICH
1) 8a. Calle de Cuauhtemotzsn 249 México, D. F.
Teléfono Ericsson 2-51 43 Mex. J. 22 58
2) El Centro Fierrero Cuautemotzin No. 77 Ericsson 2-25-01
Tubería de 'la 16' Conecciones para tubería de todos tamaños, Vigue_
tas, Fierro canal. Lámina negra y galvanizada. fierro para construc_
ciones, rieles, alambre galvanizado. Metales: Plomo, bronce, cobre,
estaño, aluminio, ^tc
*f T2Cf '(
BKLEGGEMANN
Y CIA.
Motolinía No. 5
Eric. 2-97-57
Apartado Postal 1108
México, O. F.
קנעפ או¡ שנאלז
פון יעדעו ?¡לאספאומענעואוןדאמען
איינפאכע און פאנטאזיע.
EN
hARCA «NO. Rtá mn
| La Piscota S. Á. j¡
CASA MATRIZ
Fabricantes e Importaderes de Artículos de Bonetería
íá
s
ÃœNICO DEPOSITO DE MEDIAS \
CALCETINES Y BONETERIA g
EN GENERAL B
Apartado Postal 2446
MEXICO, D. F.
República del Salvador No. 92
Ericssn 3-35-69
■] מיר זענעז די ודסשליסלענע פארטועטער פון די װיכטיקססע פאבוי^ז אין לאנד.
@ אין אונזעוע באדעגאם ^ענט איר געפונען דעם גרעסטז אויסװאל פון טשיפאן אח זײדענע זאק¡!,
K סײ אינלענדישע און סײ אױסלענדישע. דעוינער פארקויפז מיך שטענדיל¡ צו די בילילןסטע
m פאבױק־סרײת.
| מיר האבן פאופאוטילןט א נייע פוײזן־ליסמע, װעלכע דארף זיל גע־
R פונען בא יעדן סוחו פון באנעטעריא.
1 זי װעט אײל אינפאומױן װעגן די נײעסטע ארטי^לען און די בעסטע
Ü סחורה צו די בילי^סטע פרײזן'
R אײעו געשעפט װעט שטענדילן פואגועסױן װען אױ װעט האנדלען מיט אונז.
¡₪ מױ שט״ען אין שטענדיקן ^אנטאקט מיט אונזערע ?¡ונדן, און שילןן
m זײ אחיס נײע פו״ןן׳ליסטעם בא י־1לעו ^ענדערונג פון די פוײזן.
9 פאחיכעון אײעו געשעפט פון יעדעו ?¡אנ^ורענץ קענט s
IS אױ נאוווען איו ?¡ויפט אין גועסטן לאגעופון באנעטעויא 9
0
9
0
9
0
9
9
0
9
0
9
0
9
0
0
9
0
9
0
LA MASCOTA, S. A.
ווען אפילו איר דאופט איצט נישט 2ײז סחװזז, איז וױשנסװעוט אז איר זאלט האבז אונזעו
פוײזז-ליסםע, זי װעט זײן פאר אײד א װעג־וױקער צו יעדעו צײט. בעט זי בײ אונז אדער אין
אונזערע סו^ורסאלן, מיר װעלז זי אײך גלײד צושיקז.
Suc u r s a 1 e s;
1.) Honduras 64 Apdo. Postal 2446 Eric. 6-55-73
2.) Pedro Moreno No. 518, Guadalajára Jal.
איז זער עושטעו אידישעו פאב■
דק פון סװעטערס און פיחשאמעס
״ראזענס8ל״
באקןומט איו צו יעדעו צײט די לעצטע מאדעלן פון
אייואפע און אמעויל¡«. דעו גרעםטער לאגעח
דעו גועסטעו אויסװאלן דעד סאלידסטעו טאג־פוײז.
SWEATERS
I3A1VO
FABRICA de
Y TR.ATIE3S
•ROSENTAHL”
Calle Córdoba 206 Eric. 4-10 51 Apartado 2966 México, D.F
ffr^,,״ ywff-nÍT&n\\,i\rr.ur/mr/
Rayos Ultravioleta, Análisis
Gliaiocs y Electricidad
Medica
Or. Jorge Erdely
Médico Cirujano y Parte'
ro Titulado de las Facwl-
tades de Viena y México
Jbix-aBiiítente de las Clí
nicas de Praga, Buda-
pest y Vinca.
Horas: de 9 a /3 y de 15 a 19
CONSULTORIO:
la. de Motolinía No. 2
Depto. 22. Eeic 299-12
Dom.:Eric 449-03 Mex P 16-88
MEXICO, D, F,
אבצרןןצט פון בודאפצםטצר
אידישן שפיטאל
װינער א1ן מעקסיקאנער דיפלאם.
ספעציאליסט אין אינערלעכע, און סרויע
קראנקהײטן.
אױםנעם־יעעהן: 9 pr ביז 1 און פון
3 ביז 7 נאך מיםאג
װצן איר קויפט אײצרצ ארטיקלצן
|בא אונזצרע אנאנםן־גצבצר, פא-
רופט אײך אויף די אנאנסן םון
×°×¢×’

mr גלאנץ.
אןןװאועלן,)
ן Vimso ן*נאי1
! הימל און בלומען ׳■ é
שטיפדנדעו.
וואולקאנק־בערג׳
דועמלענדצ ציקלאפןו
מיט שטײגיקע םויסטן צוקאםן׳
םארװיקלט אין טוכן םון שנײאיקע
שטאפן׳-
װער װייסט וױםל דורות
איר ק$נט ןןזוי שלאסן? ־
Popócátépetl,
Ixtlaxihuatl,
ריזיקע קינדער-בערג,
געבוירן אף טראפישער עײ!
ם׳טוליען זיך שװער
די נעמען אײערע םרעמדע
צו פײן שפראך -
וױ שטיפקינדער
אונטער
א שטיםמוטערס דאך —
װי װאלענע שטרײםן
אין זײדענע געװעבן״
איר פלעכט זיך «ריין
אין מײןװערק,
אין מײן לעבן¡.״
באגינען
פון קאםמישע טרוימען
אין בלױלעכע רוימען
דער מילך-װעג זיך אויפגעװעקט
האט
און טרײבט ליכט-עסקאדראנען
מיט בלוטיקע פאנען
צו דער שטאט.
פון» בארג-שפיץ אראפ
קײקלט זיך זוניקער קאפ
פון באגינען-
איץ שיסלען פון טאלן׳
װי אין איבערגעקערטע קוכאלן׳
טריגקען שאטנס דאם גאלד׳
ױאס הערט ניט אויף צו רינען״
פאסטאואל
באטאג. אין גארטן׳ שטיל. די בוי
מער רוצן
א פאלמע מורמלט װאם פון שלאף.
פון ברויען פעדשםטאל א בראנזע•
נע םטאטוע
קוקט מיט אויגן װײט אין בלוי■
לעכן אין-םוף•
די זון - א פאסטוכל מיט גאלדנדי•
קע קרויזן -
צײלט, װי שעפעלאך, די דרעמלענ■
דע קלאװעלן. 1)
און קלײנע קינדערלאך. װי פלא־
טערדיקע רויזן׳
באדן זיך אין שטראלנדיקע ײעין•
ס־קוקט ארײן דאס פאםטוכל אין
שפיגל פונם טײכל -
שײגט זײן רונדער פנימל װי ליי־
טערער בורשטין.
האלבטאג ליגט וױא קעצעלע און
װארעמט זיך דאס בײכל׳
שפילט מאטיװן זוניקע אף זילבער־
נעםקלארין. 2)
mm האפנונג
קר&גקע האםנונג װעט זײן דײן גע■
שריי¡
ער װעט דורך נאכט ניט דערגײן־נ -
באם אפגרונט פון אײביקן װײ
הענגט די שטים פון דײן טרויער■
געװײן.
א םינצטערע אויג - אין דער טונ•
קעלםון נאכט
םארהילט איןא זײדענעם שלײער׳ -
אומגליקאף ראגן אין פינצטערקײט
לאכט
און פלאנטעט די טריט פונם גײער.
אין ארעמס פון אײגענער שאני
זיך קלאמערט דײן שװעםטער און
וױינט.
פון יעגער זײט מיםטישער װאנט
שלאגט ווערדעםקאפ אןאשטיין.
אמשוגענער םױגל-געשריי דײ
נער - שטארבט,
די פליגל צעבראכן אין מאכטלאזן
שװאונג —
שװעסטער אין
נעצן פארנארט
אק דיר-־הןטפ^רראהסעט דיצונג
י 5ין גד ™ C
מאין־לאדאנא.
זעו אלבאט
צחקבערמעג
צעשװאומען
אין ^ױערע-שפיגלען,
בערג און היגלען,
װאלד און זון־פארגאנג
פולקע-געטראנק -
געזאנג,
גאלדענע גאנדאלן
װימלען,
שנײדן שטיקצר זון און הימלען,
שטואלן -
סאטשימילקער קאנאלן.
מײדלאך מיט שקיצהם אף געזיכטצר
בוימער אץ װצלדצר ברצנצן, װי
ליכטער.
פאראװנט מיט ברײטצ, זילבער•
בלויע פאלעס
װיקלט אײן די גאלדענצ גאנדאלעס,
בערג און גצגנט.
מיט אומעטיקער שטילקײט רצגנט
די לבנה-
א שיפל
אץ פארלוירצנע מארשרוטן.
מיט אויםגעזירטע בלוטן
ױנגעןיױנג, מיט אקםלען שמאלצ
און מיט ברײטצ שאראװארעם -
גרימפלען אף ניטארצס
טראפישצ ראמאנסן,
טאנצן —
קללות
און געזאנג.
תאוה, װי א שלאנג,
װיקלט זײ ארומעט. -
אומצט...
א וויקטראלע
הײזצרט אויס s סאלא
T T W
פון ״טראװיאטא״; -
מײדלאך מאטע,
אויםגצװאלגצרטע םון טאג-שפאציר
און װיין,
דרימלצן-אײן
אין שויס פון אלטע מאמעם.
דער אװנט װי א ל»ם איז,
שטיל און אײנגענורצט אין װייכצ
פלױשן
פון די טאלן;
לבנה-זילבער-קושן
פאלן
אין דרצמלענדע קאנאלן.
ליידיקע גאנדאלן
שטייצן צוגעבונדן צו די ברצגן.
ױינטלאך לעקן
װאו פארבליבן איז אבײן
און מיט פארשפיצטע אויערן
ובילח
איגצרהויפט פארנא׳כט צו. וױ ער הז^ט צס איבערגעלאזט•
בײ זון-אונטערגגנג, װצן צעלאזטע און װצן אלץ װייזט זיך אין זעלבן
שטיםצרישע שטראלן גנבענען זיך ״ ”י ״ײ״י
ארײן דורנן מערב-םצננטער, צע
שםילן זיך מיט רי כאגלאזטע װאנס
בילדצר און זײצרע באגילדטע רא
מצן, און די גאלד־געלײשטצ רו
קצנם םון די ברי
דרײ רײען בינער
גוטן ארמװג, זצצטצר זיךאװעק
ביים שרײב-טיש לײצנצן. דצם קאפ
אנגעשפ^רס אויף גײדצ הענט,
פארזויניןען אין שטומען לײצנען, אן
. עפצס װאם אנדצרש צו הצרן,זען
ט צעשפרײסע ארער פילן«רום ױך״ אויםצר דעם
וױנקצן ארויםןבוך. אזוי עטלצכצ שצה נאכא־
גצגד.
פון שאנק, שרייכלענדיקע און _
שטר8לנדיקע, דורך די ם8רשלא• דצינאו׳ ®ז
סצנצ גלאז-טירן, דאמאלט קךקן דאם לײענצן״ שטעלט ער זין אויף׳
פונט דאדקן עלע, ¡ ציט זיך אויס אין דצר גאנצער
בולט ארוים
אלע דרײ לענג, רײבט אויס די אויגן, און
!נעמט ארומגײן הין אץ צוריק
איבער דער לענג פון צימצר, נאכ־
צר צנדיקט
גאנט בחורישן צימער
אײגנשאפטן פון זײן באלעבאם.
8 מענטש כ.יט 8 ם־ין ראםי-
נירטן געשמצק, 8 כענטימענטא•
לצר, פארבענקטצר און אן אײנזא■
מער. פון די מאכן קלײניקײטן
װאס זײנען ציגשטעלס איבערן
צימצר, אויפן שרײב טיש, אויף די
װינקל טישלעך און צעהאנגצן אי•
בצר די װצנט. ביז די מעבל און
די װענט זעלבםט, די גאנצע אוים•
שט8טונג, פארמירוגג און די מא•
טצמאטישיאויםגערעכנטע אײנארד■
נונג - 8לץ, אלץ דצרצײלט, צײגט
און באשטעט־קט די דאזיקע דרײ
אײגנשאפטן פון זײער באלעבאם.
. און יעדער פרצמדער, װאס
װצט נאר איבערטרעטן די שװעל
פונם דאזיקן צימער, װעט עס אן
מינדםטןצװײםל באלד אויגן-בליק•
לצך דערזען. אײן י װינקל נאר
װעט פ8י א פרעמדן בלײבן
אומם8רשטענדלעך און גאר אומ־
באגרײםלצך: קעגנאיבער דעם
ארײנקום, אין דער רצכטער זײט
פון פצנםטצר, איז דאם װינקל אין
צימצר אויפגעהויבן העכצר פונם
דיל מיט צװײ טרעפלעך 8רויפ•
צוגײן, װאו ם׳שטײט 8 קלײן קײ■
לצכדיק טישל מיט 8 רויטן טוך
באדצקט, דצרנעבן, - 8 שטול, און
אויפן טישל - 8 שײנצר עלצק•
טרישער שטײ-לאמפ מיט 8 רויטן
אבאזשור און פארן לאמפ ליגט א
דיקער לצדערנער אלבאם, מיט
גאלד-גצלײשטע הצברעא־שצ
אותױת אויםן רעכטן טאװל ״ע. מ.
ל. א.״ !ייידע טאװלען זײנען מיש
צװײ רינגלעך צונויפגענומצן און
מיט א שלעסל נזארשלאסן. דער
פרצמדער װעט שטײן פארװאונ■
דערט, טראכטן איבערן דאזיקן
אויםטצרלישן װינקל, >.ון
י ר ז ש ה
די אױגן די בלויע גצ׳ירשנט איך האב םון םײן מאסען,
פרײטגײניקצ פלײצעם. נשמר און הארץ - םון מיץ ט*טן,
איצט וױיס איך ניט וװ כ׳זאל מײן יאוש אץ ערגעץ H
דעם יאוש, װאס גײםט מײן נשמה מיט גליאיקצ ספען.
8 טויכצר בין איף, װאם זוכט פערל אין טיף פון די ימן,
פארגלאגדזשצ איך צװישן דצם ימיקן תוהו ובוהון
גצפונען כ׳האב שטײנדעלעך אנשטאט די פערל די גלויע.
געװארפן אנעץ ר׳האב צום זוניקן אפגרונט םון םל8סען-
און אםשר כ׳װצל פצרל אץ זוניקן ה»רץ דארט געפעען,
ודא בעדנצר װצל אײנװיקלען װעלט אין גליזוניקע ױיפן,״
צו װײט זײגצן רױמען - מע קען ניט דערגרײכן די זונען,
די זונען״ װאס שפײצן גהיגומדיק טויזנטער גלוטן״ -
«לײן כ־װצל פון הארצישע שטיקער מיר פערעלעך שלײפן -
שפריצרױטינקע פצרצלעך מײבצ פון אײגענצ בלוטן.
I
דער
בילן צו דער בלאנדזשענדצר לבנה. טר8כטן 8 '.Ttז דאס איזעפצכא
ב*ם ברעג' א שכורע׳ 8לײז׳ 1מיםטצריצזע רצטעניש.
»ן אפגעריבענע מאדאנע, אין אװנט פינקטלעך אכם
מיט אפגעיזיילטצי ערוה- ¡קומט ארײן׳ אץ צימע־ר 8 הויכער
נאכט ר,אט דײן
לייצנט שטיל מיט ביטצרן גצװיץ,
צארטע לידער פון 8מ8יא נצרװא 3)
שןןיעה...
זוניקע קערנדלאך שיטן זיך אויסצט,
װצן טאג נאר צו מצרב נצמט קניען;
פון צרגצץ װאלקנדלאך קומצן צו
פליצן
צום בעט, װאו דער טאג ליגט און
גום׳צט.
זײ װינטלען מיט פליגלצן מיט
שטילצ
איבער קאפ פונם טאג, װאס בלו•
טיקט ײ׳8 װאונד,
און טראגן 8 בשורה איבצר װצל•
טישן רונד:
- ם׳גײט-אוים דער טאג, װי א צדיק
אין תפילה.
מיט דצמצרונג הצנגט שוין דצר
הימל פארהאנגצן,
ײ׳8 שפיגל מיט שװארצן אין הויז
פון אן אבל•
ם׳צינדן װאו ליכטל8ך זיך - לאמפן
8ף שטאנגצן -
און ס׳שוײבן די שטערן אף צרדיקן
טאװל״ I
װי אין גאלדענעם םפר:
געשטארבן אטאג איז 8 צדיק I
אין עלטצר אין רײפצר...!
פעסט גצבויטער ױנגערמאן מיט
שארםע אויםדרוקספילע שוי8רצע
ואויגן און 8 קאפ געקרײזלטע פעך
שײארצע האר. צו־ דרײט אויף די
עלצקטרישע ליכט און בלײבט
שטײן צטלעכע מינוט אין טיר. װי
8 מיליטערישער קאמאנדיר אין
םראנט םון זיינע סאלדאטךרײצן.
8זוי שטײט ער ארומקוקנדיק ױך
אויף 8לץ אין צימצר, צי פעלט |
ניט עפעם, צי איז ניט עפעס אי ; און
דײנקענדיק איבצרן אפגצלייצנטן
ביז ער בלײבט שטײן אין
מיטן צימער מיט דעם פנים צום
אויפגעהױבצנעם װינקל, און װי
ער װאלט זיך אין צפעס דצרמאנט״
לצשט ער מיט אמאל אוים די
ליכט און אין דצר פינםטצר גײט
ער לאנגזאם צו, צו יענעם װינקל•
ער דרײט אויף די ליכט
פון שטײ-לאכפ, און דער גאנצער
צימער - אונטער דצר אבשײן פון
דעמ ר.יטן ^באזשור- באקומט א
גצהײמניפפולן מיסטצריצזן אויםזען.
ער קוקט זיך ארום אין 8לע
װ-נקצלצך, רעװידירט נאך אמאל
מיט זײן בליק אלצ קלײגיקײטן,
װי זײ זעען אויס אין שײן פון
דער דאזיקער האלבטונקלקײט,
ער גײט ארויף מיט געמאט־
טענע שװערע טריט, און זצצט ױך
אװעק מיט א לאנג אויםגצצויגע-
נעם זיפץ.
ער שליסט אויף דאם שלצםל
פון אלבאם, עפנט אים אױף און
מיט א נערװצזער אנגצשטרײנגט•
קײט צםט ער זיך אײן מיט אוים־
געשטארטע אויגן אין די בילדצר
מישנדיק זײ אײנעם נאכן אנדצרן•
זײן גאנץ װעזן מיט אלע
זײנע געדאנקצן טראגן זיך
איבער אין אן אנדצר װצלט, אין
א װײט וױיטער װצלט׳ אין 8 װצלט
פון זײן נאנטצר ם8רג8נגצנהײט.
אין א װעלט פון ליבצ, ארבצט און
חברים, ערגעץ דארט איןא װינ-
קצ?ע אין נאנטן 8ױצ, בײ 8 ברעג
! סון מיטלענדישן ים.
נאכן אבזיצן אזוי צטלצכצ
שעה פארטיפט אין אלבאם, גיט
ער מיט אמאל א הויב אויף דעם
קאפ. קוקט זיך אדום אינם
האלב טונקעלן צימצר, מיט עפצם
אן אובפארשטצנדלצכצר פארװאונ•
דערונג: װי קימט צר פלוצלונג 8•
הערו
ער װארפט נאך 8מאל א בליק
צום אפענעם אלבאם און צר דצר•
זעט אגרױסן גרופן-בילד¡ צר מיט
א גרויםע מאסע חברים בײ 8 שפ8•
ציר-גאנג אין ״צמק הירדן״. 8
שװערצר װײטאקדיקצר זיפץ רײסט
זיך בײ אים ארויס:
װאס זאל איך טאןי כ׳האב
אנדערש ניט גצקצנט¡
און מיט 8 גצבויגצנצם קאפ
פארמאכטצ אויגן לאזט צר י8•
םע פלאקערט קנאקנדיקצר קץ אין מיין נשמה הײם,
דאם בלוט אין מײנע אדערן צעשווימט זיך אץ 8 םל8ם.
מיין זײן 8 ברײטצר בוים איז םון א םצסט גצזונטן שט8ם,
װאם שפרײט די הארטצ צװייגן זײנע איבער װײטצר גו־ויס.
די ערד מײן מ8מע איז מיט גרעעם קײ8לנדיקן שויס,
דער וױנט, ער צצרטלט מיך מיט זיינע הוזשצנדיקצ הצנט.
מײן לצבן איז 8 פײצרקנויל, װאס האט זיך צרשט צצברענט,
און ם׳דרײצן זיך די פל8מצנרינגען אין 8 װילד גצברױז.
און יעדצ פײצרצונג לצקמ אפ די גליװערדיקצ קצלט,
װאס ליגט װ׳8 שײ8רצצ פעסט »ף אונזער שרײצנדיקער צייס׳
און יצדצ קומענדיקע שצה - אן אנזאג םאר דצר װצלט. -
בערגצשטצלט, און
אין דצר זעלבער
צי א״ז ¿לץ j רײם א היסטערישן גצשרײ:
פינקטלעכקײט ן - עד מותי לא אשכחכם¡
א ביכל אירשע לידעו אין תל’אביב
אין תל-אביב איז דערשינען איצט א ביכצלצ לידצר םון 8
ױנגצר אידישער דיכטצרן װאםערמאן א. נ. ״פארנאכטן״. אין
שײן-ארױסגעגעבענעם ביכעלצ קומען ארײן לידצר: פײז8זש, ירוש
לים, תל אביב, אטאל אזא, אזעלכע נעכט׳ א• 8.
א ראמאן פאר יזעט.
אין ריגצר פארלאג ״ביכער פאר אלעכען״ איז 8רוים אץ 8
אידישצר איבערזצצונג, דעם באקאנטן אידיש-רוסישן שריפטשטצלער
מ. סװירסקי׳ם א ראמאן פאר ױגנט ״רויטקאפ/ איבצרגצזצצט אויף אי■
דיש פון מ. ראזומני, אונטצר דער רצדאקציצ פון װ. לאצקי-בצרטאלדי.
i) קלאװעלן - גלומען. 2) קלאדין - פײפל 3) »נזאדןן נערװ« - נאװאיסטער פזןעט.
א לויכטנדיקער אנזאג קומט מיט ווינטישן געיצג
און װיקלט זיך ארום דצר װצלט און הילט זי און םארשפרייט
8 פלאקצרדיקן שטורקאץ ברצנענדיק »ף יעדן װצג.
שטאט פון פאלאצח
אין געםלעך קרומע און פון אספאלט שווארצצ ברוקן
מיט קלײנע, נידעריקצ ליליפוטנהילזלעך,
און טירן, טירן -־ שװארצצ לצכצר, ווי פון מייזלצך,
װאם שטארן חושכדיק אין גאס אריין און קוקן.
םע קריכן פים און קצרפצרס שמוציקע זיך בוקן,
און ברוינע פנימצר מיט שטשירנדיקע ציינצר,
װאם זוכן וײ א מאלצײט אף די גרויע שטיינצר.
און םקומצן אן פון 8לצ זײטן װי די מרוקן
שטילשװײגנדיקע און מיט שמײכלענדיקן טר1יצר,
און זוכן א טארטיע«) וײ אף טראטוארן,
צי אף שװעלן שטײנערנצ פון יעדן טויער.
קוקט גדלותדיק פארבײגײער מיט קאלטער גאוה
אף קארטשענדיקן מענטש אין אײנזאמע בילװארן,
מיט קעל פארטריקנטצר און לעכצנדיקער תאוה.
* * +
געזען כ׳האב: —אמענט׳ט איזגעשטאנען אין ראנ און נעציטערט,
מיט אױגן םארביאנחשעט געקוקש אין די טונקעלע גאםן׳
מיט ליפן פארקוועטשטע, מיט פנים מיט טױטלעכן בלאםן,
אין אײגענעם לעבן פארפרעמדט און אף 1טפענרלעך צעשפליטערמ.
א הונט מיט א האלח א געקארבטן מיט אױגן פארביטערט,
געציטערט םון שרעק, װי א האז פונם שאם םון א יעגצר.‘
געשטאנען איז מענטש מיטן הונט בא דער ײאנט א; געלעגער
אף אפענער גאם וװ דער רעגן האט פיינלעך געװיטערט.
גע:ען כ׳האב: — א האנט האט געריסן םון װאנט רי אפיש;, ^
געלייגט זײ אף קאלטע און בלאטיקע שטײנטראטואר;, ^
געטוליעכ זיך מענט׳ש מיטן הונט אף פאפירטנעם קישן...
און בײדע געחלומט: — זײ גריזשען פארװארםענע בײנער
באם מיםטקעםטל דארט בא פארבמורעטע נדױע םאנארן —
א חלום פון הונגער׳ אף קארטע און בלאטיקע שטײנער.
אינדיאנישע עוד
אזױפיל שטילקײט ליגט, געדולד הארטשטאלענער
אף װעגן בארגיקע, אף ערד נעשװאלענער
און קרומער.
אינדיאנער ברױגלעכע די פעלדעראקעק.
די אױגן דיערע, צװײ — שווארצע פלאקערן
און ש-ווםע•
די אקסן גרוילעכע דעם אקער ציענדיק
אף פעלדער זוניקע, זװ טאג איז גליענדיק
און ברענט דא■
מאים וועס אופגײןישטיל, װי דארם״טער געזאנג
אף פעלדער דריסל^נדע, װאפ זײנען מיר ׳טוין לאנג
צאקאנט דא.
* . .
אין טונקעלע, לױלעכע ׳שעה׳ן, באתבלױלעבע שטומע פאמאכטן, פארטרד-
ערטע גריפ
זײ גײען אום שטיל און פארגייען, וױ אײזעלעך מידע׳ אהינטער רי בעמ דך
... באהאלטן.
באלאדן מיט פעלעכלעך פולע םיט פולקע טיט וױיסע, װאס באטבלע;, װי טױנמ
חזיױם׳
און שלעפן זיך עמעץ אװעק אין א העק אין א וױיטן דורך פ־נצטערע ט$¡־
ליקע שפאלטן,
און ציעןזיר ט׳שערעדעס גמיע און וױקלען זיד אי־ינעט אין טיפע, בלױט לייןע סיפ׳ז•
מיט הארטע׳ פארשטארטע און ׳טטונזפיקע טי־יט קימט די נאכי¡ אן, אן א״נ-
זאטער פ־גצטערער נײעי׳
צעליינט און צעשפר״ט זיך װיא דיקע קאביכע ♦) אף בער:, ,•ױ דגאנט״טע חױת
װאם ־טלאפו
אף בױך דעם געמנצלטן. *טטײפ; פין פאלרלקן עררנ-ף, װאם ה־יט זיר א>;
•טװארצלעכן שרײעי•
♦) פז^לקםנ^שvן 1;ד:* נ-^ש־־אנער הויפטשש^ט. 2) מאים.8לעזל«ך. 3) א «?יה
םאטשײלע, מיש װעלכער אינדיאנער באשיגן ז־ך פון קעלש.
>× 

ן*רײטיק 1 י»נואר 1932
וער װעג
-זײם 5
^׳VW^'WWWWWWWVyi
$ ״LA UNION“ ¡¡
^ Fábrica de Tejidos y de Ropa Interior $
\ Z. Grinberg D. Litwa\ V. Mochan ×–
p Ropa Interior de Seda para Dama y Señor, Mar¡-¿
^ iones, Suieaters, Bufandas, Chales cuadrados, etc ¿
f Especialidad en Swéaters y ropa interior de alta^
¿calidad. ?’.* ¿
^FABRICA: AV ARGENTINA 85 DESPACHO; AV.ARGINâ– ^
׳FABRICA; AV ARGENTINA 85 DESPACHO; AV.ARGI!
TINA 78 ERIC, 2-695-צ MEXICO, D. F.
?זובט איר מאדצרנצ. מוסטערן? זוכט איר גוטע אױסארבצטונג
װילט איר ראיעלע באהאנדלונג? װילט איר קויפן לויט דצם
ביליקסטן מארק־פרײז? מוזט איר קויפן די
$ סװעטערס אזן ואפא־אינטעויאו
¿ נאר־אין דער גרויסצר פאבריק
׳ ״לא אזגיאן
t
S
S
*
í
ארגענטינא 73, מעקסיקצ, ד. פ.
^ אין קװאליטצט, ראיצלע באהאנדלונג און אין פרײז האבן מיר נאך נישט קײן׳
^קאנק רצנט. גלויבט איונז נישט אויפן װארט נאר מאכט א מוסטער באשטצלונג!
J װעט איר זיך איבצרצײגן אז נליר האבן נישט איבצרגצטריבןו
מיר שיקן אויף ס. א. ד״ רצצמבאלסא אדצר באנק.
!×´I"EL TRAJE CHIC
MAX ALTER |
51=15.£ .Av. Rep. de Chile 1. Eric
;México, D
«8asi8sss־á«H«»ag:s»ra!
I
נאר אין דעם עושט&לאסי7¡[ אידישן
ועסטאואן
פון א. פאפױשטיין
is sanara (״ואנש
באקומט איר דעם אמת׳דיק גוטן, גצשמאקן און פרישן מיטאג.
די געשמאקסטע מאבלים אין מעקסי^ע.
דעד עלעגאנטםטער און באלןװעמ■
לעבסטעו אידישעו תסטאואן איןדעו
ועפובל,?¡.
דער באקװצמסטצר און שצנסטער לאק^ל םאר חתונות און
באנקצטן. פרײזן לױט דער מעגלצכקײט.
טעל. עויל¡. 3-19-4$ מעלןסי^ע, ד. 3.
?¡לײדן זיך עלעגאנט און ביליל¡ ?¡ענט
§ אױ נאו אין
על טדאכע טשי7¡״
pp
פון יאנואר
עפן איך א דצפארטאמצנט פון קרצדיט, די í
$ זעלבצ פרײזן װי אין קאנטאדא. ^
| לןומט אזן איבעוצײגט אײל. ¡
j«aBaglSngirFff־IETI!Fg ElTEiriSIFirEB'E & EEte EE5MISJkBlBl!lIlHil«lH18E®IS!S *SlSm. *gSñ* «SC JS*. 4S&. Jsmrn. ^IBmr
t,
×–
×–
KRONENBERG
HILO
media calidad
CHIFFON
HECHA DE LOS MAS
finos materiales
jjjfáfcrí :a
j ül e fcia á
*Hilo y Sida Chiflón marca ^
i
¡y marcas el ‘LEOA{’ y la כ
־r»«- ־״8»ד-
S I R F M A
¡¡ í3. j£a^u¡mi
if 2a. Calle del Alamo 60
×´j Tet. Eric 6'C4-48
J México, O. F.
קיינער װדט נישט לײדן פון|י
הײנטילן קריזם אויב ער װעט
האנדלען מיט אונזערע »רטיקלען¡
די אײנציקע כאבריק װאס^
ארבצט אוים די פײנםטע אילא,ף
טשיפאן זאקן פון די בצסטצו
צגיפטישצ רוי-מאטצריאלן, םפצ
ציעל פון דצר מארקצ ,
״?¡ואנענבעוג״ ¡ן
JUSIDMAN HNOS-
FERRETERIA, TLAPALERIA Y CRISTALERIA
VENTAS POR MAYOR
Corregidora 49 México, D. f.
שטצנדיק אויפן לאגצר א גרויםצ סורטידא פון שטאלװארג, פארבן, גלאזװארג און פאפירן.
מיר האבן די בצםטצ ״פליט״ אויפן לאגצר, אלצס װאם איר דארפט -אין דער
פצררצטצריא און טלאפאלצריא בראנזשצ, באקומט איר בא אונז ביליקצר ווי אין די
פאבריקן. מיר גרײטן צו די שצנםטצ קאלירן פון פארבן.
פארקניפט מיט אונז האנדלם-באציאונגצן, איר װצט זײן שטצנדיק צופרידן.
מיר שיקן ס. א. ד, און רצצמבאלסא.
בוידעו כוסידמאן. .
CHIFFON
El Globo y
A A 5cidenf|0j.
Fábric a de Medias y calcetines
M. ZAJDMAN E HIJO
Galle Alzate 1.33 Erieó'07'43¡ México, O. F
געלט פאװיגען¡
קענט איר נ$ר ררען איר קויפט
ה ע מ ד ע ו
אין דער מ^דערנער פ»בריק
Tri^v
די אױפנעפערונגען פון אונזער פראדוקציע דורך די פיל
א,נזער עקזיםטענץ הןבן אונז געגעבן די מעגלעכקײט צו דערפירן די
פון אונזערע דאמען-זיזקן צו דער העכפטער שטופע.
ספעציעל רופז מױ
אײעו אויפסעסזאמ^ײט אל
אונזעך נײעו מאר^ע פח
אילא־טשיפאז זאקז־
Seidenflor
Ghiffon Z Z
װעלנע ?עז wmz
,מיט די בעסטע אימפאו־
יטױטע ארטיקלען לויטדעו
^װאליטעט אח די נילי^סטע
לויט די בעסטע לאנד-אױסארנעטונג (tdei país
«ײ נע־לעז אייר איו»כט ײ שלענטע ?יף«״» ״I
לײזן די ביליקסטע פרײזן. מאכט א מוסטער באשטעלונג 1, » J
איבערצײגן אז מיר ה$צן נישט אין נלעקסיקע קײן קאבקורצ ץ 1
קװאליטעט, אוןםײ לויטן פרײז.
י״ודל ריאבד.
יארן פין
קח־סליטעט
LA SIRENA
Pino Suárez 1 7
Tel. Eric 2-56-51
Camisas Cretona 11. oo doc.
×´ Stop * 30. 00 | ×´
״ Fiat crepé Francés 78 00
Todos los cuellos
Inarnugablas
אונזצר קװאליטעט און אוים.
אדבעטונג — גאראנטירט,
פארלאנגט מוםטצרן און פרײז1
פון אלצרלײ אנדצרצ סארטן העמדצר
און כועגאם און איר װצט זיך איבצרצײגז
אז מיר זצנען די ראיצלםטצ און ביליקי
סטצ קױצלצ אין מצקםיקצ.
ן באשטעלונגען-פאר ?ןעש.
נײענז
די ^ואגן זענען מיט ספע־
ציעלע אפאואטלען/ כד
ך זאלן זיל נישט
בײגן
]Páljrica de Corbatas
MONEDA 12 Eric. 3׳Ii33״ MEXI6©, D.F
\ר שענסטע דײטשע מוסטעוןי
מאדערנסטע מאדעלן,
אויסשליסלעכער אנגוא־פאר?וי1.
!פאדעוט מוסטעון דורך ס. א. ד.
אדער ועעטבאלסא.
Wé\tré\tfá % “DELTA” I
^ Fábrica de Sweaters Calcetines y ^
^ Mantones ^
^ S. Yanovs\y M. Teverovs\y ®
® Av, Argentina 21 B Eric 209'84 México, D. F. ®
®װילט איר סװצטצרס? ®
® דארפט איר קאלסצטינצם? ®
® ווילט איר צרשטצ קװאליטצט? ®
® ווילט איר נישט איבצרצאלן? ®
® מוזט איר קויפן נאר אין דצר מאדצרנצר פאבריק ®
I ״דיעלטא״ I
®®®®®®®®®®®®®®®@®®®®©®
a
CASA DE CAMBIO
KLEIN
Av. Madero 26 y Esq. Bolívar
26 MEXICO, D. F׳04 .Tel, Eric 3-00-00 Mex. J
די איינצי^ע אז. ״?¡אפא דע 7¡tm
אין מצקסיקצ, ה פ.
איר באקומט צו יצדצר צײט «לצרלײ אויסלצנדישצ¡
װ^לױטצס, װי: דאלאר: גאלד, פונט, דײטשצ מארקן, פראנקן•
א. אז. װ. שטצנדיק ביליקצר װי די אפיציצלצ פרייזן.
װצן איר דארפט האבן אויםלצנדישצ װאלױטצ האט איר דצם j
זיכצרסטן און ר8יצלםטן פלאץ נאר אין דצר ״לן808 דע j
ק8מביא״: ״קלײן״.
געדעבקןטז
װען איר דאופט האבן אויסלענדישע װאלױטע און
אױ װילט זײ ?¡ויגן צום בילילןסטן בעחע־פוײזי
זאלט אױ זיל נאוװענדןאין דעו״^אסא לעלןאמביא״
i ל ײ ן
juBm. «as» ^ss» «a&. «as» «as» jsk*.
מענערי w װיכטיק בלויז !*
—1־
IÖ¾
o
O
־ו
!•
CLINICA ALEMANA!¡
rv r• ■ nn DACrUDAIIM
í
איך הײל ראדיקאל, טצקסועל שװאכצ, פארבארגענע קראנק•
הײטן. דצרראמצם, צרשעפונג, מאגן־קראנקהײט, רצװמא■
טיזם, אלצרלײ בלוט־קראנקוזײטן און זײערע פאלגן.
אין ניז דער אײנצי^ער דאקטאר װאס ^װיר
אויסשליסלעך מענעו.
אויפנאם-שעהן: פון 9 ביז 1 פ. מ. און פון 4 ביז 7 אװנט.
זונטיק — םין 9 ציז 12.
פר^װינצצר װאס װעלן צושיקן דצם דיאגנאז פרן דער
קראנקהײט באקוניצן א ראט אונזזיסט.
DEL DR. RASCHBAUM
San Juan de Letran 3 jrimer piso México, D. F
-־^»ר- ־־»*ד- ־יעע -^«r־ w -Tfsrר־ ־^*ד- ־»«
t
װען איר מאנט אײערע
באשטעלונגען פאװפט אייר אויןי די
«נאנםן פון ״װעד

פרייטיק, 1 יאנואר 1932
דעו װעג
זײס 4
Para usar anteojos finos acuda a la
“£>ptka Untbersal” u “<©ptica económica”
Esq. 16 de Sep. y Bolivar y 16 de Sep. 23 México, D. F.
/ Las (Basas más modernas en •r ptica
^ —- examen científico de la vista Gratis.
Preparción de recetas de oculistas
con Prec*s*״n y economía.
ץ y .די מ^דערנסטע הײזעו«ין אפטישז פאך
אויגז־עגזאמען - פוײ
Propietario א^וליסטישער ועצעפטךצוגי־ײטוע מיט די גךעסטע
J. CUTTLBR .פינקשלעכליס און חועלןײם. פאהוץי אויד אנגוא
Londres 14 Col. Juárez
Apdo. Postal 1 040
México,
¡ GreenSweaterCo. ¡
i
o
9
B Calle del Apartado 30 Tel. Eric. 3-38-80 Tá
Apartado Postal 2978 México D F
BU
צו חאס דאופט א־ו זונז צילאדאס אח נעני׳
I
Oreen jHnos. IV icolaie vsliy il
y JavliiiiÖ¾
Gran Fábrica de Mantones, fichus, Sweaters y Bufandas de JA
Seda y Lana, Para Camas, Caballeros y Nli.os.
Ver.tas por Mayor U
Calle del Apartado 30 Tel. Eric. 3-38-80
Apartado Postal 2978 México, B. F.
צו׳װאס דאופטא־ו pu אילאדאס אח נעכי׳
זאס. איז קױפן אייעוע נחוחת אוץ׳ י פאושײדענע
נ;עצעו(זױל נישט אומע״ום ?¡ויגט איר װאס איר
זאוע). וועז איר ^נט זיך איינשפאח ג/נלט און
צ״ט אח האבז;־ולט^לאסיקןע סחװה?
אין אןנזערפאבוי?¡ קרגט אץ־אלעסװאסאױ דארפנ¡
איר האט דא דעפ גרעסטן או־סװאל איז מע^סי•
?ע פוז פיטשוס, סװעטעוס אח מאנטאנעס אלעולײ
סארסז. אלעולײ ?¡װאדטן־־גח פון װאלאון אלנאדאז.
געדענ^טזשע׳ אײער פאגו־י?¡ װאס װעטיאייך
צושנעלז ואיעלע סחװה צו די ביליןססע פרײזן איז נאו
GKKFjN S WKATiíK CO
חעז א פאבויק¡ פואגרעסױט איז א באוױיז אז
. י סח וה איז גוט. אז די 2ליעמה זענען צוסוידן אח
אז זי באד עונגעז זענעז גוטע.
גונזעו פאנרי?¡ װעלבע האמ איז לעמן יאו
געזזאט אצ מאשינעז, איז לעצטנס פאודאפלש נעװא.יז
נ־יט די מאדערנסטע נזאש־נעז
אײנמאל אז א ןונד miz אױק צו אונןהאלט
עו זין מיט אונז.
אויב איר זוכט גוטע סחורה, אױנ איר וױלט אז
דער ?¡ונה װעלכער ^ויפט בא אײן אײנמאל זאל עו בא
איין נלײבז, מוזט איר איס פאר^ויפז סװעטערס. מאנ־
ט*נעס, פיטשוספון זײד אוןאמאדאן נאו פח דער
פאבוי2
גוין סוחוטער 12.
jm סוחרים ־״ לעדעו-אוטשלען 1
איך לאד איין אלע סוחוים פון לעדעו אוטי2לען, a
װעלנע האנדלען אנגוא. ספעציעל ביליקע פוייזן. $
£ •פוײזן W
wájmjm ״i•] j, tío i.״H
Plaza de la Constitución No. 29
Tel. Ericsson 3_35_53 México, D. G.
Prop. J. B. TAFELOV
m m ואךיא־אפאואט
פונקציאנירט ניט, װעלן מיר אים םאר־ ^ ■
ריכטן מיט גאואנטיע און אויף 8 r>
מינימום פרײז.
« גרויםער או־יסװ^ל פון פארשײדצ■ J
נע, אײנצלנע קאדיא-טײלן Refacciones ^
איר ?¡ענט פרײ ארײבקומעז און
פ־ובירן די וארא־לעמפלעל פון אייעו
ואױאאפאואט, ’עלעןןטוישע מאטע־
ראלןאון פארשײדענע סארטן לעמפלעל.
Cuando su Aparato de Ra-
dio no traba ja, nosotros
lo arreglaremos con Ga-
rantía y a un costo mini_
mu. Surtido de refaccio-
nes y novedades de radio
Pase Ud. aprobar los bul-
bos de su aparato gratis
Material Eléctrico y
Candilería.
Prop. A- MARGULES
Ö¾Flrlc. 1 2-74-50
Mex(Q 03-07
la. Guerrero 4
Apartado 2358
MEXICO, O. F.
m
פאוװאס דאנונציא איז אועס
יטירט געהאון.
די דאזיקע נלעשה הןט #*סירט אין
פאריז אין די ערשטע טעג פון דער װעלט•
מלחמה. אין םאליגײ־אמט איז נעבראכט
געװארן אײנער »נ׳עלעגאנטער הער, װעל
כער איז ארעםטירט געװארן דעדפאר, װזןס
ער האט א יף א פארדעכטיקן אופן אינמיטן
ג*ם עפעם פארנאטירט בײ זיך אין נאטיץ•
!יכצלע.
דער דאזיקער הער איז געװען נישט
קײן אנדערער, װי דער נארימטער איטא•
ליענישער דינטער גאבריגלא ד׳אנונציא.
װי נאר עם איז אין פאליצײ־אמט
»עםטגעשטעלט געװארן װער דאס איז, האט
מען זיך םאר ד'אנ1נציא ענטשולדיקט און
אים באפרײט.
װען ד׳אנונציא איז אװעק פונם פא•
ליצײ-אמט, האס דצר פאליצײ-מײםטער זיך
אבגערוםן צים פאליציאנט:
— איך גלויצ, אז די האסט זיך
מיט אט דצם הער אױפגעפירט נישט דיער
גראב צשעת די האסט אים ארעסטירט.
— נײן, נײן... — האט גצענטםערט
דער פאליציאנט - איך האב דאך געװאוסט,
װער דאס איז...
— אזוי גאר< -- טא נאך װאם-זשצ
האסטו אים אהער גענראכט׳
— ערשטנס, כדי איך זאל אים אג•
געװענען צו נאטירן איננלידן גאס, װעט ער
סארשפארן ארעסטירט צו װערן דורך אן
אנדער פאליציאנט. און צװײטנם... אבער,
פנטשולדיקט, דאס איז בלױז מײנע א פרי•
װאט-זאך...
— סטײטש׳
— פארששײט איר מיך, ד,ער פאלי׳
צײ׳מײםטצר, אײנמאל גין איך גצשטאנען
א יף דער װאך אין טעאטער שאטילצ. 1ין
איך געצװאונ:ען גערוען צו צ זצן ד׳אנונ•
ציא׳ס א סארשטעלונג גאנצע שעה׳ן לאנג
האט מיר די לאנגװייליקײט אזוי פארמא•
טצרט, אז הײנט, דצרזעענדיק ד׳אנמציא׳ן
אין גאם, איז מיר גלײך אײנגצפאלן אין אים
נקמה צו נעמצן. װאם׳זשע דען אנדערש האנ
איך נעקאנס םאן, אויג נישט אים ארעסטירן?״.
דעם קןריטילןערס ?¡אפ.
א קריטיקער האט אין א ראמאן פון
Manuel Schmidt
װינטשט אלע זיינע ?¡ליענטן
g דערפאלגרײד יאו
1932.
און האט דעם כבוד אייך פאוצולײגן
זײן !וויחז «ויחײ״י, ״ײ
דיומא ;ז, ץ) געפונען פאר :ישט ריכטיק דעם'
אײסדררק ״די װײמ^גדיקע לײדיקײט׳-ז
— ד$ס איז ד^ך א משוגה׳דיקער
!אגריף — ה$ט דער קריטיקער נאמערקט
דױמאן — װי אזרי, זאגט מיר, איך נעט אײך,
— ױ$ס רעדט
געסרעגט קאלטגלוטיק -
קײנמ^ל נישט װײ געט^ן

\
פדי
5וײטיק, i .יאנואר 1932.
'Ö¾
דער וועג
זײט 3
»3
T
. װןןכנצײטונג. דערשײנט יצרן מיםװןן
-ןחוןט>ר: ס^ראזענבערנ. לייטערארישע ?פטײלונג^דעדאקטירט דורך י.' בערלינער•
אנ^נענגזן-פ^ל^: אין׳דער יגאנצצר רעפונליק 5׳ פעזאס ־א יןןר¡ ־2.50 פעז. א ו0ולב יןי.
'אויסלאבד:.־. 5 דאלאד־א־ין»־¡' 2.50׳ דאל.'א האלב יאר. .
vr אדרצס טךן רעדאקציצאוןאדיײביססראציע:
גואטעניאלא 76; מצקסיקע, ד. פ. טעל. עריק. 35 238
פאר קארעספאנדענץ:
“E L CAMINO”
APARTADO POSTAL. 1086, MEXICO D. F
פארן איגהאלט פון די אנאנסן איז די רעדאקציע נישט פאראבסווארטל«[־.
«I
וי
«se» ^»em■ -־־»«ר׳ -»ה- -»יג -a*.
\ ’־’ צום דויטן יאוגאנג פון ״זועג״
־ ^ר־ ־^«■־ ־•»«ד׳ -¿*י־ ־״»«־- ^׳ר־ ־ד»׳*-■s־־»׳ *se־
מיטן הײנטיקן נומער טרעט ״דצר װעג״ ארײן אינם דריטן
יאוגאנג.
צװײ יאר צײט, פולצ צװײ י^ר, םון 1־טן יאנואר 1930,
דערשײנט שוין ״דצר װצג״.
פון די 91 נומערן װאס ״דצר װעג״ איז זײט דער צײט
דצרשינצן, היאט יעדער נומער זײן באזונדצרצ גצשיכטצ, זײנע בא•
זונוערע חבלי לידה, און 8לע צוז8מען - א לאנגצ געשיכטע פון
אײנזאמקײט און ביטול צו אים< א לאנגע קײט פון קאמפן מיט דער
ארומיקצר נישט בארצכטיקטצר גלײכגילטיקייט, און - צום םוף פון
די צוױי יאר צקזיסטצנץ איז ״דער װצג״ גצװארן אן אײגן קינד,
װעמען אײגענע הויבן אן ליב האבן און פרעמדע הויבן אן רעס•
פעקטירן.
נישט אונזער שולד און נישט די שילד פון אונזצרע הײנ•
טיקע פריינט און מיטארבצטצר איז געװצן פאר אט דער גלײכגילטי־
קײט. מ י ר האבן שטצנדיק גצהאלטן אפן אונזצרצ טירן אויפצו•
נצמצן דישצפצרישצ כוחות פוןישוב, און שטצנדיק האט אין דיהצר•
צצר כוןדי ױנגצ אידיש׳מעקסיקאניש דיכטצר און שרײבצר גצקלאפט
8 װארצם גצפיל צום ״װצג״; זײ זצנצן געװצן שװאך נישט ארויס•
צוברצנגצן דאס װאס זײ האבן גצפילט, אן אומזצבארצ האנט האט
אבצר גצפרצםט און דצרשטיקם יצדן פרייצן גצפיל צום ״װצג׳/
יצדצ אויפריכטיקע אנערקצנונג פאר דצר אײנציקצר אידישצר צײ•
טונג אין מצקםיקצ.
צנדלצך האט די גלײכגילטיקײט גצפ״אצט און די אומ•
זצבארצ האנט איז אװעקגצנומצן גצױארן.
װצר האט דערפון גצװאונצן?
- אן װאקלצניש זאגן מיר: אלצ.
צס האט געװאונצן די צפנטלצכצ אידישצ מײנונג, װצלכצ
װײס, אז די אײנציקצ אידישע צײטונג רצאגירט אויף אלצ, םײ פא•
זיטיװצ און םײ נצגאטיװצ דצרשײנונגצן. צם איז אזוי ארום גצ•
שאפן גצװארן אן עפנטלצכצ אידישצ מייגונג, א װעג־װײזער םארן
גאנצן ישוב-, ס׳האט פיל גצװאונצן די היגצ אידישצ צפנטלעכקײט כלפי
דצר דרויסנדיקצר אידישצר װצלט¡ מ׳װיים אין דצר גאנצצר װצלט,
װאו אידן גצפינצן ױך נאר, װאם ס׳גצשצט מיט די מצקסיקאנישע
אידן, מ׳זצט ןײצר קולטורצל לצבן, זייצר שטײגן און םאלן; עם
האבן גצװאונצן די ױנגצ אידישצ דיכטצר און שרייבצר, װצלכצ
האבן א גצלצגנהײט זיך צו אנטװיקלצן און צו װצרן באקאנט אין
דצר גארצר װצלט, װאו א אידיש װארט װצרט נאר געלײצנט און
גצרצדט.
און - ם׳איז דצרגרײכט גצװאו־ן דצר לאנג-אויסגצטרוימ•
טצר װאונטש פון ״װצג״: אז אלצ אינטצלצקטוצלצ כוחות זאלן האבן
א הײם װאו צו קומצן, א טריבונע פון װאנצן צו לאזן הצרן א װארט
אין דצר צפנטלצכקײט.
א לאנגער און שװצרער װצג זצנצן די צװײ יאר גצײצן
פאר דצר צײטונג. מיט לאנגזאמצ און פארזיכטיקע טריט האבן מיר
זיך גצרוקט פארויס. מיר האבן אבצר אונזצר ציל דצרגרײכט, וױיל
װער נאר ם׳וזאט א שיכות מיטן גצזעלשאפטלצכן און קולטורצלן
לצבן, האט דצם ״װצג״ גצגצבן אבצרקענונג מיטן ארויםזאגן אין
אים זײנצ מײנונגען אדער מיטן פארצפנטלצכן אין ״װצג״ זײנצ
שאפונגצן.
מיר גיבן זיך אפ א חשבון פון אונזצר טרױמף. מיר
װײסן גוט, אז נאך אלצ דצרגרײכונגצן אתזצרצ איד זײצר שװצר
צו בויצן אײן הויז פאר א װאלף מיט א שצפם צוזאמצן. םוף כל
סוף האט קײנצר נישט פארלאזט זײנצ איבערצײיגוננצן און אידײצן
מיטן ארײנטרצטן אין ״װעג״ ימיר האבן דאם פון קײנעם ניט פאר■
לאנגט׳. און האבן אלע אינעװייניק און אלצ צופרידנ•
שטצלן, אױ נישט אזא לײכטצ זאך װי מ׳קצן זיך פארשטצלן. מיר
װײסן גוט, אז אונזצר אויפגאבצ אױ איצט א שװערצ. דאס שרצקט
אונז אבצר נישט אפ אין אונזצר ארבצט און ברצנגט אונו נישט
אין קײן פארצװײפלטער לאגע, װייל דצר הויפט-פרינציפ, די עק•
זיסטצנץ פרן א אידישצ צײטונג, װצט איבערשטייגן איבצר אלץ.
דאס האבן שוין אלצ אײנגעזצן און אבערקענט, וױיל א אידישצ
צײטונג אין מצקםיקצ איז נישט קײן לץקםוס, אן װצלכן מ׳קצן זיך
באגײן, נאר א נויטװענדיקייט פאר אלע שיכםן, אן אויסנאם.
אונזער געזעלשאפטלעו דעבן איז 31לו
די דעפרעסיצ־שטימוגג װעל•
כצ האט באהצרשט דער אידישער
באפצלקצרונג אץ דער ערשטצר
הצלפט פון 1931, װען פון אלצ
װינקעלך האט געלויערט אויםן אי־
דישן ישוב שרעק און פוזד, - איז
צג אוינזער צוםרידנהײט פאר•
שװאונדן געװארן װצן זי, די שרצק,
האט דצרגרייכט צו איר קולמינא•
ציאנס־פונקט.
מיט צופריךנהײט שטצלן
מיר פצםט, אז דאס לצצטצ האל־
בצ יאר איז גצװצן א פראדוקטי•
װער פצריאד אין אונזצר גצזצל■
שאפטלצכן לצבן. ם׳זצנצן אין דצר
צײט צוגעקומצן נײצ ארגאניזא■
ציצס, און די אלטצ זצנצן פאר•
שטארקט גצװארן און ארויסגצ•
רופן מצר אינטצרצס און סימפא•
טיצ צ1 זיך.
כאטש מיר װצלן נישט בא.
טראכטן די ארגאניזאציצס לויט
זײצר פארנצם און װיפטיקײט׳
װײל די װיכטיקײט פון יעדצר
ארגאניזאציצ איז א רצלאטיװצי
צנין, לאך דארף די אידישצ שולצ
דצרמאנט װצרן די ערשטע, װײל
נאך אין קײן צײט, זינט די שולצ
צקזיסטירט, איז איר נישט גצלונ•
גען צו שאפן ארום זיך אזא סימ■
פאטישצ אטמאםפצרצ, װי אין דער
לצצטצר צײט.
ס׳זצנצן פאראן פיל סיבות
צו דצר דאזיקצר שטײגונג, <וױ
למשל די צפנטלצכצ טעאטצר■
אװנטן, איבצרגצגצבצנצ ארבעט
םון די בצםטצ מצנטשן פון אונזער
ישוב א. אז. װ.> די װיכטיקסטצ
םיבה אבצר איז דצר שטײגנדער
באװאוסטזיין פון אונזצרע אידן,
דצר באװאוסטזײן פון א פאטצר
צו מאכן זײן קינד פאר א איד...
א טאפלט דערפרײענדיקער
פאקט איז, אז דאם מאל איז ךי
סימפאטיצ נישט גצװצן א פוםטצ
ליבצ דצרקלצרונג, נאר אן אויפ■
ריכטיקצ באטײליקונג אין די מא־
טצריצלצ זארגן <די םטיפענדיצם,
למשל).
רצדנדיק ווצגן דצר שולצ,
װצט זײן אויפן פלאץ צו דערמא*
ען דצם יוגנט קלוב.
די דאזיקצ ױנגצ ארגאניזא•
ציצ איז דצר שצנםטצר בניןװאס
מיר ראבן אויפגצבויט אין לצצטן
יאר•
װידצר אױ דאס א באװײז
אז דצר אידישצר ישוב האט זיך
מאראליש א הויב גצטאן. אזא
קלוב האט שוין לאנג געדארפט
צקזיםטירן אין מצקס־קצ, ם׳איז
אבצר קײנמאל נישט געבראכט
גצװארן די אידצי צו א פאקט,
װײל מ י ר זצנצן נאך דערצו ניט
גרײט גצװצן. און װי באשײדן מיר
זאלן נישט זײן, מוז מצן דצר לע■
רצרשאפט פון דצר שולצ (ספע־
ציצל דצם לצרצר י. טכארניצקיו
אויסדריקן דצם הארציקסטן דאנק
פאר זייצר גוטצר איניציאטיװ און
מםירת-נפש׳דיקצר ארבצט, דצם
קלוב אװעקצושטצלן אויף זײן גע•
הצריקצר הױך.
די ״אידישצ ױגנט-גצזצל־
שאפט״האט דאס יאר קײן םאר•
שריט נישט גצמאכט. באא פלעג•
מאטישצר אדמיניםטראציע איז א•
בער א גרויסצר גצװינס װען מ׳קצן
אנהאלטן די אלטצ פאזיציעם.
דאם זצלבצ קצן אױך גצ•
זאגט װצרן װצגן קולטוריצענטצר.
מצגלצך אז די פאפולאריטעט פון
די ביידצ ארגאניזאציעס איז גצ•
םאלן װייל זײ האבן אין לצצטן
יאר גצשלאםן א נישט אפיציעלן
״װאסנשטילשטאנד׳/ װאם האט
פזן מ. ראזעבבערג.
בולט נאװיזן דצר טאקטישער
בריף פון דצר אידישצר יוגנט-גע•
זצלשאפט צום קולטור־צצנטער,
װאו ס־װערן פארװישט די אמאליקע
סיכםוכים. ידצר קולטור-צענטצר
האט. אגב, גצשפילט די ראל פון
א ״קאזאק הגגזל״ און דצם בריף אפ•
גצשיקט׳. א פאקט בלײבט אבעו
אז די בײדצ האבן גארנישטפרא•
גרעסירט. [אויב מ׳זאל פאר א פאר־
לוםט נישט רצכצנצן אז אין לצצטן
יאר איז נישט די איד. ױגנט געז.
און נישט דצר קולטור-צצנטער
ארויסגעקומצן מיט א זשורנאל װי
למשל אין פאר לצצטן יאח.
א גרויסן פארשריט האט גע•
מאכט די אידישצ קרצדיט געזצל■
שאפט.
אויסצרלצך איז זי געװאקסי
מיט איר לאקאל, און אינצרלעך -
כמעט די גאנצצ אידישצ באפצל־
קערונג קאאפצרירט מיט איר.
צום שבח פון דצר דאזיקצר
אינסטיטוציצ דארף גצזאגט װערן,
אז כאטש זי איז גצקומצן אין א
גצפצרלצכן מאמצנט פארן ישוב,
האט זי דאך באהצרשט די לאגצ.
הײנט צוטאג־איז די איד. קרצ־
דיט גצזצלשאפט דצר רוקנבײן
פון דצר אידישצר האנדלס-קלאס
אין מצקסיקצ, ם׳איז שװער זיך
פארצושטצלן װי אזוי דצר ישוב
װאלט זיך באגאנגצן אן אזא אינס-
טיטוציצ היינט צו טאג.
איר גוטצ אדמיניםטראציצ
(אומצופרידצנצ, צוליב פערזצנלצ
כע םצמים זצנצן שטצנדיק פאראן)
האט פיל גצהאלפן צו באזײטיקן
די קוצו של ױד-םיכםוכים.
פיל פראגרצםירט האט אויך
דער הילפם-פארײן. װצן די בני•
ברית האט אפגצשטצלט אירע סוב•
סידיצס פארןה. פ., האטאױףאלע
אנגצװארםן א שרצק דצר גרויסצר
בודזשצט פון ד צ ר אינםטיטוציצ.
מ׳האט זיך קוים גצקצנט פארשטצלן
אז מיר װצלן זײן בכח צו טראגן
דצם יאך פון אונזער אײגענצר
ארעמקײט... צום כבוד פון די
מעקםיקאנישצ אידן דארף דעריבצר
דערמאנט װצרן די צקזיםטצנץ פון
ה. פ. אויך אן די סובםידיעס.
נישט קײן קלצנערצ דצר•
גרײכונג פארן ישוב איז די גמילת
חםדים קאסצ. דא דארף אבצר
גצזאגט װצרן דצר אמת, אז פאר
דצר אינטטיטוציצ האבן מיר
דעם קלצנםטן פארדינםט, װײל װען
נישט די בני ברית אין אמעריקע
און ״אידישצר קאגגרצס״, דארט
װצלכצ האבן גצגצבן די געהעריקצ
סומע פאר דצר אינסטיטו•
ציצ, װאלט אפשר א גמילת חסדים
׳ T
קאסצ «אין איר איצטיקן פארנצם)
גצבליבן בלויז אן אילוזיע.
א גרויסצ אקטיװצ טצטיקײט
האט דאם יאר אנגצפירט די צױ■
â–¼ T T T
ניםטישצ ארגאניזאציצ. אין פאר•
גלײך מיט די פריצרדיקע יארן
האט זי גצמאכט גצװאלדיקע פאר•
שריט און נישט נאר אויפן געביט
פון ארבצט לטובת א״י, נאר אױך
אויפן גצביט פון קולטורעלער
ארבצט. זי האט כמצט נישט דורכ•
גצלאזט קײן אײן װאך אן א לי■
טצרארישן אװנט.
גצװאקםן האבן אין לצצטן
יאר אויך אונזצרצ רצליגיעזע אינ•
סטיטוציצם. די ..,נדחי ישראל״ איז
ארײן אין זײדר גײעם און
גרויםן לאקאל און איז געװארן א
באלצבאס װוצן אפילו אויף lo
יאו־) איבצר א גאנצצר גצבײדצ.
די ״אגודת אחים״ ארגאני•
זירטאן אײגצנצ לײ-קאםע און...
האט אויםגצנומצן דעם יאר א
יײן•
א באזונדצר פלאץ פארנצמט
די אידישצ קאמצר. עם האט זיך
אנפאנגם גצדאכט אז מיטן אפ•
שטארבן פון אנטיסצמיטיזם װעט
אויך די קאמצר פארשװנדן.
דאס לצבן רופט אבער ארויסיצדן
טאג נײצ קאמפליקאציצס און די
אידישצ קאמצר װצט האבן פיל
ארבצט זײ צו הצלפן לצזן. מ׳קען
דצריבצר זאגן אז די אידישע
קאמצר װצט װצרן א נויטװצנדיקײט
און װצט מוזן צקזיסטירן.
צװישן די װיכטיקצ אידישע
אינסטיטוציצס דארף נאך דערמאנט
װערן די אידישצ שולצ אין מאנ•
טעררעי. צוזאמצן מיטן צענטער,
האט זיך אױך אנגצהױבן באװעגן
דאס לעבן פון די אידן אױף דצר
פראוױנץ. הלואי די אידישצ שולצ
אין מאנטצררצי זאל נישט זײן קײן
אײנציקע אויף דצר גאנצער
פראװינץ...
זאל נאך דצרמאנט װערן
דצד נײצר פארײן פון ארבצטם-
גצבצר װצלכצר האט זיך ארגא■
ניזירט כדי צו קצנצן פארטײדיקן
די אינטצרצםן פון די זעלבע. און
צום לצצט - דצר ליטעראטן
פאריין, װצלכצר גרופירט ארום
זיך אלצ אינטצלצקטוצלצ כוחות
פון אונזצר ישוב, װצלכער האט
זיך גצשטצלט פאר אן אויפגאבע
ארויסצוגצבן פצריאדיש ליטערא•
ריש-װיסנשאפטלצכצ זשורנאלן.
כאטש די דאזיקצ ארגאניזא־
ציע איז נאך ױנג און שװאך, דאך
האט זי שוין דצרגרײכט צו שאפן
א חברישצ באציאונג פון מענטשן
פון םארשײדצנצ ריכטונגצן און
שטרצמונגצן.
װי מיר זצצן, אלזא, דארפן
מיר אויף קײן מיטהילף פון דרויסן
נישט בצטן, אויב מ׳לאזט אונז
נאר, אויב מ׳שטצרט אונז נאו־ נישט,
r ׳ T
קצנען מיר זיך גאנץ פײן אנט׳
װיקלצן.
ריזן־דעדפאלג פון
״בו־ככבא״
^עצט; זונמיה, דעם 27-טן דע־
צעסבער האם די א־ר ׳טולע א־ן
טעקסיקע געיטטעלט, מיט די קינדער,
אוגטער דער רעדשי פון א. וױ־סבױם,
נאלדםאדנם אפערע ״בר ככבא״.
דאם טעאטער ארבעאו איז געותזן
איבערפולט פון אלע ׳טיכטן פון דער
באפעלקערוננ, סיהאב; זיךיטטארק נע־
װארםן אי; די אױגן פ־ל םענזוטן וועל־
כעימ׳זעט קײנמאי1 נייטט אין איר״שן
טעאגער■••
נ״טט קוקנויק אױף די אױסערגע•
וױ־נלעכע טעכגי׳שע ׳טװעריקײטן א•?
ראך נעלוננען דעם רעז׳טיםער א• וױיס■
בױם, צו באהער׳טן דאס גיאנצע מא-
טעי־יאל•
דאס פופליקום װעלכעם איז נד-
װען באנ־יםמערט פון יטפיל;, האט נע־
מאכט נרױסע אװאציעס דעם רעדפי׳
םער•
די װאונדערפולע טיפן װאס ה׳
װײםבױם האט ארױםנעבראכט פון די
ױנגע שױיטפילער האט איבערגעלאזמ
א טיפן אײנררוק אױף אלע נעסט אח
^לארא יאגג אין
מעלןסיקןא!
זונטיק דעם 3טן יאנואר װעלן מיר
האבן די געלעגנהײט איר צו זען און צו
העדן. איר, די בארימטע ארטיםטן װאם האט
זיך אזא גרויסן נאמען דערװארבן מיט איר
קינםטלערישן שפילן.
געזען האב איך איר נליט אומגעפצר
א 19 אדעריסג יאר צוריק אין לאדזס. איך
גצדענק נןזך יעצט זײער גוט איר אױפטריט,
יצדן קער אירן, יעדצ באװעגונג אירצ. איך
געדצנק נאך גוט אירע װאונדערליכע אויגן,
עפעם א װאונדצרצארע פארװאנדלרנג פון
א מענטשן. אין דונקעלן טעאטער זאל נעטט
די קינסטלצרן דורך װי נליט אן צלצקטרישן
שטראם, פונקט װי דאס פוצליקום װאלט זיך
ניט נצפונען אין קײן טעאטצר, :אר װי אין
א װארצנלצן הײמישן װינקצלצ, װאו אלצ
צו־אמצן באװאונדערן איר שפילן. דצר אײנ•
דרוק איז אזוי גרוים געװצן, דאם נאך אזוי
פיל יארן איז ער געפליצן טיף אײנגצקריצט
אין זפרון.
קלארא יאנג איז אפשר גאר ק
,אקטריםע״, װאס שפילט א ראל, אדצר
װאס שפילט אן ״אנדערע״, נײן¡ זי איז די
ארטיסטן װאס שפילט זיך, זיך *לײן, װאס
שפילט ״קלארא יאבג״ —
װער װײם צ1 ױאס פאר א הויך
אזא ארטיסטן װאל״ דערגרײכט װצן אנשטאט
דצס לײכטן רעפערטיאר, װאלט זי גצשפילט
דאס בעםערצ טעאטער-װערק. מצן מוז אבצר
מודה זײן »ז נײ קלארא יזזנג פארגצסט זיך
ד$ס פולשטענדיק... זי איז דזןך אױף דצר
אידישער בינצ די אײנציקע.
און אט װעלן מיר זען די
וועט בלײבן לאנג אין זכרון.
איװקעראלס ״אליעזרי‘ האט עלעק־
טריזירט דאפ גאנצע פובליקום אין
דריטן אקט• זײן אײעקיטטארבן איז
ג^חען אזױ אזױ ק-נסטלער״ט רורכ-
נעטראכט, אז ס׳האט אויף אלע
א־בערגעלאזט א קאלאסאלן אײנדחק•
ב• •טומסקי אלם דינה, האט אױם-
געפירט א״ר ׳טװערע ראלע נישט ערגער
פון א בעסערער פראםעסיאנעלער אר•
םיםטקע. בא א נעהעריקער אנכוױק•
לונג װעט זי אױסװאקסן א נרױסער
טאלאנט•
י. גערסאן אלס פאפוס האט נע-
\ געבן דעם אידעאלן טיפ װאס גאי־ד■
פאדן האט נעװאלט פאריטטעל;
ה■ צימעט אלם בר ככבא האט נע-
האט געלונגענע מאמענטן אין עױטטן
און לעצטן אקט, ס׳האט אים. אבער
יטטארק גע־טראקן זײן ער׳טטער אױפ-
טריט אױף דער םצענע, דעריבער איז
ער נעװען נייטט איננאנצן אױפן פלאץ
אין די איבריקע אקטן.
די דעקאראציעם און רי היסטא-
ר״טע קאסטװמען זענען נעװען אױסער
נעחײנלעך־ט״ן און צוגעפאםט, ס׳קומט
באמת א הארציקן דאנק דעם רעזשי-
טער ה׳ א• וױיסבױם. פאר ױין קינסט-
לערישן געישטאק און רעדטיםער״טע
לײםטוננע;.
רי איבריקע ״ארטיסטך האבן סער
װײניק מיטנעשפילט.
די ארבעט װאס םיהאט ארײננ^
לײנט ה׳ איװקער׳ איזגעװען גענוק קענ־
טיק• ווען מינעכזט נאן־ אין אכט אז
אלעארטיסכץ זענען בא׳טטאנען םון
של-קינרער, איז דע־ פארר״נסט פק די
ה״ה װײסבוים און איװקערזייער גרױס.
אונזעוע צײטונגען
שפריצן
פון א. פען
דאס ״מעקןסיקןאנער אידיש
?עבך האט זיך אונז שוין אזוי
אײנגעגעסן אין די בי־נער. אז סיאיז
נישנזא ״די װאך״. װאס ס־זאל אונז
נישט אפשטארבז א ״פרײנט״.
* ״אונזער װארט״ איז, װי א
געשױי פח יענער זזעלם אןן דען-
גרײבט ניט צו אונזערע אויערן, בעת
איז ״אונזער לעב]״ גנביעט זיד ניט
ארײז 2ײן שטראל פח האםנונג.
ארנזער אײעיןער אױסװעג
דאמ» זיק: שטײז איננזיטז ״װעג״
סון לעבז אוז װארטן׳ ס׳זאל אױפ•
גײז א נײע זון פון די װײטע ״הא•
ויזאנטז״...
טירטצ, קלארא יןזנג. איך װיל הןןםן זי צי
זען אין איר גאנצער קינםטלצרישצר נרויס
װי א מאל זי באױאונדערן אין קלײגן נחת
I צוזאמצן מיטן פרצליקום.
עקזאל• } א. פינקצלשט־ין.

פרײטיק,־1יאנואר 1932
דער װעג
זײט 2
Sociedad de Préstamos de la B. B. e I. de México
Calle de Tacuba 15 Tel. Eric. 3-27-17 para Público 3-72-35 Mex. L-68-64 México, D. F.
i .די איינצי?¡« אױישע ?¡תדיט־איגסטיטוציע װעלכע פירט דװך אלערליי באנק־אפעראציעם
די אידישע ?¡ועדיט-געזעלשאפט שטועבט צו פאולייכטעון דעם אידישן האנדלס־לןלאס אין מעלןסילןע אין $ a
§ .5 זײן מאטעויעלעו לאגע כדי עו זאל נישט ליידן פון גװיסן געלט־מאנגל|
jh אין א צײט ו־וען אלע בענק האבן געשניטן אדעו אפגעשטעלטדי ?¡תדטן, זענעןמױ די איינצי^ע װעלכע g
¡g האבן פארשטארקט אונזעו טעטילןייט און בא יעדעו געלעגנהײט און צו יעדעו צײט האבן מיר געגעבן לןועדיטן g|
K פאו אונזעוע אלןציאנעון. . י k
j£ דער װאולןסט פון ז־ער באנלן באװײזט אויך דאס פאוגרעסעון די צאל אפאוטאמענטן און אנגעשטעלטע
י ™ T .אלע װעלכע ארבעטן מיט אונז זענען העכסט־צופוידן
צש יאו 32*1 האנז מױ אויסגעארנעט א פלאן פח א
פארגרעסערטעו טעטי^ײט, נדו װילז העון די מײנונג פון אונזערע
פרײנט און דעריבער נעטן מיר צו ענטפעח אוינ״ ם^לגנדער אנ^עטע־
d מיט op פארא מיטלען, לרםאײעוטײגשנ, 7ןענעז מיר
פאוגועסעח דעסגװנט-קאפיטאל?
2> אוינ אױהאט ^אפיטאל אין אנדערע װילןמױ העח
אײעו מײנוע: װאס פארא אומשטענדן װאלטז אײך באװאוימ אי•
נעוצוגײן צו דעו אידישער ?ןרעדיט-געזעלשאפט׳■
3) װי סיאיז יעדן בא^אנט, גיבז מױ ארויס הלואות אױן» א
טעומין פון ו ניז 3 חדשימ. װי איז אײער מײנונג צום פראיעקןט
*ז מירזאלז נאתןגעלט אויף קלענערע טערמינען 1למשל װעז #
t
$
t
S
S
*
סו־חר דארף האנן א פאר הונדעוט פעזאס אױף א פאו טעג) אוז
גלײננייסין אזין אױף גרעסערע טערמינען?
4) סוחויס װעלנעהאנדל^טיפאויסלאנד ןולןוליחדעוע
סחוהות לױנזז דאלאו, צוליב דעם װאסדער ןװס פון דאלאר איז
נישט אלעמאל גלײד, אח סוחרים ?¡ענען נישט קאל^ולױן זײערע
אימפארטירטע סדווחז לויטן דאלאר, װאלטז מיר געװאלט העון אײער
מי־נוננ װי אזױ ^ענעז מױ פאוזיכערן אז דעו אימפארטירער זאל
נישס לײדן פון ןװס־וחקלעניש (מיר האנj א געװיסן פלאז אבעו
מיר װאלטז געון געהעוט אייער מײנוש, אזעלכע טראנזא^ציעס
װאלטז פח אײן זײט געדארפט פאחיכעח דעובאנל¡ װען דערדאלאו
פאלט און פון דער צװײטער זײט װאלט דער סוחר נישט הזי^ גע־
האט װען דעו דאלאו שםייגם.
t
מיר װעלן יעדן לאגישן ענטפעו נעמען אין אכט אןן טאן ואס בעסטע פאר אלעמענס נוצן.
מױ בעטן דעריבער יעון פוײנט אונז צו ענטפערן שויפטלעל אדער פעחענלעל.
s) װי אזוי קענען מױ פאראינםערעסיח די איח פון דעו
פראװינץ איז דער נאע?
6) אױן» וױפל יװיבןדן שטעלט אדו זין פאר אז אינפאו-
מאציע בױרא פאר ^רעדיט, נײ דער ?¡רעדיט־געזעלשאפט?
7) װי מײנט איר¡ זארן» די באנק¡ זײן מאטעויעליש פאו■
אינטעועסױט אין אינדוסטרי־צװײגז (אויר ?ןאאפעואטיװע יסודות)
װעלכע װאלטז געשאפז א סעגלעכקײם צו געבן אובעט צו פער•
זאנען װעלכע קענעז ארויסגעשטויסז װעק פון זייערע פאזיציעס
צוליבן ארבעט-געזעץ?
9) װאס פארא פלענער האט איר נאל פאר דער באנ?¡, װעל•
כע זאלז ברעעען נוצז דער אידישער ?אלאניע אין מע^ע?
מיר װינםשן אלע אונזעוע פרײנט א דערפאלגרײך יאו 1932.
די פאחואלטונג.
Comercial, Industrial y Profesional de la
si;»ii»iiKi?tisiiHisisi|Biisiasiisi׳i«i¿¡>i,^
אכטונגן directorio
אױב איר װילט זיך פארבינדן
מיט האנדלס הײזער און פאבריקן
צו װעלכע מען קען האבן צוטרוי״
אין אדרעםן־בוך פון דער אידי•
שער אינדוסטרי און האנדלם•
קאמער אין מעקםיקצ, װעט איר
גצפינען װאס איר דארפט. INDUSTRIA y COMERCIO
דאס אדרעםן־בוך פארמאגט
אין זיך װיכטיקע אויסקונפטן
װעגן די אידן אין מעקםיקע און
אין אויםלןןנד.
באגריפן פונם האנדלם און
ארבעטס געזעץ, טןןריפן און
פאםט-פארטײלונג, טעלעגראף און
אײזנבאנען.
יעדער איד דארף האבן אן
עקזעמפלאר.
שיקט אונו צו i פעזע מיט 50
סענט פאר אײערן, צו דער איד.
אינדוםטרי און ה8נדלס׳קצמער
Calle de Tacuba 15Ü
Tel. Eric. 2-85-04
MEXICO D, F.
JWWV'VW
j די ערשטע אידישע כשרע יאטשעס!
»■ik —
f
I
$
$ צןליבן גרויסן אפזאץ פון פליישן האט איר אין אלע שבת1ס יאטלןעס
$ װעלכע געפינען זיל: ו) כעסוס מאריא 22; 2) ואג נעסוס מאויא און סאלעדאד
> ״עספעואנסא״; 3) לאגוניא ןפלאצא סטא. ?ןאטארינא 12; אח 4) סאלװאדאו 14.
$ דעם בעססן אױםוואל און די פרישסטע כשדע פליישז,
^ אלע אידן ןויפן נאו זייער פלײש אין די יאט^ס פזן א. שבת
אין מעקסשע געגוינדעט חרד
א. שבת
t
t
í
$
í
! װען איר קויפט אײערע ארטיקלען
בא אונזערע אנאנסן-געבער, פא•
רופט אייך אױף די אנאנכן פון
×´×°×¢×’
DR. I. UNIKEL
Oirugano Dentista
Av. Pino Suárez No. 15 Altos
Tel. Eric. 3-60-24 México, D. F.
די מאדערנסטע דצנטיםטן קליניק אין מעקסיקע
אובעט גאראנטירט.
%
tí
m
A׳=!
?®
&.â– 
üf
.ií־
M.
*.׳©
W
(*)X»
¡á7׳
אונזצרע הארציקסטע באגריכונג
צום נײצם יאר 1932 «לצ אונזצרצ
פרײנט און קליצנטן. בצזונדצרס
די ?ןידישע «רטיסטן, םפצציעל
דער מ״ם קלןןרא יאננ צו איר
ערשטן דצבױט אין מצקסיקצ.
פרידא און הצרמאן פאװןן
באליװאר 75, מעקםיקצ ד. ם.
¿׳S
M
נ»׳\
i®
<&>
(6׳\~
M
i©
y«)
lis)
m
1
•״*
א
NACION AI
â– 
i
R v
Gran Fábrica de Bolsas para Damas, ^
Ligas y Tirantes I*
Eric . 2-28- 68 h
exico,
Mesones 57,
/pdo. Postal 1974
8 i גוטצ געלצגנהייט פאר םוהריםי
ll
i
i
,ן מיר ליקװידירן אונזצר פארקויף פון אויסגצפארטיקטע J
? דאמען-בײטלצן דצרבײ פארקויפן מ*ר צום ביליקסטן פרײז: ר
איר «ײ״ — -----
איו־ האט אויך בא אונז דצם
שצנסטן סארטימצנט פון
.ליגאס און טיראנטצס P
Ch. Rosenberg y H. Jungster n
-swrי שײ־ ־»«r י
i

/
א. כיניטש.
ױסן« װיניעצ?¡,, (י, װײנמאז).
V- — ־
פרײטיק, 1 יאנואר 1932
דער װעג
זײט 10
א, װײסבױם,
א. פינ^עלשט־ײן. (אזינאװ)
לי פאועם.
יצה?¡ בעולינעו,
לײטער פון דצר ¡.יטער^רינער אפטײלונג פון ״װעג״•
â– 
י. מאנץ, (יע^בגימל).
מ. ראזענבערג, גוינדער און שעף־ועדא^טאו פון ״װעד.

פרײטיק 1 יאנואר 1932
דער װעג
זײט 11
7ן5א1"א יאע (צו אירצ גאםטסזלן אין דעקכיקע)
י. לאנדױ כלל-טוער, מיטגעארפעט אין ״װעג״
ח. ב. טאפעלאװ.
פלל-טוצר נליטגצארבעט אין ״װעג״
מ. װעולינס?¡,
כלל־טוצר, מיטגצארפעט אין ״װעג״
?עצטעו שאן־טװנױ אק מע^סי^ע. דער פאושטײעו פון פרעזידענט מאכט דעם עושטן צוג. סץזאבז
געװאונע;: אונזער מיטאובעטעו מ. ;?’?¡אװסק¡,(?יעמ-דעם 3־טן אח ה‘ פרידמאן(ועכטס)-דעם 4 ־סז נוײן.
סאניא זונדעל
אדמיױסטראטיװצ פארװאלטצרן פרן ״װצג״,
א טײל סון די ?עועו פון דער איד. שו?ע, מיט א גװפע שילעו
אדװ. ב. ל. ואמױעז•
סעם ראזען,
פרעזידענט פון דער אידישצר שולע
די ארט. בילדעו פון דעו אילוססרירםער בײלאגע, זענען אויסגעפארטיקןט געװארז אין דער סטודיע ״סאלא״, (אײגנטימער ואדאש) s דע מאיא ».

mmm
r
זײס 12
פרײטיק i יאנואר 1932
wi^tm *Afifr- ml&m
Gran Café y Restauránt
‘R O Y A L’
â–¼
IÖ¾
í
ןי Isabel la Católica 51 Tel. Eric. 2*61*86 jj
(Frente al Banco Montreal)
דער אײעיןער אידיש • אונג«רישער ף f
i \ רעסטאר«ז
דעו שענסטעו אידישעו לא^אל איז מע^סי^ע, די בעסטע שפײזן. י f
i¡ .פעזא i - שפייזן io |í
j ,יעדן טאג פוישע עםנס, געפילטע פיש, אועאוישעו גולאש
געבא^ענע און געבראטענע היז אןן פאושײדענע פלײשן״ ף p
פעזא, ¡י i ?¡ומט אח אינערצײגם אײך נאו פאר
עס װערן אוין־ אנגענומעז באנלןעטן צו בילי^ע פוײזן.
¡I ,מיט אכטונג: דעװיס
-»c- ^sr־ -se■־־8»ד* -»*- ־^אד״ ־־2)?ד־ ״»«■* ^*■י ־יעןד״ ־
®®®®®@®®®®®®®®®®®®®®®®
®Casa Grossman, S.A®
® Fábrica de Ropa para Señoras y ®
@ W Caballeros. ׳W @
^ Ventas solo por Mayor @
®5a. Tacuba, 78 Eric. 2 07*74®
®Apartado 2358 Mex. J.*01-57®
® MEXICO, D. F. ®
®באגויסט אלע ?¡ונדן און פרײנט צום®
® נײעט יאו. ®
® J ״v u,׳ ®
®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®®
CHR. BOLBRUGGF.
la. Capuchinas 27 Apdo. 86®
Tel. Eric. 923 Mex L'09'05
MEXICO, D. F.
Casa especialista en Bandas, PoleÖ¾
â–  as, Chumaceras de Balas y babit,
Flechas, correas y Cosméticos
.ז\»׳ז\74זץ»זזי«״:ג«:.ז<«.ן.«.!•.•
פאו ?¡ראנקע מענעו און פװיעןי
איך גין א סםעציאליסט מיט א לאנג״יעריקער פר^קטיק, באנוץ די מן1•
דערנסטע מיטלען פץ יי גלאנדן—באהאנדלונג פאר סעקסועלע
שװאכ^ײט פראםטאטצ, ענגער קאנאל, בלאז, לעגער, נירן, בלוט און
הױט-קראנקהײטן. רװטאטיזש, צוקזד-ק־אנקהײט, לונגען, אםטמא, פרױען
קו־אנקח־יטז, מענסטריאלע אומארדנונג, מאכט אױספלוס אוןװענערישצ
פולשטענױל¡: ?¡װאציע אח לײכטע צאלוגגי
INSTITUTO M EDICO STANDARD
Consullas de 9 a i y de 3 a 8 Fomiugos de 10 a 12
Esq. Rep. Brasil y Guatemala No. 2 Mxéico, D. F.
מ׳רצדט דײטש, ענגליש, םראנצויזיש אלן שפאניש
׳V»
«Ó*
JA»
Â¥
.<יצ
i/y
Probar una HoiaVM El. L A es Adoptarla
ראזיר מעםערלעך
Best-Sa
fety
Razar
צרוינצ פאקונ:
פון דער בארימ•
טער מארקצ
R. R. R.
17 פעזעס 1000
שטיק.
×™×™1 -
2
כד
× ×’
cfttle£át
TRADE MA.RK
o O OI
THE UNSURPASSABLE
MARCA IND.REO N"28B96
Cualquier Marca de Holas para rasurar
״David Alberto Apartado 1329 México
yí( --
Vaya Usted al
TI TT ־ יןזy־y־
MANA I ITT AN Café“
Av. 5 da Mtyo 9. Pasaje América
M5XIC0, D. F.
Lunch especia] de 12 a 3 p. m. Servicio a la
Sarta. Servimos Vinos y Licores
La Casa de las mejores Comidas
^ Servicio Rápido Cortesía, Música Selecta
ADlerto día y noclie
Tel Eric. 40-53 Mex. 24_32 Neri
frop. W. II. LEWIS g
g נזאכט באשסעלונגעז M »נז tn no א״עוע ?in ,jiinni״m
jorou תעסשעױנ?!«. 8. 8ז. װ.
| געשמא?פולע מאכליס. ד בעסטע געטראנ^עז
jrigSrgEEElEEKllElKlEiaEE&kFiísKKiaSKElgggHamigigiigjgiggjjji
CASA KIRSH
FABRICA DE ROPA INTERIOR
^ A I D A -er-
Av. Mayorasgo 617
Col. del Valle
i
Eric. 473-67
México, D. F.
פאו פײנע עושט^לאסי^ע ואפא אינטעויאו פאו מענער, פװיעז אוז ?ינדעו. פאדערט נאו
w AIDA vv
אלס גאואנטי - אז נאר עושס^לאסי^ע געשעפטן זענעז מײנע קונח.
פאדעוט מוסטעון און פוייזן.
אבאנױט דעם ״װעג״
צו אלע אונזעוע פרײנט, לעזערפון״װעג״
יערן.םון אײך א־ז באקאנט די ׳שװערע ^נ׳עטרענגונג, װאס וער״רןנ׳
האט חרכגעמאכט, ביז ער האס דערגרײכם צו דער ׳טטיפע פי1 n«| א]
אײגענע דרוקערײ, וועלכע גאראנט־רט ראם פינקטלעכע דערטײנען פון ועו
אײנציהער א־רײטער װאכנצײטונג איז מעקםיקד■
פיל פון אײך האבן אפשר מיט פארוואונדערונג געטראנפ: װאו האש
דער ״װענ״ גענומען אזױ פיל געלט? ארער, אפשר האבן זיך אפגעזונט א
פאר מעצענאטן װאם העלפן מאטעריעל?
צום בארױערן מחן מיר אײך דערקלערן, אז נייטט«דער ווענ״ איז סיט
אמאל באנליקט געװארן און ני׳פט קײן מעצענאטן האבן זיך אפנעזוכט• מ־ו
זענען איבערגעגאנגען אויף אײגענעי קעםט, וױיל אנדער׳ט וואלט ״דער iiiii'
׳עױן ני׳שט דערשינען... מיר זענען פשוט געװען געצװאונגען רערצו.
ני׳עט באזיצנדיק קײן אײנענעם קאפיטאל״ האבן מיר אױכגענוצט
אלע מעגלעבע פלעצער צו בארגן געלט, אדער מא׳שינען, און די אלע צא־
לונגען אפגעלײגט אױף נאך נײ-יאר, װען ס׳וועט זיך אנהױבן דאס אױפמ¡)-
נען פאר דער צײטונג פארן פרייטן יאר•
סיר װילן דא נייטט אנרופן די זאך באם נאמען• מיר וױלן אבעו א,
איר זאלט װיםן אז דער ״ווענ״ האט נאר וױיט נײטט קײן אײגענע דחקער״,
זי איז נאך נישט פארלױפיק זײנע, ער מוז זי איער האבן, און מ־ר האפן
אז ער װעט זי האבן,
דאס איז אבעו פיל אפהענגילן אז יעדן פוײנט אונועון,
אן יעדן לײענער פון »װער.
טיר װענדן זיך איצט צו אלע אונזערע פרײנט, װעלכע מיר האבן תו־
װארבן אי; פארלויף פון די צװײ יאר עקזיםטענץ, אז זײ זאלן אונו העלפ;
פארגרעטערן דעם בנין, װעלכן מיר בויען מיט אזױ פיל איבערגעגעננה״ט
יטוין צװײ יאר צײט.
אין איצטיקן מאמענט װעט קומען צום אױסדרוק אײער מיט־ילף, אױב
איר װעט אונז גלײך, אין דיעחטטע מעג פון ד ע ם ח1חט׳ ארײנשיקן דעפ
אבאנענטן־אפצאל פאו א גאנץ יאח
פאר פיל װעט אפ׳טר זײן יטװער איינצוצאלן 5 פעזאם מיט אײ; מאל•
נדר גלױבן אבער, אז 80 פראצענט פון אונזערע לײענער וואלטןדאס ;עקענט
בא־ױיז;, אױבזיי װעלן או־נזער לאנע אפ׳טאצן און אויב ז״ זעכען וױרקלעך
פרײנט פון ״װענ״•
מיר אפעלירן צו די לעזער פון דער פראוױנ־ן, אז ז־י זאלן זיך אלײן ועי•
מאנען דעם קליינעם חוב׳ויײל סיאיז םאראונז אומטענלעך צױטיקן אץ
די פארװארפנסמע טיילן פון דער רעפובליק, װאו ״דער װדג׳' קומש אן, אן
אינקאסענט, און זאל אײנער דעם צוױיטן אויפמונסערן צו באצאלן די פולע
םומע•
די לעזער אין ׳טטאט בעטן מיר צו פארלײבטערן דעם אינקאסענט די1
ארבעט, אז ער זאל ני׳טט דארפ¡ קומען עטלעכע מאל■ און זעט אים
צו באצאלן פאר א גאנץ יאו, 5 פעזאס.
מיט «כטונג
רעדא^ציע און אדמיניסטראצ־ע
דער ״װער.
®
®
S. KLEINBAUM
TALABARTERIA
Especialidad en fornituras inglesas y cueros since-
lados, Estuches de todas clases de cueros.
Chamarras de cuero y Makinoffs y otros
artículos de propaganda.
!Petacas de Filara Legí-
tima. Despachamos pedidos por
%% C. O. D.y Reembolso
fk
®
Fábrica de Ropa Hecha para Niños, Niñas y Señoras y Cami-
sas para Hombre.
MéXiCO, םנ>. F
Nicaragua 20
â– 
די אײנצישע אידישע פאבוי?¡ פון ?¡ינדעו־לןאסטױמען און קינדער־לןלײדער
באװירטע חול פאושיידענע ספעציעלע נואשינען.
אןיל האבן מיר אנגעהויבן ארבעטן אןיבעוהעמדער פון ״סטאפ״.
איל נעם אויל אן סחװה אויל אויסצוארבעטן.
דעו גועסטעו לאגעה שענסטע מאדעלן און ראיעל»
סטע אויסאובעטונג. ספעציעל בילילןע פרײזן.
מיך זענען, ךי אײנצילןע אויפן פלאץ לויט פרײזן און מוסטעון.
פאדערט פוײז־לןװאנטן און מוסטערן חול סי א. ד. און רעעמבאלסא.
los Trabajos mAs elegantes de lsx
]República
Br. be la lo^a 87 €ríc. 3=45=15
MEXICO, H>_ F.
t
$
k
s
FABRICA DE CA.LZADO
,CHIC’
MAX BLOCH
SALVADOR No. 13
איך ארבעט אויס ספעציעל בילילןע און עלעגאנטע שיו
פון דעו בעסטעו ?¡װאליטעט.
א ספעגיעל גוטע געלעגנזזייט פאו פראװינבעו םוחרים אח אבאנעח.
מאנט א מזססעו-באשטעלזנג.
$
í
$
\

ןיײטיק, i יאנוןןר 1932
דעו װעג
זייט 13
El Progresa
BRernitshy ×™ Comerciantes en compra y venta
de hierro, metales y maquinaria
de todas clases.
8a. Cuauhtemotzin No. 284
Tel. Eric. 280-21 Mex J 07-51 México, D F
fl
fi
0
I
- 0
a
0
9
0
§־■
Wulf ZDort<3.1solx
R
Q Cuauhtemotzin No. 237
Eric. 340-41
8. Mex. J. 0631Ö¾ MEXICO, O. F
DEPOSITO de FIERRO y METALES
COMPRA Y VENTA
Maquinaria Tntoe
ría׳ Viguetas, Lámi.
ñas de todas clases
y tamaños.
Tenemos siempre METAL BABIT,
SOLDADERA Y PLOMO.
0
Ti
S
Ti
L
K. K. K.
MARCA REGISTRADA
El mnjor Chiffon de Hilo en
México.
J. Tabachnik y Cía.
Importación de Bonetería
Eric. 3-67-58
México, D. F.
Correo Mayor 60 Dpto. 2
Apartado 7667
דער גועסטער אױסװאל פח אימפאו־טױמע אילע-טשיפאן.
אילע-עס^סיא אח ױיז זײדענע אמערי^אנער-ז^ן, פון
דער מאוןע k k k נא^ומם איר נאר אין לאגער פוז
י. טאבאטשניל¡ און עאמפ.
@ wwvv'wwv'vv^'vwv w ®
i . ×™
^מיט צלע אײערע ױרידישצ און אדמיניסטר^טיװע עניגים, אויב <
יאיר װילט זײ דורכםירן רןןיעל און פינקטלעך װענדט זיך]
i
נאר אין דעו
יװידישעו בױדא
אוגטעו דעו לײטונג פון אדװ. *
ב. ל. ראמירעז/ \
x Guatemala 76 Eric. 2ם1־74־ i
x Apartado Postal 1527 México, D. F. \
ד־
¡r
Depósito de Fierro y tubería
Compa y venta de toda clase de
materiales y desperdicios de
fierro y metales
¿Raaowsky f?. 3)ic/iter
Cuauhtemotzin No. 103
Eric. 2-84-02 México, D. F.
"CASA MIL×´
Fábrica de ropa interior
cM. cJlfolst&in y &ía.
Belisario Domínguez 63 Eric 214-99 "
México, D. F.
?אמיסעטאס, בלומערס, שאלסאן, נועגאס און אנדעוע ♦
פאר דאמען, מעגער און ?¡ינדעו־. |
פעדידאס אויפ ס. א. ד. װעון שנעל און פינ?ט* ?
לעל דערלערןןט.
פאדעוט מוסטעו־ן און פרײזן.
SOMOS LOS PRIMEROS PA- 1
RA VENDER i
Y los únicos en Comprar
Toda clase de hierro y metales
"H E R C U L, E S” |
cffiarfíer y BRomstain
9a Cuauhtemotzin 299 Eric. 2-94-17
México, d, f, |¡
Materiales para herreros, Plo_ |j|
meros y construcciones,
— ׳ג
װי ןןםט װעס איר הערן ז$גן: די אדצר יצנצ רן«* אינטצרי$ר איז
*זוי גוט װי פון דער פאצריק ״נױ יןןרק״.
א ליגן, וױיל פונקט װי קײן ליכט קצן זיך נישט םארגלײכן מיט דער ||
זון, *זוי קצן זיך קײבער נישט פארגלײכן מיט זײבצ אויסארבצטוננען זו די
וראם ס׳ארבצט אויס ״נײ יןןרק״•
מ«כט דעריבער אײערע אלצ באשטעלונגען פון
ראפ« אינטעריאר נאר אין ״נ י ו י א ר ק״.
NEW YORK
Manufactura de primera calidad
Fábrica de ropa interior, de seda y algodón
Ventas al por mayor, precios muy bajos
H. Yasinovsky
Rep. Brasil 64 Dsp. 1 Tel. Eric. 6*50-45
México, D. F.
K
KEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEteEEEEEEEEEEEEEE!l?
•?JSt *¿!St «?k. •p t ^ tc^ - ;> t A '* £
4 I
I
4í
vs!e)vsle׳
הערן פאברישאנט!!
אויב אױ װילט פאודינען געלט?
נוצט צו אײעוע טעלןסטל־מאשינען נאו בוימ־
װאל (אלגאדאן) פןן עושטן סארט װעלבן איר ?¡ענט
באקומען אין לאגעו
‘El Rosario’
EMILIO AF1F
Av. Uruguay 68 Eric. 2_28_67
Apdo. Postal 2845 México, D F.
H• MlLLERf
La Especial t
Fábrica de Mantones y !?
¡i
Sweaters, de seda y lana tf
Precios sin competencia |
■■ ׳■ ׳
&
Brasil No. 49 Entreda por Bolivia No. I â– f
Eric. 6*55-77 México, D. F. |
לןויפט אין פאבריש װעט איר האבן I
.גוטע און ניליל¡« סחורה í
v
%
Í
!?
I
i
|
i
4
ra
I L. MOSEICO
1 Independencia
FABRICA DE ROPA INTERIOR DE SEDA Y ALGODON
Precios muy bajos, ventas al por mayor
t
Mamifactura do primera i
Calidad \
Honduras No. 58 altos 3 Eric. 6-54-68
MEXICO, D. F. {
| דעם גועסטן אויסװאל פון ואפא אינטעויאר, ראיעלסטע אױסארבעטונג, ביליקע ^
פו־ײזן באקומט איר נאר אין דער פאבריק ״
| »אינדעפענדענסיא״
wís^jssssaissssiasísassasassaÉaaassaíseísasajssaíí
ARNOLDO ZUNDEL
ContritietaEltctricis
ta. Especialista en Tu
boConduít, instala-
ciones ocultas y vici—
bles.
Instalaciones de Ma-
quinarias y tod a ola-
se del ramo.
Puente Alvarado A¿o. 6
Eric. 2-38-35 México, D.F
די לעזער װצלכע װילן דצרהאלן
רעגולצר דצם
×°×¢×’×´
װצרן געבעטן צו רצגולירן זײצרצ I
חובות.
bonetería jMexícana
cJaime tfiimsfein
Av. República del Salvador No 5
Altass No. 1. Eric 3-26-^^
!מײן דעספאטשא:איז פאוזען מיט א
גװיסן לאגעו פון אלערליי אינלענ■
דישע און אויסלענדישע אוטיקלען.
פרײזן אויסער יעדעו
?¡אנשוענץ, 1

פרײטיק 1 יאבראר 1932
דעו וועג
זײם 14
^ ד ע ו או מ ג ל י קן ״,״״־,״״,.,™י™,׳
<א מעשה װאט האש זיך פארלאםן אין מעקסיקצ)
קבצנים זײנען זײ - גצתצן
אלצ דריי, נאר זײער קבצנישאפט
איז: גצגאנגען שטופנװײז• דער
קלצנ:טער קבצן איז געװען דער
מעקסיקאנער ■ פרצסצר, ״װייל ער
האט גצארבעט און פאוידינס, און
אויב ער האטפון זײן ארבעט, װי
געװײנלעך, קײן גביר ניט געקאנט
װצרן, האט ער אבער דערפון גצ■
לצבט און נאך אמאל געקויפט 15
קלײנע מוננה פצר אײנצר פון זײ־
נע כלות. דער צװײטער איז גצװען
פישקע נאטאנזאן; צר איז טאקצ
גצװצןדער אויפזצער פון געשצפט,
אבצר פארדינט חאט צר קדחת -
סך-הכל אנדצרהאלבן פצזצס 8
טאג - דערפאר װאס דער באלצבאס
ראם אים ״געטאן א טובה״ און אים
צוגמנומען צו דער ארבצט, און
פ־שקע האט דאך ניט געקאנט זײן
קײן חזיר און פארלאנגצן מצר בא
אזצלכצ באדינגונגען. און דצר דרי■
טצר קבצן-ס׳הײםט דצר ריכטי•
קצר קבצן - איז גצװצן שלמה׳קצ
אומגליק. זײן צונאמצן אלײן רצדט
שוין םאר זיך.
אזוי האט מצן אים גצרופן:
שלמהקצ אומגליק. און װצר װײסי
אפשר איז ט8קע געװצן ב8 אים
8ז8 אומגליקלצכצר פאמיליצנא■
מצןץ - ניט אימיצצר האט אים גצ•
פרצגט, ניט ער האט פראטצסטירט.
נאר װידי ז8ך זאל ניט זײן, האט
זיך זײן צונאמצן גצפ8סט צו אים
אינגאנצן - םײ צו זײן אױםזצן, םײ
צודי צרות, װאס צר האט כסדר
ארײנגצכאפט.
יצנעם פארנאכט זײנצן אלצ
דרײ קבצנים גצװען פרײלצך. א
קלײניקײט-זצקם פופציק¡ גצפונצן
זצקם פצוצם מיט פופציק םצנטי.
װצר ס׳האט ױי גצפונצן איז
ניט שװצר צוטרעפן, װארן װצן
דצר מצקסיק8נצר װאלט גצװצן
דצר גליקלצכער, װאלט צר זיין
גליק זיכצר ב8לד צצטײלט מיט 8
כלה, מיט דצר שצנםטצר פאר-
שטײט זיך. און דצר אומגליקהאט
דאך אװדאי פלוצים ניט גצקאנט
װצרן 8זוי גליקלצך און גצפינצן
זצקם פופציק. - בלײבט, הײםט צסי
אז גצםונצן האט זײ דצר מיטצ•
לצר קבצן, פישקצ נאטאנזאן.
ס־קאן זײן, 8ז װצן קײנצר
װאלט איכ בצת-מצשה ניט גצזצן,
װאלט פישקצ אפגצװישט די ליפן
און גצמאכט 8 שװײג. איז אבצר
א צרה מיטן אומגליק: צר האט
גצטאן 8 רוק 8רױם דצם קאפ פון
גצשצפט פונקט אין דצר צײט װצן
פישקצ האט גצה8לטן אין אויפ•
הויבן דאם בײטעלצ, און װצר װיים
װאספארא מינצ צר האט גצמ8כט,
8ז דצר מצקםיק8נצר פרצםצראיז
ארויסגצלאפן זצן װאס דא טוט זיך.
און אויב 8װי, גצהצרט צם
דאך צו 8לצ דרײ.
װאס טוט מצן מיטן גצלט?
. - װען צם װאלטן גצװצן
גלײכצ זצקס פצזצם - װיצלט זיך
נאטאנזאן - װאלטן מיר זײ צצטײלט
אף גלײכצ חלקים, צו צװײ 8ף
יצדן אײנצ□; אבצר גײ צצפיצל א
פופציקצח
-מירן װ8רפן גורל מיטן
פופציקצרו - זאגט טשוטשא, דצר
מצקסיקאנצר. - 8ני׳ אגילא-סאל! ת
אבצר דא מישט זיך װידצר
ארײן דצר אומגליק:
- נײן - טצנהט צר - איך
בין קצגן¡ לויט מײן מײנונג, דארף
דאס ג8נצע גצלט אװצק אף אײן
צווצק פאר אלצ דרײ ם איז גצ•
פונצן גצלט:
- צר פילאזאפירט שוין -
קרימט אים נאך פישקע נאטאנזאן,
;-,אדרבא, גינ אהצר אזא צװצק.
,- מירן צסאױסגצבןאף שנאפסו
'דצרהצרט שנאפס, צצבליצן
זיך טשוטשאס שװגרצצ אויגצלאך
אינם קײלצכדיק-ברונצטן פנים,
טאקע 8 טײערער אײנפ8ל!
און פישקצ נאטאנזאן מורמלט:
- ב8 אן אומגליק קרמט
מצן אײך אמאל אן צצה...
זײ - די אידן - זיינצן טאקע
ניט קײן ליבהאבער פון שצנק;
אבצר בא 8זא גצשצצניש מצג מצן
מאכן אן אויםנאם. און בפרט טשו•
טשא איז דאך אװדאי און אװדאי,
צופרידן! צר איז טאקצ ניט קײן
גרױםצר טרינקצר; אבל־ר פונדצםט•
וועגן, זיך אפזאגן פרן 8 שנצפםל
באאזא געלצגנהײט איז גארנישט
שײן און - ס׳איז ניט מצנצריש...
צוגצמאכט דאם גצשצפט,
זײנען די דרײ קבצנים8װצק. װאו•
הין גײט מצן? אין ״כאליםקא״¡
כאליםקא איז פרײלעך, א םך מצנ■
טשצן מיט 8 דזש8זב8נד און מײד•
לאך און ס׳איז אפן א ג8נצצ נאכט.
דאם װאם ס׳איז אפן 8 גאנצצ נאכט
אינטצרצםירט זײאפילוניט, װארן
זײ װצלן דאך ניט גײן כרינקצן
אזױפיל, - גאר צטלצכצ גלצזלצך
קאניאק און ביר אוןפ8רטיק; מצ
װצט זיך צצגײן טשוטשא צו
זיך 8הײם און פישקצ נאטאנזאן
מיט שלמהקצ אומגליק אין פרצסצ•
ריי ארײן/ װאו זײ שלאפן צוזאמצן
אף דצר ערד. כאליםקא איז אבצר
פארט כאליםקאן
קאני8ק האבן זײ גצטרונקצן
םך-הכול צו אײן גלצזל; דאם איז
גצװצן 8 םארט פארשפײז. דצרנאך
איז 8יוצק א םדרה ביר - 8 פלצשל
נאך אפלצשל־- אוןשפצטצר שוץ
רײנצר טצקילא, צוגצפר8װצט מיט
ציטרין און ז8לץ.
ארום איז גצװצן לצבצדיק.
גאנצצ שורות רויטצ און גרינצ
לצמפלאך; פילקאלירטצ פאפירצ•
נצ פאםן האבן זיך גצצויגן איבצרן
םופיט און די װצנט זײנצן גצװצן
באדצקט מיט גרויסע מאלצרײצן
פון נאקצטצ פרויצן און לאנד•
שאפטן; א לאנגע רײ טישלאך מיט
װײכצ געזצסן און אן א שיצור אנ■
געםארבטצ מײדלאך האבן זיך גע•
דרײט איבצרן זאל אונטצר דער
מוזיק פון דזשאז.
אונזצרצ דרײ קבצנים זײ-
נצן אבצר געשטאנצן באם בוםצט,
צװישן א מחנה ברוינצ ױנגען מכל
המינים, און דער ביר האט גצשוימט
אין די גלפזצר אן א םוף. ארום
טשוטשאם האלדז האט זיך אח־מ•
גצפלאכטן א מײדל, ױאם האט אים
גאר ניט גצװאלט אפלאזן, נאר -
ער זאל זיך צוזעצן מיט איר; און
ער-נײןאון נײן! אויב זי װיל
טרינקען - גוט׳ אבצר דא, באם
בופצט; זיך צוזצצן-בשום אופן
ניט. האט זי אויסגצזופט א גלצזל
פון עפצם א גרינצ, מםתם זײער
טײערצ פליםיקײט און װצן זי האט
זיך אפגצטראגן, האט טשוטשא שוין
גצצאלט פון אײגן גצלט. װצר
האט עם נאך גצדצנקט דיגעםונע•
נצ זצקם פופציק? איצט צאלט טשו•
טשא: און אז טשוטשא צאלט, איז
װאס הײסט עפצם ניט טרינקען?
דאם װאלט דאך פאר אים גצװצן
א באלײדיקונג!
טשוטשא איז אבצר ניט פון
די װאם װערן שיכור. נאך האלבע
נאכט, האט ער ױך טאקע דערמאנט,
אז מ׳טאר ניט איבצרכאפן די מאם,
װײל אין קצשענצ פוםטצװעט שוין.
און דצרהױפט, װצן דער אומגליק
איז גצשטאנעןמיט 8זאפנים,װאס
האט ארויסגצרופן אי גצלצכטער
איטרצרן/ און ער האט שוץ גע־
נומען קלאפן מיט א פויסט אין טיש.
אגליק װאם די פרצםצרײ
איז סך-הכל אײן קװארטאל ווײט
םון שצנק. װצן נימ, װאלטן זײ
אלע. דרײ ניט דערגצגגען אהיז•
פונדצםטװעגן, אין גא6,
כאטש דיפיס האבן זיך אונטער•
געבראכן, זײנען זײ נאך װי צס
איז גצגאנגצן. אבער צוגצקומצן
צום גצשצפט און ארײן אין הויף,
טוט זיך דעראומגליק אזצץאװעק
אף דצר ערד.
איך גײ ניט¡ - זאגט ער. -
איך שלאףניט מער אף דר׳ערד.
זײנצ וזבוים װילן אים א•
רײנשלצפן אינצװײניק; ער לאזט
זיך אבצר ניט און הויבט אויף
דעם קול. נו, אויב אזו/ דארף מען
אים לאזן לויפן׳ װען ניט, קאן נאך
זײן א םקאנדאל און דצר באלצבאס
זאל זיך דצרװיסן פון דצר גצשיכטצ•
- הצר, שלמהקע, טא װאוהין
װילםטו גײף - םרצגט אים פישקע
נאטאנזאן שוין מיט גוטן.
- װאוהין איך װיל גײן?
שפאצירן װיל איך גײן, איןגארטן
װיל איך גײן: - ענטפערט אומגליק
מיט א װארפנדיקן קאפ.
נאטאנזאן פארשליםט זיך
אף גיך אין פרצםערײ און ציט זיך
אוים אין דער גאנצצר לצנג צװישן
די טישן און מאשינצן. און טשו־
טשא נצמט דצם אומגליק $ף ײך׳
ער פירט אים ארוים אונטצרן א-
רעם איבער דיאײנגצשטילטצגאסן.
שלמהקע אוטגל־ק װ*קלט זיך
אף די פיכ-, אבער ער װייזט אסים
םימניםכוןבארואיקונג¡ װייזט א1ים,
אז די פוישצ נאכט-לופט װירקט
גוט אף זײנצ נצרװן. טשוטשא
איז צופרידן און שלאגט אים פאר
צוריקגײן ״אהײם״. דער אומגליק
האט זיך אבער פאר׳עקשנט: נײן,
צר װיל זײן אין גאס די גאנצע
נאכט:
אנגצקומען ביז אװענידא
הידאלגא -א ברײטע גאס מיט א
גארטן און לײדיקע בצנק. זיך צו•
געזעצט אףאבאנק,אין שאטן פון
א הויך־צצװאקסענצם בוים. פון
גארטן דאט א זצץ גצטאן א פרישער
ריח פון שלאפנדיקצ גרינסן און
בלומען. און פלוצים האט זיך שלמה•
קע דצרזען אלײן. טשוטשא איז
פארשװאונדן און ער זיצט דא, דצם
קאפ אומגצדרײט צום בױם, און
ברצכט.
און דא האט זיךאנגעהויבן
זײן אװאנטורצ.
אץ קאפ איז אים געשטאנען
עפצס ווי אגעדיכטצר נעםל און
נאר מאמענטנװײז האט ער גע-
קאנט קאנצענטרירן זײנע געדאנ•
קצן. פארװאם זיצטער דא אלײן,
אזוי שפעט, אין גארטןי - ער האט
גצדענקט װי דורך א חלום דצם
שענק מיט די געפודצרטצ מײדלאך
מיט די קאלירטע לצמפלאך. אבער
זײן לאגצ איז אים קלאר געשטאנען
פאר די אויגן: ער זיצט דא, װײל
ער ראט ניט װאו צו שלאםן, װײל
ער האט קײן גצלטניט.
אדא, ער האט דאך בא זיך
זצכציק פעזצס׳ גאנצצ זצכציק פע-
זצס׳. אװדאי, זיך א טאפ געטאן -
יא, פופציק אין א זעקצלצ אין דצר
הינטערקעשענצ און צען אין װצם•
טלקצשענצ. אבצר דאס געלט איז
ניט זײנע. דאם האט ער אויפנע■
מאנט בא די «מאליקע קונים אין
דארף און מוז עכ אפגצבן מארגן
דעם באלצבאס. אפשר קאן ערא•
ראפנעמצן די צען פצזענ¡; דארף
צר אבער דצרמיט לעבןא חודש,
- װי אזוי קאן ער אויסגעבן אף
א האטעל צו שלאםףי
צד פילט זיך אביםל אוים־
גצלײטערט און װאלט שוין גצרן
צוריקגצגאנגען צו נאטאנזאנצן.
אבצר װי אזוי, אז צר האט ניט
קײן שליסל צום טויער און דצר
הוי:*־וצכטצר קען אים ניט?
ער באשליסט װי עס איז
דורכצוקומען די נאכט אין גארטן.
ער הויבט זיך אויף מימ
א שװצרקײט אין די אברים און
לאזט זיך ארײן טיפער אין גארטן
און זצצט זיך אף א באנק, אונטער
א גרויםער לאמטערן.
די אויגן קלעפן זיך. אין
קאפ מישט.
די לאמטצרן האט באשײנט,
װי א פולצ לבנה, זײן אף א ז י י ט
פארװארפענעם קאפ בלאנד-גע■
קרײזלטע האר מיטן בלאם, אנבלו•
טיקן פנים. ער האט הויך געא•
טעמט אין זײן מויל האט זיך בא־
װעגט א דאלב־אפענער, װי צר
װאלט זיך גצשטיקט.
װצן ער האט זיך אויפגע•
כאפט, האט ער דצרפילט, אז א
קאלט װינטל בלאזט אים אין קאפ.
מכתם אראפגעפאלן די הוט. צר
האט זיך אנגצבױגן צו דער צרד,
גצזוכט אונטצר דצר באנק, אפן
גראז - נישטא. די הוט איז פאר•
שװאונדן. אבער צ־ האט גצםילט
אזא גלײכגילטיקײט, אז ס׳האט
אים ניט גצארט װאם איצט װעט
צר דארפן 8רו.?גײן מיטן בלויזן
קאפ. זיך מצר אײנגצנױרעט און
אויפגעשטעלט דצם קאלנצר, האט
צר זיך געגרײט װידער אײנצו-
שלאםן. אבער דא האט צר דער•
הערט שטימצס און דצרזען בליאס-
קען מעשענצ קנעפ.
צר האט זיך אװעקגצזצצט I
מיט די הענט אין די קעשענצם,
כלומרשט װי פארטראכט. דערװײל
זיינצן אנגעקומען צװײ פאליציאנ•
טצן.
- העי, אהײם, שלאפן¡
- װאם, ם׳אױ דען ניט דצר-
לויבט דא צו זיצן?
- אזוי שפעט גיט - האט
אײנער געענטפערט.
- א, אנטשולדיקט׳.
אװעק צום ארויםגאנג און
זיך פארדרייט אין א זײטיקצר
שמאלצר אלײ, װאס איז גצװצן
פארזונקען אין שאטן. טיפצר אין
גארטן ארײן און זיך װידער צו•
גצזעצט אף א באנק.
זײן פנים האט ארויםגע•
בלײכט פון דצר טונקל און די
בלאנד-גצקרײזלטצ האר האבן זיך
געזילבערט אין װײטן שײן.
ער איז װידער אײנגצשלאםן
פלוצים זיך אויפגצכאפט,
ראט ער זיך אינסטינקטיװ א טאפ
גצטאן בא דצר װצםטל-קעשענע.
- נישטא דאם גצלטו םארשװאינדן
די צען פעזצם: און װאם װעט זײן
איצטער?
ער ראט געפילט א טרײסט,
װײל אין הינטערקצשצנצ איז נאך
אלץ גצװען דאם הארטצ זצקל
מיט די םופצ-ק פצזעס, װאם ער
דארף מארגן אפגעבן דעם באלצ־
באם. אבער שלאפן האט צר שוץ
ניט גצקאנט. די שלײםן האבן
שטארק געהאקט. דצר טשאד איז
געשטאנצן אין קאפ נאך געדיכטער
װי פריער.
- מ׳האט דאךדיר געזאגט,
אז דא טאר מען גיט שלאםן׳ -
דצרהצרט צר פלוצים א שטים.
א ציטער גצטאן. קעגן אים
איז געשטאנען א מיטליצריקצר
מצנטש אין א ברײטצר, גרױערפא•
(םוף אויף זײט 16>
יעקב גימל
האמלעס•
פון ציקלג טצאםער־פאראדיצם
0-אין געיו8ן »ין יענעם ®ןג,
וךען שעקםפיר האס »ױפג8לעגס
גום זיוײםן מןןל:
איז געװסן 8 ניז-קיי׳
_ני8ין װידער שוין געשם?־«ך...
יוי ק^זלען סר^גן תןרבן׳
און װי בעטלער זונן אויס א ששי־ז'"
פון אלערלײעדיקע מיסםן¡
אזוי-א, זוכן אוים - פון אובלעסים,
און טראגן אום,
דא, אונזערע ארטיסםן;
אלערלײעדיקע ״װערקע״
שװאבצ, ״שטערקע..."
פון גארדינצן, — ״דצם קצניג-ליר״
האמלצט — פון ,שצקספיר״ —
ם ן חוגאן ״שמשון הגבור״ -
״שטארקצר נאך פון טויט״ —
פון ליבצר —
אדעפעד בצקצר -
פון טןזלסטאי —
דער װאנדצרצר -
פון בצרנארד שן>ו
שװצד צוזײן *איד -
םון קארנבליט,
דער קראך -
פון װאל-םטריט
פון ז. ליצין, צי פון שמר׳ן
םון האמצרן,
דצר גראף פון מןןנטצקריםסא
און נאך א גאנצצ ליםטצ,
װאם זײ שפילן,
װאדצװילן,
גראמאםאן!...
שצקםפיר!
דײן נאבזצן איז באקענם
אף נארצר קײלצנדיקער צרד,
און ם׳איז הײנט באשצרט,
דײן רצנצסאנם —
צרשטצר םצאנם... —
א מיראזשי...
ןא בחור, אפשר »םן פליאזש
אין צאד-קןןסטױם,
גײט אום,
פארשטומט?...
צר קרמטו —
״ער גײטו ער שפרײזטו״
א גײםט1...
...ער איז שוין אםן טרצפי,
די אויגן — װי צװײ גרינצ צפל,
דאס פנים — םון בולם,
דער נאז,
װי א חלום...
די ליפן —
װי צװײ אפןןסטרןפן —
דןןם מויל, ןןפן...
ײין קיל׳
זיץ הילך,
װי טויזנט שטראמען מילך,
װןןלטן מיט אמאל,
נצטאן א םאל,
אין בלצכצנצ םצסצר...
ס׳דוכט, צר הויצט אן,
װאקסן, גרצסער, גרצסצר,
אין זײן קוי אלץ חצכצר...
און מיט אמןןל,
צר גיט א םרוק,
ווי מישקע ציגאנאק...
װי יאנקל צוילע... —
אף דצר םצצנצ -
אויסגצל$שן אלצ ל*מפן,
דצר גײסט —
צר שטײט, און רירט זיך,
גיט םון ארט׳
אנטקצק, די צװײ גלןמפן-
מארםצלא אק «ערגארדןן,
רעדן ניט קײן װ#רט,
שטײצן, שאקלצן נויט די קצ*,
בליצלצן מיט די אױגן,
װי רי וועלף —
דצר זײגער של$גט צװעלןון״
דצר גײסט, צד רוקט זיך לאנגזאם
םון די טרצפ...
םארשװינדט —
און װי א װינט —
האמלעט םליט »רײן;
ברײט
בלײבם שםײן אין גןרצר ונרדס,
און גים פלוצים — א שייי *ויס¡
.ז-ין, ארצר נים זיץי...״
בעםצר ניפ!״.
מים שטילצ םריס
רצד גײסם צר יןונלס זוריד,
א פארװיקלסצר אין זע^..
אק װארפס ןןן, אשרצק
אף גידנצ צ.שריצר פון זאי¡
«אנ»ל
געלײגגעװײליגט »ין ײילד,
דער צרשטצד און צוױיטצר נילד.
אין דריטן, דאם זצלבצן
ברויגע, און נעלגצ
קזלייז
«אצירן׳
די דצקןראציצ —
הןןדאציצ —
סון פארנט,
דעד ה»רן - ח$רנט.
אף הינטעד
די קעניגן גצרטרודא.
דער קעניג — זיצט װי נודא
א:נלצצ;ט. —
די העבט —
אף די פים —
די פים »ף דער פאדלאגצ-
די טרוגצ, טרובעט, ,םרצװןןגצ־!
האנללעט, אץ מיטן. -
בא די זײםן, אידן,
םטאטיסטן. *יסיסטן, $ן 8 שיר.-.
צא דער, טיר...
פאלאנױם *ון «םעליצ,
און די גאנצע קאפצליצ,
נישח-רביני, מים זײן מעסצנצר נארו
שטײט אף זײן ןרס,
םארשטײבט,
א קינד, װײנט,
אײנצר לאכט, שטילצרהײט,
פאלאנױם שטײם,
װי א ױאגומצנט,
םארקרײציקט די הצנט״
אםן צררםט,
אראפגצלאזט דעם ק*פ,
גיט א הוםט,
און גײט $פ...
»ין הײנט,
אוגזעי קעניגן גצרסרידא,
און זיצסט,
ײי » -סארדא-םוד*-,
שנזים *יו ניײב׳ צלצ׳ז,
«ז » «י־עקל צצם,
«1 » שטיקל קללד^
א פיבצטצדצ יזלצו...
װאס, *יז זי נעצאך,
ןן איר װיצל
18 איר קיצל׳
װי 8 סאיאץ, להבדל,
18 8 מיצל...
וײ דער קעניג, גל8דױם,
8ן די צרצכנדיקצ פינגער,
ער איז י8ך, דצר קצנײ«
הײנט, פוץ דצבצגמארק,
אץ די פינגער ה8לם,
צר נצ*8ך שטאדק,
אזוי צונויםגעדריקט
8ף קעניגלעכן סי18.
און ווײםט ניט ײןם צו טאן...
די סינגער!״. $(, זיץ גאנצע י
ער זיצט ט8יג8םט
און טוט זיך ניט ק~1 ריר...
ר$ןס צ8לס ער דיר,
שעקםפיר
ד״ץ גרוים1 לויץז
צי י8ט צ• צרױ1 «•)
גצמאכט פון יײי 8 לײט,
גצצונד! »יס 8ין וזענט
צצצראכ! ריק אי1 יצגד,
אק אין םינאל
געל8זט דיר 18° 8 ם8י
װ׳18 8פגצד׳8קט שטיק ת8לץ..
מיר זײ:צ1 שט8לץ
מיט ייי׳ 8 גרויפער רצזפים«
(כ׳ז^ «ם ייי ®ח ג8נצן ײ8י
8, מ8ריפ... שװ8ר׳ן...
נצשריצן — 1930. נ8ך רער אױפפירוננ
pe .חאטלצט״, פץ דצר סארים נרױז-טרו««.
•.) ם8יים ברו׳ץ — רצזש
י ג8סטר8לירם אק מצקםיק«.

זײט 15
נירייטיק, ׳1 יןןנואר 1932׳
קאמענטארן
<*'. פון מ. ר$ז.
v ׳ ■מיר !ענען געזעסן א מאן & אח
;עשםועסט ווענן םארשײדענע אקטוע•
קג׳טראגן. פלוצלוננ ישטעלס זיך אויף
אייגער און פרעגט: האט איר ׳pe
ט^זען דעם ניײעםי קאלענדאר פל ה׳
ע^׳דעדינײעו־ ר&לענדאר םון זאקך
..דעספאטשניק״... ה׳ ע-ן שםעלט מיט
פאר וױ יעזוס פליט אין הימל ארײן
זי^ךצײלט ער אונן, — א צוױיטער
שלאגט אים איבעו־: ה׳ ע־ן האט נאך
איין מאדעל: יעזום א געקרײצטער...
אונזער שמועם איז געװארן לעב-
האפטער און שטארק היציק■ ס׳האט
אנגעהויבן דיסקו-ירן די פראגע, בח
וױםיל האט א םוחר רעכט צו פארגעםן
אין עסיק? ביז וױ װײט מעג א םוחר
אלץ טאן פאד זײן געשעםט כאטש דאם
איזי' קעגן זײנע איבערצײגונגען אדעד
עטישע געםילן?
אײנער האט נעטענה׳ט.
ה׳ ע-ן האנדלט מיט קריםטן, לא־
מיר אםילו אננעטען אז ער װעט נושא
חן זײן בא זײנע קונין מיט זײנע הײלי־
קע בילדער, כיעג אבער א איד, דערצו
נאך א נישט גלויביקער, נישט אין
אידישן נאט און נישט אין קךיםטלעכן
״זון*, טענ ערזיך אזוי דערנידעריקן צו-
ל׳פ א לעכערלעכן זשעםט םאר זײנע
קוגד־ן?
בא דער נעלעגגהײט איז ארויפגע-
שװאומען אן אנרער פראגע•
איז עם מאראלי׳ש פאר אידן בכלל
צוםארקויפן -חייליקע בילרער״?
עם איז נאך וױיניס פאר אונז װאם
םיר האבן דער װעלט א .נאט״ נעגעבן
אין וועמענם נאמען מ׳קרייצט אונז
׳pe קנאפע 2 טױז:ט יאר, דארפן מיר
נאך העלפן אץ דער פאחשפרײטונג פיז
״אים״ און זיינע הײליקע צוױשן םאלק?
—,צוױשן זיך רעדנדיק, האס א
צוױיםעראנגעהױבן, האט נאר קײנער
אזוי נישט פאישטארקט דעם גלױבן אין
קריםטוסן צוױשן די מעקסיקאנער, װי
מיר אידן, גיטטא קײן פלא׳ן װאו עם
װאױנען הריםסן אז אידן ואלן זײ יייטט
באזארגן מיט אלערלײ ״הײליקע״• אז
סיקומט א איד מיט א הײליק בילר צו
א מעקםיקאנער, און דערצ ילט אימ נאך
די נים׳ם װאס אט דער הײליקער האט
באוױזן, איז עם א ״חלול השם״ פאק
כלױביקן.נישט צו האבן רעם הײליקן
באזיך... איז ראם מאראליש?
א צװײטער האט נעםענהט■ װי
קענען מיד גאר האנדלען מיט אזעלכעס
װאס הײםט אפנארן מענטשן? אמת,
די מענטשן ןענען בבלל פארנארט, א־
בער װי מענ איר צולײנן מײן האנט
דעיצו?
א פאר גלעזעלעך געטראנק האב;
.אויפגעװעקט״ אײנעם פון די מיט-
שמועסער און יענער האט נעטענהט,
בא מיר שטײט דאם געשעפט העכער
פאר אלץ, אויב םיאיז נױטיק אז איך
זאל זיך שמדין, נין איך גרײט דערצו,
אױב ס׳קען מיר נאר העלפן צום נע-
יטעפט...
מיר האבן דאם אנגענומען פאר
װערטער פון א שכורלעכן (וױיל טיט
8 טעג פריער האט ער זײנם א נײ־גע־
בוירן קינר געמאכט פאר א איד, און
צום געשעפט האס ער עס זיכער נישם
באדארפט..•)
װו איז אבער םארט די נרענעץ pD
א סוחר?
ביז װעלכן פונקט טענ א מעגט׳ט
בכלל זיין קרעמעריש עקזיםטירן מיר
הײםט עם (אפילו אין דער איצטיקער
מאטעריאליםטישער צײט) נאד צוליבן
נעשעםט, ארער דאם נעשעפט צוליב
אונז־ איךלאר אײן מײנע חכרים זיך
ארױםצמאנן װענן דעם, אפשר ײעלז
זײ נעםונען א לעזוננ צו רער פראנעי
וױיל םוף כל סוף אינטערעסירט ראם
פ׳לפון אונז...
דער װעג
י. װיניעג?¡,
מיט צװיי יאר צוח¡ און היינט.
פון פױלן איז אין 8 שיי•
נעם םריטארגן געקומען 8 מיטל-
געוױקםיקער ױנגערמ8ן׳ זיך םאר•
געשטעלם ם8ר מיר: - ר^זענבערג.
מיטגעבר8כט הןט ער אין
זײן 83גאזש דעם חםידישן ברען
און ליטװישע עקשנות און צוז8•
מען דערמיט - א ים מיט אילוזיצס.
-װאם זאגט איר, קען מען
אין מעקסיקע 8רויסגעבן b אידיש
װאכנבלאמ?
ם׳איז געװען אן אילוזיע. מיט
א קורצער צײט צוריק איז דערשי•
נען א װאכנבלאט ״די װאך/ אײן
מאל אין דרײװאכן.״ צום דריטן
נומער נישט זוכה געװען...
-גײט און זײט מצליח:
און ער איז געג8נגען...
די נאכט םון נײ-יאר 1930
איז עם געװצן.
8 רוישיקע טומלדיקע סיל•
װעםטער־נ8כט. אי•
בער די גאםן פון דער הויפט•
שטאט האבן אן אויםהער געקלונ־
גען די קלויסטער גלאקן. םײער■
װערק צוז8מען מיט רעװאלװמר•
שאםן האבן אויפגעטרײםלט די
לופט. די ג8נצע שטאט האט גע•
הוליעט...
אויף אפ8רװארםן מאנעד8•
געסל/ אין 8ן אױבערשמיבל, האט
זיך געלויכטן. א העלער שײן איז
געםאלן אין דער ה8לב-טונקעלער
ג8ס.
דארט אויבן האבן עטלעכע
ױנגצלײט מיטן רצד8קטאר בכבודו
וצצמו געקנײטשט דעם ערשטן ניי•
יאר־נומער, ״װעג״.
קײן פו־8קטיק אין דצר 8ר■
בצט איז נישט געװצן. קײן מיטלצן
- געװים נישט¡ אבער 8 שטארקצר
װילן, א פ8נ8טישער פ8יל8נג 8•
רויסצוגצבן פ8ר מצקסיקאנצר אידן
8 גצדרוקט אידיש װארט איז שוין
יא גצװען...
«זוי האט מען 8 ג8נצצ נ8כט
א רוישיקע סילװצסטער־נאכט, גצ<
8רבצט בא 8 אידישער צײטונג.
פ8רטאג זצנען מיר 8לצ
אײנגצשלאפן מיט די הענט אויםן
טיש און דצם קאפ אויףדי הענט...
און 8כט 8 זײגער האט אונז דצר
רצדאקטאר אױפגצװעקמ, גצמצל־
דצט 8ז די 8רבעט איז פ8רצנ-
דיקט; צר האט די מידקײט 83•
קצמפט און פון דצר 8ר3צט זיך
נישט אפגצריםן׳3יז צר האט 8רויס•
גצגצבן א מלאכה שלימה...
און מיטן טאג צוגלײך האט
זיך 3אװיזן דער צרשטער נומער
״װצג״.
ס מי
... »
צװײ יאר :עגען פון דא•
מאלס פארפײ. שװערע יאוץ, קרי•
זיסן/ מוראידיק שװערע יארן.
װער האט דס צו יע1ער צײט
גצגלויבט. אז א אידיש װאכנבלאט
װצט אין מעקסיקע קענען עקזים•
טירן«
פיל ואבן כיט ניטול גע•
קוקט אויף דער גאנצצר זאך, «נ•
דצרצ - בײזי־יליק אויסגעלאכט
אדצר מ־ט גיפט אץ ג־ןל פי*ר•
אורטײלמ דעם ״װעג״ אױף א
םריצײטיקן סיף.
זײער פי“ קעגנער האט
דצר ״װעג״ געהןט אין זײן צװײ־
יאריקער עקזיםטענץ, א שװצרן,
פ8ר3יכערטן קארף געדארפט פירן
מיט די פיעצ־פ־צלע גײן-ואנער
אין אונזער געזעלע^פטלענן לעבן.
דאך- ״דצר װעג״ הגלט ז־ך
דצרשײנט צו ױ״ן צװײ׳יאריקן
ױצילצי אץ 3 פן־רגרם־גרכן, פאר■
שצנצרטן פארמגמ, ארויסגעגעבן
אין אן אײגענעם פאר^ג, אן
אײגצנצ ד*ו קערײ און, װאס װיכ•
טיקצר פון 5>לץ -מיטן אנטײל פ, ן
די 3צסטע אענילעכענטע כהות
םון אונזער יעוב.
8 שװערן צװײ יעריקן קאמף
האט ״דער װעג״ געדארפט פ-רן
םאר ױין קױם, פאר זײן פרעסטיזש י
און פ8ר זײן השסעה. און צום
צװײ יעריקן ױבילעאום איז ״דער
װצג״ דצר זיגערו
*
אין 8 פארװארפן װינ•
קצלצ, אפגעשניטן םון דער ברײ־
טצר װצלט, געםין איך זיך הײנט.
קומט אן צו מיר אין שטעטצלצ
״דצר װצג׳/ װארף איך זיך אויף
אים װי א דורשטיקער אויף א
פרונים.
פון ״װעג״ דצרװיס איך זיך
ײי ס׳לעבן אין דער הויפט-שטאט
אונזצרע געזעלשאפטלעכע אינסטי•
טוציעס װאם זענען מיר אזוי נאנט
און ליב.
פון ״װעג״ נעם איך אפ 3
נרוס פון מײנע פרײנט און חברים
וואם זענצן כיר אזוי כייער¡
דערפאר איז ריר ליב און
טקצר ״דערװעג׳' .
יםוף פון ױיט U4
לצרינע מיט מצשענצ קנעפ.
און דא חאט דער אומגליק
דערפילט או8 רחמנות צו זיך 8לײן,־
אז א װארימלןײט האט זיך אים
צצגאסן איבער 8לע 'אברים און
ער האט זיך צעװײנט'
- ארימצחי-י האט אויסגע•
â–¼ T
רופן דער מענטש מיט דער פא•
לצרינע - װאס איז דיר?
- גארגישט, גארנישט-מור־
מעלט שלמהקע און צעװײנט זיך
נאך מער, װען ער דערהערט יצ•
נעמם פראגע.
איצט װערט זײן רחמנות
צו זיך אלײן פארװאנדלט אין א
סארט גוטסקײט און א ליבע צו
דער גצנצצר װצלט. ער דערפילט
זײן אײגענצם עלנט אוןא הינטי־
שע דצנקבארקײט צום מענטשן,
װאם שטײט לעם אים.
- קום. כ׳װעל דיך «װעקפירן
«הײם. װאו װאוינסטו?
דצר מענטש אין דער גרױ•
ער פאלצרינצ פירט אים שוין און
האלט פעםט זײן ארעם, און דער
אומגליק כליפעט:
- כ׳האב ניט קײן הײם. כ־האב
ניט קײן גצלט און ניט װאו צו
שלאפן.
פארן ארויםגײן פון גארטן,
האט אים דער פרעמדצר באזוכט,
«רויסגענומען דאס זעקל גצלט,
האט ער זיך עס רואיק »רײנגצ•
לײגט אין קעשצנע און אים װײ־
טצר געפירט מיט גיכע און פעםטצ
טריט.
שלמהקע האט ניט פראטעס•
טירט. אלץ האט אים אויסגצזען
«זוי נאטירלצך, פונקט װי «נדערש
װאלט ניט געקאנט זיין, - און
די טרערן פון רחמנות צו זיך 8לײן
און דאנקבארקײט צו זײן 83גלײ-
טער האבן אים גצרונען איבער די
בצקן•
און דער מענטש מיט דער
פ8לצרינע האט אים 8לץ געטרײסט:
- ארים אינגל נעבעך: ארים
אינגל: כ׳װעל דיך «װצקפירן אין
א האטעל, װילסט?
- כ׳האב דאך ניט קײן געלט
- קלאגט דער אומגליק.
- שאדט ניט׳ איך װעל שוין
פאצאלן׳ איך װצל שוין באצאלן.
שלמהקע אומגליק האט נאך
באװיזן איבערצולײענען דצם ברע-
נענדיקן שילד: ״האטעל םאן-םצ•
באסטיאן״. און באלד איז ער גע•
װען אין 8 קלײנעם פירקאנטיקן
דעו אומגלי5•
צימער מיט 8 ברייטצ בצט און דצר
מצנטש האט •אים גצהייסן זױ
אויםטאן.
זיך ' ארײגגערוקט אונטער
דער קאלדרע און אײנגעשלאפן.
אבצר באלד האט צר זיך אויפגצ־
כ8פט,’ װײל זײן באגלײטצר - 8
נאקעטצר - 'האט געריסן פון'אים
די לײלעכער און זיך 8רויפגצװארפן
אף אים מיט 8 האלדזן און קושן
און בײ־יסן.
גענוי װאס דערנאך איזגע•
שען געדענקט שוין ניט שלמהקע...
אבער װאס ער דערמאנט זיך יא
איז, אז ער האט געשריען:
— ביים ניט: פייס ניט, צו
אלדי רוחותו
און דערנאך האט ער זיך
א שלײדצר געטאן אף זײן שכן אין
בעט און זיך אײנגצגראבן אין אים
מיט די נעגל און א כאפ געטאן זײן
האלדז צװישן די קאנװאולסױוצ
פינגער און גצשטיקט. און יענער
האט זיך מיט אים געראנגלט און
ניט אויפגעהערט קושן...
װצן ער האט זיך אויפגע•
כאפט, איז גצװען שטאק-פינצטצר.
ער האט זיך 8 זעץ געטאן און אנ־
גפטאפט דעם עלצקטרישן קנצפל
8ף דצר װאנט.
צוזאמען מימן שטראם ליכט,
װאס האט 8 פלײץ געטאן איבערן
צימצר. האט ער דערפילט א ליכ•
טיקײט אין מוח• אין 8 מינוט איז
אים 8לץ קלאר גצװארן און צר
האט געדענקט אלץ װאם מיט אים
איז גצשען. צר איז געװען אלײן
און דער צימער האס אויסגצזען
װי נאך א פאגראם. די בצט איז גצ•
װען צצװארפן און די קישן איז גצ■
לעגן 8ף דער ערד.אוןדער אומגליק
האט אויסגצשריצן:
- ער איז אװעק, דצר 83נדיט:
אונזעו סך־הכול
פון מ. בןדוב
װײוט אויס אז ם־איז װײניק *ונ.
ערצוציצן דעפ צאלאנם פון אידישע צרות,
אײן מאל אין י$ר.
םך הכול מיט א פןר חדשים צוריק
(אין ראש השנה נומער ״ױעג״) ה$צ איך
געמאכט א שטיקל גילאנם טון די מיטל-אלט•
לעכע רדיפות װאם זעבען אנגעפירט געװארן
קעגן אידן, אין פארלויף םון יאר תרצ״א,
װען פון ערגעץ הןט זיך נישט געװיזן קײן
שטראל הןןפנונג.
מען האט דאמאלס געמײנט אז ער.
גער קען שוין נישט זײן. װײזט זיך ןןבער
ארוים «ז אידישע צרות ה$צן נישט קײן
פונקט װאו זיך אפצושטעלן...
וױדער סארנעמט פױלן דעם ערשטן
פלאץ. װידער הערם זיך דער װײ-געשרײ
םון די פױלישע אידן איצער דער נאנצער
װעלט און וױדער האצן די פױלישע אידן
גענידערט » שטאפל צום װזג, װןןם פירט
צום אםגרונט.
און װאלט דןם נידערן ױך ןןפגע•
שטעלט, ודאלט מען געקענט האנן א טרײםט
אז זײ װעלן װען-ס׳איז צוריקשטײגן. אין
איצטיקן מאמענט, װען איך שרײצ די
שורות, איז דןןם פאלן נאך װײט נישט אפ•
געשטעלט, נאך די צלוטיקצ פאנראםען גײם
$>ן מוראדיקער גאיקאט. די םינםטערע כ1חית
םון פױלן האגן אױםגעטאן דןם שעם-היטל
און װײזן זײער א מפא־שערט פנים פאר דער
גאנצער ױעלט. דער בןיקאט קעגן אידישן
םוחר (און 70 פראצצנט אידי אין פוילן זצנען
םרחרים) װערס שטארקער פון טאג צי מאג
דער האם קעגן איז־ װאקםט מיט יצדער שעה.
און קײן שום אויסזיכט צו הצלפן די דארטי•
קע אידן זעט זיך נישט.
אמצריקאנער אידן זענען םארארעמט
געװארן. אמעריקצ האט ז־ך א, יפגעהערט צו
שעמען מיט איר ארעמקײט. פוילישצ אידן
קענען דעריבער װײניק האפן »1יף זײער
מאטעריעלער שסיצע און װאם ערגער —
םאר אן ארימאן תאט רען קײן »רא נישט.
די פוילישצ אנטיםעמיכישע צײטוגגפן זאגן
דאם אפן:. מיר האבן הײנט נישט קײן מורא
פאר די אמצריקאנצר אידן, זײ זענען ארעם..
פארצדגערט וזאט זיך אױך די לאגע
םון די וײטשע אידן.
זײ, די דײטשע אידן, זענען כנזעט
װי איצערצײגט אז היטיער װעס סוף כל םוף
קומען צו דער מאנט.
דצר זיג װאס היטלער האלט אפ מיט
יעדן םאג איז עס דער בעסםער באװײז. יצ•
דער צויםשטאנד פון היטלערן, איז א נידער•
לאג« פאר די דײטשע אידן, זײ גלױבן אין
היטלערם צוזאג: אױסצושפבטן א. ן פארטרײצן
אלע אידן פון וײטשלאנד װען ער קונזט צו
דער מאכט...
זיצן זײ, די דײסשע אידן און װאר■
שען אויף דער געפאר װאם דערנענטערט זיך
און װאס אט־אט קומט זי.
װאם א־א איבערלעבונג באטײט,
װײסן נייי׳ איין, זײער גוט.
דער היטלער־פלאן פון דער מלוכו¡•
איצערקערעניש װאם איז סוף נאװעמבצר
אויפגעדצקט געװארן, שטעלט די אידן אוי•
סערן געזעץ, אידן װעלן אפילו — לויט דעם
דאזיקן ״צרשטן באפצל״ - נישט צוגצצויגן
װערן צו צװאנגם-איגעט.
הײנט װער ױעט זיך דאם קענען
אין ג»ס? - ענדיקט ער מיט פןו■
צװײםלונג.
פול מיט צארן צוליבן אי.
דיאטישן שמײכל פונם האטעל.
וועכטער, גײט ער װידער 8רײן
אין צימער, רוקט זיך «רײן צוױען
די קאלדרעס און װערט אנטדלאנן,
ער האט זיך אויפגעכ^פס
זײער פרי און נאך 8 נס װאס עו
האט געדענקט דעם טעלעפאן-גו-
מער פון דער פרעסערײ
נאטאגזאן האט װי ױט איז
געפונען אן אלטן אנצוג, א הוט
מיט 8 ב־אר גרויסע שיך און אים
באלד געבר8כט.
שלמהקע האט זיך אנגצנאן
און געבדאכן די הענט:
- אן אומגליק, 3ן אומליק
געטראפן מיט די שלימזלדיקע זעקס
פופציק:
און נאטאנזאן קאן אלץניס
פארשטיין:
- װאם הײסט? אבער װאס
איז דא געשען? װי ^זוי האט מען
עס דיר צוגצגנבעט דעם אנצוג;׳
פלוצים טוט צר זיך 8 פאטש
אין שטערן:
- אוזאי איך װײס שויןןזאג
נאר, אומגליק, כאטש 8 שײנע פרוי?
-אפרוי? א כצן, 8 ג¿[׳
פישקע, איז עם דאך געװצן; -
ענטפצרט שלמהקע א פ8רצװײפל•
טער און די טרצרן רינצן איס אי•
בער די באקן.
- אזאן אומגליק, 8זאן אומ•
גליק:...
געשריבן אין פאריז, אויגוסט, 1931.
גארקןיס עצות 13
ױנגע שריפםשםערעד
מאקםים נארקי האט דא :״טט
ראנג געהאט א גע־טפרעך מיט ר’
ז ך 8 .עץ געטאן און גצ-1 ונגע רוסיש.ע שריפטשטעלער• םאקםים
װאלט זיך אנםאן. און דא ערשט
איז אים פינצטער געװארן אין די
אויגן: ער האט ניט געפונען די
שיך און קײן שפור פון אן אנצוגו
- װא& װעט זײן איצט? -
פליט-דורך 8 גצדאנק. - אין 8י8
מוראדיקע ל8גע האט ער זיך נאך
קיינמאל ניט געפונען. און אלץ
איבער די שליכזלדיקצ זעקס פופציק
״אבער אזוי זיך אנצושיכורן״
זידלט ער זיך אלײן אין געדאנק.
.אזױ ניט װיםן װאם עס טוט זיך
מיט דיר: אומגליקי. אלץ
האט מען בא דיר צוגענומען -
די הוט, דאם געלט און.... ־און
אפילו דעם אנצוג מיט די שיך¡״...
מ׳דארף אבער האגדלען גיך
און ענערגישי
א כאפ געטאן אף זיך די
קאלדרע, זיך גוט אײנגעװיקלט
און ארויס פון צימער.
ם׳האט אים באגעגנט דער
פארשלאפענער פנים פונם האטעל•
װעכטער מיט 8 פראגעצײכן אין
די אויגן.
- װאו איז דער מאן, װאס
איז געקומען מיס מיר צויזאמעך׳
נארק׳ האס געראיין די ױנגע ׳טױיבער
זיך צו לערנען בא די פריערריקע גחי־
סע רוםישע שריפטשטעלער די טענג׳ק
פו; ׳שרײבן, אבער ס׳דארף זיך היטן
נישט אנצױטטעקן זיך מ־ט דיערע נע
דאנקען.
װעגן טאלכטאייע; האט נ רקי נע
זאנט >ז מ־קען פיל לעתען בא א־ם
פ.ן זיין פלאםטיק, מד-ןורררילע
קלאר־בולטע מאלערײ און ׳טילרעװננ■
ויען מען לײטנט אים, פ׳לפ מען טיט
אלע חויטים װי די העלק לעט;, ז״1י1
קערפערס לעבן — אזוי קוגציק איז נא
אים געגעבן און געשילדערט ד״-ר העלר׳
דאם לעבן•
װאכזאטקי׳ט א,ץ פ-:ק 1ל1:ך־.¡
פון שפראך דארף מען זיך לערנען
טשעכאװן קורצע פראזע״ ני^^-חאר
דרײטע זאצן•
בונין האט אםײנעם םפ־ל. א פײ•
נע ’טפראך. אלע זײנע דערצ־ לו גען זע■
נען אויפגעיטריבן וױ ער װאלפ געפאכט
צײכנונגען מ׳מ דער פעדער. זיינע ׳טיל•
רערונגע; צײכנען זיך אױם מיט ד1י
טרוקענער פינקטלעכק״ט פון דער
•טפראך■
גארקי איז פון אלעטאל א נעגנער
פון 1־אסטאיעװםקים גײםטיקער װעלט•
. . .. ער איז אװעק. מײן הצח I דאשטאיעװםקיס"יאירעען׳ זאגט נאי
?נ:עדען פ;<ר אידן אונטצר דצר ממשלה3ון ער האט געזאגט, צז ער גײט , רארפן מ־ר איננאנצן נ״טט דאב;. ר
היטלערן? װער װצט :ײן פאראנמװןןרסלעך ו ברעגגען ענ^פם. י כ אידעען זײנעזענען אונז אינגאי
פ«.־ אידיש לעבן אױ« די »ידן שטײען א י. j — אװצקי;! שוין ל^ינגץ פרע.(ד, װארום מ׳ט דעפ הער נ
סצרן געזצץ?
-נײן, נארװאסאיז צראװעק.
האבז מיר ׳טױ•
אין די איבריקצ לענדער הןס זיך אומגליק טוס זיך 8 לאז צו
די לאגצ נישט גצענדצרט, ײ איז ג^ר ג-ג; דער טיו . 8 קאלטער װיגט טוט 8
װןןרן א ביסעלע ערגער... בלאז און נעמט אים
אין װין קומען פאר עטסצצשן אונ. גוף. עד קוקט אף 8לצ זייטן־ ז־ונ'׳, י צו לער;
טער דער ^םיטריפסות פון מיניםטןרן... ז־םט. דער מענטש אין דצד גרויצר i
אין רומעניען איז װייצר טעםיק! פ^לערינע איז ווי אין דד׳ערד אריין.
דער אלטצר םר$פ. קוזא. מ׳של^גט אױןאו;: .8 בארװעטצר, אײנגצװיקלט י ־י
אין אונגארן האט מען איןדער אוי׳פכעדצ•¡■ אין דער גענן^סצײצסער לןאלדרע,
טער פ^־ש-ועדמנ קעבן דצר רצגירונג, ^טיט א בלויזן ה^לדז און קאפ, קומס !
געפונען א ליםטע מיט 15C0 אידישע נעמען, ער װידצר ¿רײן און דערצײלס
װעלכע הןבן געדאדפט זײן די ערשטצקרפ■ I דעם ײעכטער זיין טרויעריקע גצ•
גות פון דער אגװאלוציצ. שיכטע.
ציזן נײ-י^ר 1932, זענצן דיר, לײדער — און ײץס װצט איצט זיין?
געגאנגען אין פיל לענדעד 3ארג.אר!!פ. װי גז.י .״ט . גארגן ארויס
אונטערנעפ׳רט א ס
הכל, און טאקע גאנ׳ןערנםט אוןאי
׳טטעכדיק. אין דער הינזיכטאיז רא
טאיעװשקי פאי אונז נ״טט א׳נטער
דורד דעם ןסאנט. מיר האבן בא איפ ני׳שפיײ1
לצזער װצלכע װילן דצ־יה
רעגולצר דצמ
44
fP
×°×¢×’
װערן געבעטן צו רצגולירן זײע
חובות.

5וײטיק, i יןןנואר 1932
דעו זועג
זײט 13
¡ד
0
ír
0
LA PALESTINA
ALMACEN DE ABARRO-
TES Y ULTRAMARINOS
Ventas al mayoreo y menudeo
JESUS MARIA No. 18 TEL. ERie. 2*37 06 Mex.J. 02-11
MEXIC O, 13. F*.
0
B
0
SI
0
a
a
0
0 פון¡ פארשײדענע װײנען און שנאפסן, העוינג פון S
0 פאושיידעגע סאוטן, אלעולײ שפואטן און סאודינען, 0
0 טיי, װאװשט און בװסט a
0
0
0
I
0
0
0
\ גרויסער אויסװאל
%
\
i
ו
0
צו די ביליןססע ®־ײזן. |
אלע פעדידאס װערן געשילןט נאר אויף ס. א. ד. אדעו רעעמבאלסא. |
ו
0
a
״לא פאלעסטינא״
0 כעסוס מאויא 1$. טעל. עדי7¡- 2-37-06 0
0 מעקסילןע, ד. פ. מעבילןאנא וו ־02 i .J
0 0
92” ״
> vV ן
װען איר ^ױפטאייעוע אוט^לען
אין דעו ערשטער אח גרעסטער
פאנױלך פוז סװעטעוס, מאנטא־
נעס אוז פיטשוס. (אװםגעארנעט
פח זײד, װאל און אלגאדאז),
זענט איר שטענך:¡ דנעו, אז
איר האט ג,ט גע^ױפכ. א פוײז
װאס אי־ז דער י־לי^טטער אי1
מעקסילפ אוז די שעגטטע מא.
דעלן׳ ראיעלסטע אולטאךבעטונג.
זונט נישט ?¡ײן
אנדעו ?ןװעלע,
ןײן ראיע־
לערע וועט
איר נישט
V
£f ר
געפונען♦
**re י/ T’H'v v *vír *vs
vsr
•*♦r ׳־vgrr ־*?ר
^ Grátorloa do Tejidos do Punto |
M. BUCANTZ
Nicaragua No. 14 Tel. Eric. 6-53-71 México, DF
$ די בילילןסטע לןװעלע, גועסטער אויסװאל, לעצטע טאדעלן פון
* טעבידאס דע פו׳נטא
באלןומם איר אין אונזער פאבוי?¡ אויפ נילןאראוא 14
» מ. בו^אנץ״ $
Gershenson Hos. y
J. Moshinsky
FABRICA DE TEJIDOS DE
PUNTO
México, D. F.
ERie. 6*05-94
CHOPO No. 45
| לעצטע פאויזעו אוז«מושאנעו
ן מאדעלן פון טעלאס, זייד, אלי
“ גאדאן אוץלאנא, פוו אונטעחועש
מױ אובעטן אויך נייע שטאפן פאו אריבער־ מאנטלען.
באזונט אונזעו לאגעו, ס־ווופ אייך בוענגען נוצן.
|
1
Mmm&nga
rHÍ£c •¿Ú&t ־ ^׳רז^ל־^יל^ר&fjÑr •2ÍSt
ו EL CENTRO IDE¡
BONETERIA
Cbuaríjo isdmeetoeíásí
FABRICANTE E IMPOSTADOR
Apdo. Post 7778 ¡4
México, D. F. ji
Academia 36 altos
Eric. 2-74-02
; ^j״k• a»-• זז׳ r.־ >
לאכט אויב סעלוסט אײל!
קןאנקורענץ איזדעו באזיםפון האנדל
דאל m קיינעו נישט ןאנןןוױח מיטן
באנעטערי« צענטער
* פאװואסל - װײל דעו גחיסעו אומזאץ װאס
״באנעטעויא צענטער מאבט, גיט אים א מעגלעכקײט I
| צו שטעלן זיל א מינימום רױח.
אונזערע ?¡ונדן ווייסן דאס שוין פון לאנג, דע־ i
ן
דעו 4
| ריבער זוכן זײ נישט און געפונען נישט ןח בילי• |
| קןערע קװעלע, אויב איחענטנאל נישט אונזעוס ?¡ײן I
זיל1
| קונד, פרואװט איין מאל נאו און איר װעט
§ איבעוציען. I
ן׳ y
-a*. -s«► -as. -a«. -as.
מיר מאנז באקאנט אומעו געערטער ?ליענטעלע אז מיר האבן Í
ו
Ö¾I
×´×™
p
>
IÖ¾
געעפנט אונזעו פאגו? פון
?¡ראװאטז
וועלכע הײסט איצט
Fábrica de Corbatas
IÖ¾
Rosterberg y Nates
4 5a. Tacuba 78 Edificio Bustillos
j 1er. Piso, Desp.10 Apdo. Post.2538
^ Tel. Eric. 3-05-32 México, D. F.
J דעו גועסטעו און שענסטעו אויםװאל פוז אלעוליי סארטז ^ראװאטן
אין דעו גא7צעו רעפונליל¡, טןןדערט מוסטערן דורך ם.א.ד. «)דער רעענזנ))לם>). »
ער סטראשעט
הערט נאר, סעניאר בוכ־
האלטער, אויב איר װעט נישט
אױפהערן צו בעטן «לע װײלע הו־
םפות, װעל איך אײך צונעמען צו
מײן געשעפט פ»ר« שותף, איר
הערט?
אן ענגלישער דפלאמאט ועדט:
- מיר, ענגלענדער, זצנען
עם אײך מבטיח. מיר קענען אבער
נישט מבטיח זײן. »ז די הבטחה.
װאס מיר זענען אײך איצט מבטיוז,
זאלן מיר מקײם זיין.
אןיסגעהאלטן דעםעלןזאמען
די פויצרטע מצרגןןריטא,
האט געװאלט װערן 8 מיטגליד םון
!^־ דצר קאמוניםטישער פארטײ אין
| רוםלאנד, האט זי דורכגעמצכט פאל-
'־ גענדן עקז^מען.
- גלויבםטו אין גאט?
-נײן חבר, ענטפערט זי, איך
גלויב נישט. װער ס׳גלויבט אין
גאט איז 8 בורזשוי. - ד^רפן מיר
האבן צערק1ועס? - נײן, זײ פ8ר•
שפרײטן פינסטערניש אין פאלק,
מ'ד8רף זײ צעשטערן.
8ו זי איז שוין גצװען אויםן
גאם, האט זי זיך איבערגעצלמ׳ט
און געזאגט: א ד8נק דיר, גאט,
אונזער ה8ר, אויסגעה8לטן דעם
|י עקזאמען.
וי
×£
i
נײ־מ8שינען. ק. בוראװיק
8גענט פון די זינגער נײ-מאשינען
קאמפאניע. דארפט איר האבן
א נייע זיגגער מאשין, טעלעפא•
נירט מיר: עריק. 2-05-15 און איך
װצל קומען צו אײך אין הויז.
פריװאט-אדרצס:
4a. Cruz Azul No. 24
Col. Industrial, Gpe. Hgo. |{×™
־ - —se־־ ״svr־ *tic״»?ד- ־־»«־־ •־ -^wr־

פרײטיק i י«נו«ר 1932
דעו װעג
זייט 17
CREDITO
FABRICA DE MARCOS, MOLDURAS, PERCHEROS, CAJAS
PARA RELOJES Y PARA EMPAQUE
eimUHTEMOTZIN 103 o Colisión del Triunfa 28 APARTADO 2096 JTEL. ERle 3-08«74 y 3-I1-05 MEXICO, D. F-
Un artículo lluevo útil Olí cada lioíttvr, pe !*olleros en i colores
PIDAN PRECIOS
19 X
aísla
«S'ítíSVfíSVtl’S'ít«
_ ־״inia] siñ'S
friainEisiaiagygsgi ¡tir
Vrtít;»!?/«''??,
Importadores
de lunas y vi'
drios, Gromos
religiosos y
profanos, en
todos tamaños.
16. B
אונזער נײער «רטיקל װעלכער ראט
געװאונצן אנצרקצנונג, װײל ער נוצט אין
יצדער הויז, רצסטאראן, האטעל א. א. װ.
און װצרט דצריבצר פארקויפט טעגלצך, אין
די הוגדצרטצר אין שטאדט א1ן פראװינץ,
איז א גוטצ געלצגנהײט פאר מעבל-םוחרים
און אבאנצרן.
אױ פארקןןיפם דאס ביליק און
פאודינט דערביי עטלענע הונדעוט פואצענט
אונזער נ״מו סיסטעם
פון אובעט איז¡ אז אין יע־
דעו עסטאדא האבן מױ נאו
צו i אןעו i פאושטייעו.
אונזעוע פאוטועטעו האבן
דעריבער נישט אויסצושטיין
ןךין קאנקורענץ.
בױ הײנט האבן מיר פארטרצטצר
אין פאלגנדצ צםטאדאם:
װצראקרוז, גואנואכאטא, ױקאטאן,
הידאלגא און אין דצר שטאדט מצקםיקצ.
מיר זענצן גרײט אנצרקגיפן בצ■
ציאונגצן מיט צרנםטצ סוחרים פון «לצ
איבריקצ צסטצדאס,
װילט אױ זיין דער איינצי־
ןןעו מיט דעם ארטילןל אין אייעו
עסטאןא, שוייבט אדער באזוכט
אונז ג;ײל.
פאדערט גלײל א מוסטער
באשטעלונג כדי איר
לןענעז איבעוצייגן װי דער
ארטילןל פארלןויפט זיל.
בצט אונזער קאטאלאג און פרײז-ליםטצ.
24 E,
14. A

פרײטיק 1 יאנואר 1932
דער m
זיימ 8[
..ir?•
ÃœPcwei Ototener una i
dientadurJa. 1
P ER F BCTÁ
PIDA UD. QUE SE
LE HAGA | |
delNuevo Material 1
‘PARFAIT׳*
װילט אױ האבן א גוטן ציין־ i
9 I mam
|פארלאנגט אז עו זאל זײן געמאכט!
1 פון דעם נייעס צאן־מאטעויאל I
״פאופאיט״
S9JV9/.
Si מױ האנן דעס כבוד צו מעלדן אונזעוע פוײנט און בא•
^אנטעיאז מיטוחןןן דעט <>ו דעצעמבעו איז בײ אונז גע•
באח געװאח א זח למזל טוב. מױ לאדן אײן אונזעת
פרײנט אח בא^אנטע אנטײל נעמען אויף דעו שמחה פון
בוית־מילה
װעלכע װעט פאהןומען זונטי^ דעס צ-טז יאנואו 2 ג מ.
װאו זײ װעלן אוין האבן דעם גײססיןן פאתעניגן העונדי^
דידושהפח דעם נײ־אויסגענומענעס רג ר יע^נ גאלדבערג
װעלכעואיז איינגעלאדן אלססנה¡ אח װעט רעדן מענינא
דױמא. מיט אכטונג:
אבא און לאטי שנת
?¡איע בעלגי^א m ^אל. פאוטאלעס.
-®*» «a&. -ה» .*ג• ►»«ג*.
5S ESTILO PARIS ¡<
}>! Av. Uruguay 75 Eríc. 2-01-76 1י
MEXICO, D. F. r
Clíaá Cínátkobokp
no ^די לאנג־באװאוסטע פאנו־י
העמחנר און מעגאס
\ ארבעט שטענדי?¡ אויס איר װארע פון די בעסטע שטאפז אח איז
שטענדי7¡ די עושטע לויטן מוסטער•
S¡ * שטענדי?¡ א גװיסער לאגער.
שטענדק א גװיסער סאוטימענט,
פון דעו אידישעו שולע
די פארװאלטװג םון דצר
אידישער שולע אין מעקסיקצ דריקט
אוים איר הארציקן דןןנק די &ק•
ציאנערן:
מאיר קאץ
יעקב לאנדוי
מאקס שײן
קאס» גראסמ»ן
אקערמאן און ראזען
פ. גודמאן
פיער און לןןסק
א. גרין
ח. ב. טאםצלאװ
ק. װינאגראד
מרדכי קאראנא
ע. טשיזשיקאװסקי
נ. ראזען
ל. מעלאמוד
ברידער גרין
מ. מיםלאבאדסקי
ז. ראטשצק
א. מארקוס
ל. מןןלינאװ
י. ראסטענבערג
מ. קרעמצרמאן
א. ליטװאק
ז. ליפשיץ
א. ליפשיץ
א. לאסק
א. נאםאװסקי
ע. םישבײן
י. קוטשיק
מ. פערקיס
מ. טראטנער
י. װאםצרטײל
ט^באכאװיטש
בצזפראוװאני
דר. א. קינג
ברידער קוטשער
פרוי ל. טשאריט
ברידער שנײדער פײן און מאיערם,
א. כאםקעלצװיטש
א. אײזצנבצרג
מ. רײרער
מ. דארשאן.
א. צפשטײן
ד. בראנשטײן
ג. בײלים י י -
צ. בראסל^װםקי
ס. צליאבצן
קאםצל
ל. גאלדמאן
ברידער גצרשצנםאן
מ. װצרלינםקי
ם. גצרסאן
לאםאװםקי 'י*■
א. קאמאראװסקי
״לןן אוגיאן״
רןןמראז
פרוי רבקה בראנשטיץ
ם»ר שצנקצן די דיװידצנדן פון
זייצרצ אקציצם לטובת דצר זצלבצר
מיר ד^נקצן צפגטלצך די
ה״ה א. װײסבוים װ־צזשיםצו־). מ.
איװקצר (מוז. לײטצר) פאר זייצר
איבצרגצגצבצנצר און גצלונגצנצר
ארבצט בןןם אײנארדנצן די ״בר
ככבא״ פארשטצלונג פ«ר דצר שו־
לצ, זובטיק דצם 27טן דצצ. 1931,
װי אויך ברידצר שאץ און קא-
פולסקי פאר זײצר מיטהילף, און
דצם ה־ טראטנצר און ראבינאװיטש,
פ«רן שצנקצן טירן-פצנםטצר פ«ר
& נײצם צימצר אין דצר שולצ•
דינסטיק דצם ' 5טן יאנואר
הויבן זיך אן די למודים אין דצר
.אידישצר שולצ.
דאם אײנשרײבן איז פאר•
לענגערט גצװארן ביז דינסטיק
דצם 5טן, דער לעצטצר טצרמין
פון אײנשרײבן קינדצר. אלצ קינ•
דצר װאס װצלן ביז דצם טצרמין
זיך ניט אײנשרײבן װצלן ניט צו •
גצלאזט װצרן צו די למודים.
די שול-פאדװאלטדנג
די נײעסטע דעופינחננ
פון ״העשאליט״
װאס יעדעו, װעלכעו טואגט ?ינסשלןנן
צײן, דארנ* װיסן.
פון װ. ע. 9.
> צו דער וותונזז פון אונזער פלימיעני^
>יצח7¡ בלאט מיט ךין אויסדעחזיילטע, פול. אנא קאמאראװסשי,
¡װעלכע איז פאהגע^ומען זונסיק דעם 27-טן דעצעמבעו״ 1931.'^
װינטשן א גלי^לעכע צוקופט איז זײער צחאמענלעבן, J
נחך לעוױנשטײז, פװי אוז זון, ^
כזיט רער דערפינדונג פון ״העקא*
ליט״ אין דײטשלאנד אין דער צײט
פץ רער קריג,האט די צאן־טעכניק נע־
מאכט א רעװאלוציע אין איר פאױשריט.
אי; isss יאר׳ איז אנסדעקט געװאר!
די כיעטאדע פון ווא־לקאנשירן קאוטיטיק
װעלבע װערט באנוצט םון צאן־דאק־
טוירים פאר צאן־פלאט; (גע׳טטעלן
פאר קינסטלעכע צײן). ז־יט יענער
צײט האט דער קאוטשיק זיך דער-
װארבן ם־ל פאפולאריטעס און װערט
פאר צאן-פלאםן נענוצט■
סיאיז אלע באקאנט אז דער
קאוטיטיק אנטשפרעכט ו.ײט נייטט
דאם א־דעאלע מיטל פאר צ"¡. ב׳א־ז
אבער לאנג נ״שט געװען קײן צוױיט
כדטל װעלכעם זאל פעסער נוצן צו דעם
צוױלק׳. טרא־ן אלע עקםפעריםענטן צן
נעפונען א צװײטן סארס d־\ טעריאל
װעלכע זאל פארטרעטן קאוט׳ט־ק, האט
אפער ק״נע ,רעזולטאט; נ״טט דער־
נרי־כטביזדער לעצטער מלחמה.
צוליברער בלאקאדעאױף דײטיט-
לאני אין דער צײט פון קריג, ווען דעי
קאוט־טוק םון אטעריקע ראט נישט
געהענט ארײנקומען, האבן די ד־יט׳טע
כעמיקער אעעהױבן מאכן עקםפערי•
מענטץ מיט אנדערע כעמייטע מאטע-
רי^לז ביז זײ האפן אנטדעקט דעם
טאטעריאל ״העקאליט׳•
די נײעדע־פינדונג האט נינ־ נאר
פארטרעטן קאוטיטיק, נאר האט זיך
ארױםגעװיזן פאר ם־ל צװדקטעםיקער
געזונטער א" עלעגאנ־ער, װײל יאס
אנטשייד זיך אפסאלוט נ״שט פ־ן דער
ריכטיקער פל"־ט פארב.
אין דער צײט פץ דער מלחמה
האט מען-העהאליט׳ געברױכט אי;
אלע דײטיטע שפיטאלן צו פ^ריכטן
אפגעיטאסענע קערפער-טיילן װי: אויעק
נאז באקז א-א• װ• דיישײנע נאטירלעכט
%
i
i
^ שטענדי?¡ א גװיסער סאוטימענט, ,Í
r מאנט א מוסטער באשטעלונג אדער באזוכט אונז װען איר ^ומט ^
¡2 jײז מעןסיקע ?ויפן סחװה, ¡í
■^«ד־ -c«- ״»?ד- ־■שי׳״די •»«ד ■־¿«ד־ ״טיר־ ־*2י«י
אונזצר הארציקן מזל-טוב דצם ױנגן פאר בלאט
g צו זײער חתונה. B
f אנשטאט בלומצן שצנקצן מיר 20 פצזעס פארן הילפס-פארײן. ^
y לײטשצ עפעלשטײן, מ. דרשן, אהרן לאסק, ^
כאקאבא ראסטענבערג און ב. י8לאן.
«באניום דעם ״װעדי
®
®
: עס פאדעוט זיך א גוטעו, געניטעו I
1M
װועלנעו לןען פױן א כשדה יאט^ען
זאל ויך װענדן אין רעדאלןציע.
®
®
®
®
®
®
®
®
®
גאואנטױט מיט פונסה.
®
®
®
®
®
®
®
®
®
®
,פארבפון ״העקאליט*, אױ באזונדערס
: אױפפאל־ר.
מיט דער צייט א־ז געטאכט גע-
װאק מער עקםפעריטענטן פיז סי־אט
געקענט אנגעװענדט װערן אלס צאן-
נע׳טטעל (פלאקא) אבער דא האט
מע¡ אננעהראפן אױף נרױסע שװערי־
קײטן. די זױערקײטפוןמױל עםט אױף
דאס נזאטעריאל או; רי פארב• םיהאט
אלזא געט,יזט נעפרנע; ווער; אמאטע-
ריאל װאם זאלקענע¡ אויםהאלטן אט
: די זױערקײט, נאך פ־ל עקספער-מענטן
איז ראם רערגרײכט געװארן. דאס
®®®@®®®®®®®®®®®®®®®®®®
>^r je-si
« p. KOLTIíSH K I
I Casimires tiel País p
ñ extranjeros«
]í Pantalones Hechos
Hv. Rep. del Salvador I8.‘í Eric. 2-97-50
]f MEXieO, O. F-
טאטעריאל ״היעקאליט״׳ א־ן
צו קאוטיטיק; האט קײן נערוך מ;
נײשט נױגזאב, hklv און פאי־וט
וױ פארצעלײאון נעמט ת־ױנעו דט
אריין לןײן מיזראב;. די יאזיקע א־וע
אלע דערגרייכונג איז איצט נעקומן
אין יאר 1921, און ג»ר *טנעל האש
עם די גאנצע וועלט אױםגעבאטט אי:
ראם בעסטעמיטל ביז הײנמ איןצאן■
טעכניק• מיליאנען מענטשן אין וןו
גאנצער װעלט .טראנן איצט קינספלן•
רי׳טע צײן פון ״העקאליט׳. א,ין באראי-
טעריםט״ט ■איז װאפ די פאואײנק«
׳טטאטן װעלכע זענען געװען דינועס
טע עקספארטירער פון קאוט־טוקזענע■
הײנט צו טאג די גרעסטע איטפאו־
טירער פון ״העקאל־ט״ (די לעצטע
םמאטיסטיק פון די שטאטן באוימ
אז ס׳זענען דארט פארברוינט געיואר;
צוױי און א האלבן מיליאן פלאטן
צײן אוניװעחיטעטן א־; אלע תנתי
האפן די ..העקאליט״-טעכניק l'S
זײער ׳שטודױם פראגראם אויפשנמ:
דעד פרײז פון העקאליט וועלכער אז
נ״טט פיל ט־יערער פון קאונזזיו׳
חאט מעגלעך געמאבט אז דאפ ״ל
װערן אן אױטיקל פאין געבהיו i's
אלע װעלכע נוצן ק־נסטלעכע ציינעי■
און די װצלכצ טראק ױיצרע צאן•
פלאטן פון הצרקאליט, דצרקצנט
מען גארנישט אז דאס איז נישט
קײן קינםטלצכצ צײן, װײל זײ
האבן דעם נאטירליכן פלײש-קא■
ליר. צו די הויפט מצלות דארף
פארשריבן װצרן אז דאס מאטיי
ריאל ברעכט זיך קײנמאל נישט■
איז לײכט און מעעװאויגט זי1
שנעל צו דצרצו אז מיפילט דאס
נישט אין מויל.
אויך דצר מצקםיקאנישעו
אוניווצרזיטצט פאר צײן-דאקטייי
רים האט אויפגצנומצן אין איי
שטודױם ״הצרקאליט״ און יצדעו
בצםצרצר צײן-דאקטאר האס די
אײבריכטונג פון הערקאלי(!
אין זײן קליניק, דצריבצו
איז ראטזאם אז אלצ די װעלכע
דארפן נוצן קינסטלצרישע צײןי
«ז זאלן פארלאנגצן פון זײצרע
צאן-דאקטוירים 8ז זײ זאלן יײ
מאכן פון ״הצקאליש״.
יעדער פרײנט פון
״װעג״ נואכט ןײן
דוק־אובעט נאו
אין דער דװ^עויי
דער וועגי
M

¡ןוײטיק i יאנואר 1932
דער m
ff
v • -Aa ׳
בו כ
זײט 19
n
אויםגעפירט דורך דער אידישצר שולע אין מעקםיקצ, דעם 27-טן
דעצעמבער 1931, אין טצאטער ״ארבעאו״ אונטער דער רעזשי פון
א. װײסבוים, מוזיקאלישע לײטונג: מ. איװקער.
פזן סאלאמאן ?¡אזזאן.
.דאם װערטפולסטע אין דער
לצצטצר אויפפירונג פון דער אי■
וישער שולע אין מעקסיקא איז דער
&«קס װאס זי איז שױן װערט
קריטיק. דער אויפמערקז8מער צו־
סויער האט געקצנט זען «ז ם׳איז
דארט דא פיל לעבנם-קראפט און
צנערגיע,י אז ס׳איז דא א שטאר•
קער װילן עפעם אויפצוטאן, און
אויך די מעגלעכקײט דערצו. עס
האט זיך אבער געװארפן אין די
אויגן א צװײטער פאקט - א פול•
שטענדיקער מיש מאש אין דעם
באװאוםטזײן פון די אנפירער פון
וצרשולע װצגן קוגסט און עמ•
טצםיק אנגעװצגדט צו שול■
קינדער.
װאו מענטשן לעבן און זײ־
נצן טצטיק, דארט מוזן אויך גע■
«®כט װערן פעלצרן און באגאנגען
װערן טעות׳ן. פון דעם שטאנד־
פונקט אויס, ווערן די װײטערדיקע
שורות געשריבן און דארפןבאטראכט
װצרן גיט בלויז אלם ארונטדררײסן,
ישם ארונטעררײסן נאר אלס קאנ•
סטרוקטױוע קריטישע באמערקונגען.
גאלדפאדנ־ס פלאץ אין דער
געשיכטע פון אידישן טצאטער און
אידישער מוזיק שטייט איינציק.
זײנע אפערעטן, וועלכע זײנען׳
אץ גרונט גענומען, די ערשטע
פרובן פון« אידישצר אפערצ, גײען
װייט ארוים פון דעם געוױינלצכן
אפערעטן-זשאנר. אין זיין שאפן
איז דא 8 היבש טראגישצר צלצ■
מענט’ אלײן א קאמפאזיטאר פון
8 ברײטן פארנצם, רײניקט ער און
פולירט ךעם אידישן פאלקלאר און
לאזט אים דורכגײן דלרך זײן קינסט•
לצרישער פריזמצ; אבצר צר האט
שטצגדיק גוט אין זינצן גצהאט
«ז זײן שאפן איז ניט באשטימט
פאר ראפינירטצ מוזיק ליבהאבצר,
נאר פאר די ברײטע מאסן םון
רומצניצ, רוםלאנד און פוילן פון
סוף פון ניינצצנטן יארהונדצרט.
דצרפאר זיין פרימיטיװקײט, זײן
גצקינצלטע נאיװיטצט און זײן אפ•
טצ װאולגאריטעט.
גאלדפאדנס װצרק, צו םיהאנ•
דצלט זיך װצגן ״שולמית״ ״קאל•
דוניצ״ אדצר ״בר ככבא״, דארפן
באטראכט װצרן אלס פאלקם אפצ•
רצן, 1ײ דארפן זײן פאר אונז דאם
װאס צס איז, צום בײשפיל, בײ
די דײטשן די פיל ר8פינירטצרע
פאלקם-אפער ״הצנזצל און גרצ■
טצל״ פון הומפצרדינק. צו א זצלכצ
װצרק מוז מצן צוגײן מיט 8 קינסט־
לצרישן יראת הכבוד, און װצן אםי•
לו גאלדםאדנם צײט איז שוין ל8נג
8ריבער, 8נדצרש איז דאס אידישצ
לצבן אין קולטורצלן זין געװארן,
אין אין גאנץ 8נדצרצ ריכטונגען
גײט איצט דצר קולטור- קינסט
לצרישער דארשט םון די אידישצ
«08[, גיט צם גאך 8לץ קײנצם
ניט קײן רעכט אפצוחוזקן און אפ•
צושפאטן םון גאלדפאדן. און דאם
איז גצטאן גצװארן.
װײל דאם װאס מיר האבן
געזען אץ ״8רבצ1״ דצם לצצטן
זוגטיק איז גצװצן א נישט גצשמ8ק•
פילצ ק8ריקאטור פון ״בר פכבא״•
גזןלדפ8דן האט זײן װצרק גיט גצ•
שריבן פ8ר קינדצר שטימצן, אץ
די כ8ראקטצרן םון זײנצ הצלדן
זײנצן ניט קײן קינדצר כ8י«ק•
טצרן. װצלן זײן ״בר בכבא״ צו־
פ8סן מוזיק8ליש און רײן n־8•
«8טיש אפילו פ8ר קינדצר, הײםט
װצלן מ8כן ״םון שנײ גאמולקצס״
מ׳קצן די קינדער, נאך פילרצםי-
טיציצס, 8רײנקל8פן אין קאפ 8רײן
אי די װערטצר, אי די מצלאדיצם,
אבצר דאס איז בלויז רײן מצכא־
ניש; אבער קינסטלעריש, פצד8גא-
גיש קינסטלעריש, (און אין דצם
האט דאך דצר ״אידישצר שולצ אין
מצקסיקא״ געדארפט גײן פאר אלצם)
אין דצם הינזיכט איז דצר דורכ•
פ8ל גצװען אומפארמײדלעך, און
נאך ״דריי חדשים פארברייטונגצן״,
האט דער ב8רג א מויז גצבוירן.
איידער מיר װצלן איבצר•
גײן צו די איינצלרײטן פון דצר
אויפפירונג, װילט זיך פרצגן: איז
ט8קע ניטא אין דצר מאדצרנצר
אידישער און 8לגצמיינצר קינדצר
ליטצראטור קײן איין װערק אויםצר
אסק8ר אואײלדס ,גליקליכצר פרינץ׳
װאס זאל קעגען געפינען הן אין
די אויגן פון דער אנפירצרש8פט
פון דער שולע? װערן דאך לעצטנס
יאר איין יאר אויס אויפגצפירט
הצרליכע קיגדצר־פיצסן אין די
אידישצ שולן פון די פצראײניקטע
שטאטן, פוילן און ?;נדצרע לענ•
דצר.
דער הויפט־פארװאורף פצר
דער אומגעלונגצנער אידײע פון
אויפפירן מיט די שול-קינדער ״בר
ככבא״ מוז געמאכט װצרן דער
לערצרשאפט פון דצר שולצ, װײל
אויב די פארװאלטונג האט געקענט
הינגצריסן װערן פון דעם נאציא•
נאל-פאטריאטישן צלעמצנט מיט
8 אויסבליק צום קאסצ-צרפאלג,
האט אבער דער לצרצר-פערםא־
â–¼ T T .
נאל געדארפט שטעלן דצם טראפ
אויף די פעדאגאגיש-קינסטלערישע
באדײטונג א פון עפנטליכצר קינדצר
פארשטעלונג. זאלן די טוצר און
לערער געדצנקצן אין דער צו־
קונפט דעם עלעמענטארן אמת אז
קינדער קצנען בלות אויפפירןװצרק
גצשריבן פאר קינדער.
קײנער װצט דעם שרײבצר
פון די דא1יקצ שורות נים באשול•
דיקן אין קאנםערװאטױם איןפראגן
װעגן סעקםועלצר ערציאונג, אבער
דאך האבן מיר געפילט א טיפן
װידצרװילן װען פאפום האט גצ־
מאכט ןיין עראטישן אויסגום אין
ױין ליבע ערקלערונג צו דינה, און
װען דער שכור׳ער רוימער האט
אין א ווייטערדיקן אקט דאם זעל•
בצגעטאן. ניט דאם אמ דצר װעג׳ו
װעגז דעם נײעס געזעז
פון נאפוראליזאציע
פון אדװ, ב. ל. ראמױעז
3לי
אירע
םונג פון כאר האט 1יך געלא1ט
פילן דורך דער גאנצצר אױפפי■
רונג: די קינדער װאלטן פיל מצר
הנאה געד.8ט פונם שפילן װען
מ׳װאלט 1יי 8רײנגעגעבן לעבן,
ב8װעגונג, װאס דארף כ8ר8קטע•
ריױרן מ8סן-םצענעם. נישט אנגצ•
נצם האבן געװירקט אין צרשטן
8קט דצר מאדצרנער ױלבערנער
בצנש-לײכטצר, צלם קאנטראסט
מיט דצר אומגעבונג און קאסטױ•
מצן, װי אויך רי ראקאקא שטולן
אין די װײטערדיקצ אקטן. די דע•
קאר8ציעס ױינצן אין 8לגעמײן
גצװצן ג8נץ גוט צוגצפאםט.
די קינדער װאם האבן גצ•
שפילט די אײנצל-ראלן ױינצןאלצ
װערט דעם העכסטן לױב פ8ר זײ•
צר פלײס, פ8ר 1ײצר װצלן »רײנ•
דרינגען טיף אין !ייערע ראלן און
פאר ױיצר דיםציפלין אויף דצר
סצצניע. דאם װאם מ8נכע פון זײ
האבן, װעלנדיק װירקן טר8גיש,
גצװירקט קאמיש, אי1 ניט !ייצר | לירן איר בירגערשאסט און אירע קינדער
איך האלט, אז ס׳איז פון . אלגעמײי
נצר וױכטיקײט ספצציעל םאר דר אויסלענ•
דער, װעלכע װאוינען דא אין לאנד, איך
זאל שרײבן װעגן דער. נאטוראליזאציע.
ס׳זײנען דא אין לאנד רעכשלעך נא•
גרינדעטע אינטצרעסן מצד רי אויכלענדער,
און ס׳איז מצר יוי רצכט צו אריענטירן ז״,
דורך די שפאלטן פון ״װצג״, האפנדיק, אז
מײנע לײצנצר ױעלן נאכפאלגן מיט אינטע•
רצס די דצרקלערונגען װעגן דצר נײער
פארארדנונג.
דער פארלאדעבט האט באשטעטיקט
א נײעם גפזעץ פון נאטוראליזאציע, װעלכער
שאפס אין אנערקענט גרעסערע רעכטן פאר
וי נאטוראליזירטע אויסלוגנדער און ספצ•
ציעל פאר זײערצ קינדעד• װעלכע זײ:ען
גצבוירן געױארן אויפן מצקסיקאנישן גאדן¡
לויט דצר אלטצר פארארדנונג האט די נלעק•
סיקאנישצ פרוי םארלוירן איר בירגצרשאפט,
אויב זי האט חתונה גצהאט מיט אן אויפ•
לצנדער, אירצ קינדצר זײנצן דצרקלצרט
גצװארן פאר אױסלצנדצר, אבצר דאס נײצ
געזצץ זעט פאר, אז די מצקסיקאנישצ פר,י
זאל, צוליפ די דאזיקצ סיבות, נישט פאר.
שולד, נאר פון דצר רעזשי, װעל
כצ האט צום בײשפיל פארגעשטעלט
״בר ככבא״ װי 8 םארט שװינתיפ•
טיקן יצ1ום קריסטום.
די פארשטעלונג האט גצ■
גצבן די געלעגנהײט צו 8נטדעקן
8 שט8רקן די8מ8טישן נערװ בײ
די ױנגצשילצר אױוקצר (אליעזו־),
ױסף גצרסאן ופאפוס) און די שי•
לערן שומםקי (דינהו. אין מער צו•
געפאםטע װצרק, אץ קינדער־פיצסן,
ױינצן זײ 8 גוטער מ8טעריאל
פאר א רצ1שיםצר. אליצ1ר'ס סצע■
נע פון שט8רבן׳ פאפוס׳צס שײלאק
- פילאסאפיע נאכן קריגן דעם אפ•
1אג פון דינר, אין דינה׳ס אנפאנגס
ווצלכצ זײנצן גצב, ירן אין לאנד זאלן זײן
מצקסיקאנצר..
דאס נײצ געזצץ האט סארשײדצנצ
אפטײלונגצן און ם׳איז נױטיק ןזנצומצרקן
די נאטוראליזירטע אויסלצנדצר, אז װצן זײ
װעלן פארלאזן דצר טצירםיקאנישצר רצפופ•
ליק און זײ װצלן נישט צוריק קומצן אין
פארלױף פון פינף יאר צײט, װצלן זײפאר•
לירן זײצר בירגצרשאפט.
אלם די נאציאנאלצ שפראך¡ אז צר האס
פיבקטלצך געצאלס וי רצגירונגב־שסײצרן.
נאך אן צנדצרונג װצלכצ איז ארײן אינם
נײצם גצזעץ איז, אז אין אלצ גצריכטלצכע
אױספארשו״צן װצט דירצקט אינמצרװצנירן
דצר אויסצרןימיניםטצריים בא די אויטארי•
טצרן פון דצר פצדצראלצר מאכט. דצר
אויםערן מיניסטצרױם װצט האבן פולקאמצ
פצפדלמעכטיץנג צו באװיליקן אדצר אפצוא•
־וארפן די :אט ראליזי־טצ ל יטן אײנזען פון
די באאמטצ פז ן דצד דצרנראנטצר אדנדניס■
טראטיװצר בױרא.
וי דירצקטצ אינטצרװצנץ פונס
אויסצרן מיניסטצריום אין אלצ טדיג1נאל1
םון דצר פצדעראלצר מאכט, איז נליטן צװצק
צו באשרצנקצן די נאט ראליזאציצ פאר
אויסלצנדער, װצלכצ װילןפאקומצן די מצק■
סיקאנישצ בירגצרשאפט צוליב פארפאטצנע
צילן.
יצדצ דצקלאראציצ אױף בירנצר
שאפט װצט װצרן פארצפנטלצכט דרײ מאל
אין דצר אפיציצלצר, טעגלצכצר רצגירונגס•
צײטונג, װי אוין אין א צײטונג פון דער
גרעסטצר צירקולאציצ, קאםטנדיק, צולינ
דצם׳ מצר אפצאל װי na אהצר.
אויב אימיצצד פון מײנצ לײענצר
פארלאנגט מצר אײנצלהײטן װצצן דצס דא•
זיקן נײעם גצזצץ, קצן צר שר׳ייצן אויפן
אדרצם פון רצדאקציצ, בײלײגנדיק » פאםט•
מארקצ, אויף צנטפצר.
ן א פאובתכן
(םוף יםון זײס 9)
א שנעלער געדאנק, װי א
איז איר דורכנעלאפן אין מח...
ארנן האבן אויפגעלױכטן פארפרײד..
רי תפיכזז א־ז נעיטטא:ען פאר אירע
אױנ;, יױא לױכשנדיקעראטאג... דאס
געהאפכע גליק ו.עט כיקױם װערן...
רער אײנציקער און לע כער עיל..
זי האט אױפנעהױבן די האנט,
צוואמע.נער,װע.׳;ט די פױסטא־ז מ־ט
רי לע-יגע כהות האט זי א יטטארקן
זע; נעטאן אי; וער ’כ־ױב...
ריצעפ־אכענע יטטיקער נלאזהאין
סיט הילכ־ק נע־לאננ און נעקל^פערי'
זיך צע׳טיט אםן שטײנעינעש גראט־
אר... א־ין סיהאט זיך איר נעדארטן אן
יאס צעפאלט א1ױ שט־קערוױיז די
מרכזיכט־קע, הארטע ױא:ט, װאס האט
איר דעם ײעג צום גליק פאריטטעלט•• •
אן איר עלנט אױ געבליבן
פ־צלטער בא א־רע פיס...
'נ; א צע•
פאר דצר נאטוראליזאציצ זײנצן
באשטימט גצװארן צװײ גצריכטלעכע אױס
פארשונגצן, אײנצ א פריװיליגירטצ און די
צװײטצ א גצװיינלצכצ. די פריװיליגירטצ
װעט זײן פאר די, װצלכצ װעלן װצרן אנצרי
קצנט, אז זײ הצלפן מיט אין דצר אויפבוי׳
אונג פון לאנד, ד. ו¡. יצנצ אויםלצנדצר
ראפגעפאלן פון טאן; די טראנס•
קריפציע אי1 געװצן ניט געניגנד
און אויב ס׳אי1 מתיקאליש ניט גע•
קומצן צי 8 קצטאםטראפע, איז צם
בלײז 8 ד8נק דער פעבטער און
ױיצר ריטמישצר האנט פונס די•
ריגענט, ה׳ איװקצר װאם האט גצ•
ראטעװעט 8לץ װאס ס׳האט !יך
גצלאץ. װעגן דצם ױנגען םון די
, אײנצלםצליסטן <מיט אויסנצם פון
און ם׳איז א גרויסע פ'אגע צו די?בו 1יונגן איװקער און דצר שילערן
טאהי די מינדטר «ייאײיײ יײײײ שומסקי) לאמיר בצםצר ניט רײדן״.
18וי פיל ענערגיצ און 8ר
i»--״■ —ן ׳ס-י/ ». <«. •¡¡¿ע אר7ס?עגדער
סצצנצ אי[ תפיסה 1ײנצ[1װצלכע שאפן אינדו־טריצ איצי האנדל,
די אײנציקצ ײצרטפולצ מאמצנטן װ>)ס נרצנגט גצװיסע װא.ילטאטן פארן פאלק
אןןנט
1 י י און אן ;ןנזצצװדיקן םאציאלן נוצן. פון די
דצר ״ארקצסטצר 'שוחט דאזיקע פצרזאנצן װצט נלצן פאדצרן, אז זײ
קוילצט מיר מיינצ ?צנ1> איז געווען ןאלן באװײזן װאס זײ האגן אויפנעטןן
װײניק צהאמצנגעשפילט מיטן
כאר; דצר כאר אי1 גאנץ אפט א-
בנ גע דצר אויבנדצרמאנטצר זאך און צי
זײ זײנצן ארײנגצקומצן לצגאל אין מצקםי•
קצ. צו דצר געװײבלצכצר אויםפארשונ;, צו
באקומצן גירגצרשאפט, װצט גצהצרן די
װאפ דצר נאמצן אלײן זאגט שוין: ״גצװײנ-
לצכע״, אנגצבנריק די דצקלאראציצ אין אױ•
םצרן-מיניםטצרױם און נישט אין דצר אדמי•
ניםטראטיװצר מאכט װי ביז איצט¡ דצר
דצקלאראנט דארף קצנצן רײדן שפאניש 1
ביאלילן װיל ברענגען דעם
ראגאטשעװער ובי ןיין א״י
ריגא. — אײדצר חײם נחמן ביאליק,
דצר ;אצ־אנאלצר אידישער פאצט, איז אפ•
געפארן פון ריגא, װאו צר איז גצװצן אויף
א באזוך,האט צר באתכט דצם ראגאטשעװער
רבי און איז אזוי נתפעל גצװארן פון דעם
רבי׳ם גא1נות אז צר קלײבט זיך אנצופאנ•
גצן א באװצגונג אראפצוברצבגען אים קײן
ארץ ישראל.
אין אן אינטערװױ פארן ״מןןרגן
:שורנאל״ האט פיאליק צרקלצרט, אז דצר
ראגאטשצװצר רבי האט גצנוק גאונות צו
קענצן ניישטײן צרויי אײנשטײנם. דצר רגי
איז קלזןר אויף אויסװעגיק דצם ש־ס בבלי
און דצפ ש״ס ירושלמי מיט אלצ זײצרצ
מפרשים. זײנצ ידיצות זײנצן איפצרמענטש•
לצנצ? און דער װאם איז פאראינטערצםירט
אין אידישצר געשיכטצ און אידישצר קילטור
קצן קריגן פון דצם רגין אזוי פיל אינפאר•
מאציצס װי ער קצן קריגן פון אן צנציק■
לןןפצדיע.
ביאליק האט נאראקטצריזירט דעם
ראגאטשע־וצר רבי׳ן אלם א «חד בדרא״,
א באפדידיקטע איז זי ׳שטײן נע־
:דיב;, א נערו.עאייטע און א באפרי-
ריקטע... א נ״ער װענ, א ליכטיקער
וז־ואט
אױנן
זיך אױסגעטפרייט םאר אירע
דער אייננטימער םון קאפע א ז
ארױפנעלאפ;, נאך אים אלע געסס
סיט געפילדער; ער האט געמאבט קו-
לות און אעעכאפט דער פרױ בא רי
אקםלען אק איר געטרײבלט¡
- דו האסט םיך אומגליקלעך
נעמאכם... א גאנצער הוכדערטער האט
דאס מיך געקאסט-.. באצאל די אױס-
נעלאבענע!.-
ײ-.א ״טכור׳ע!;..
- א נדט־גענעז..
אלע ארום איר האבן געליארעמט,
גע׳טויע;; אגדערע האבן פאר שרעק
זיך אפנעתקס אין א דיטו..
- נ״טט איך... — האס זי נע.
װאלט אױםשרייען, נייטט איך האב
אױסגע־זאקט די ׳עױב... נאר מײןהונ־
גער... הונגער איז באגאננען א פאר-
—pina
פלוצלינג האט ד דערפילט א האנט
אף איר אקםל און א קאלטע, הארטע
שטים האט אפנעקלונגען אין אירע אױ־
עק:
־ איצט קען איך אײער װאונש
דערפילן.
זי האט זיך אומגעדרײט. אנטלועגן
איר איז נדשטאנען רער פאליציאנט מיס
׳טטרעננע, באפעלערישע בליק;:
קוםטיו
איבער שטילע, אפנעלעבטע׳שװאר-
צע גאםן זײנען געגאנגען צוױי טונקעלע
נעשטאלטך. דער היטער פון נעזעץ און
דער פארברדכער - הונגער•
טאקי. די קינדער גצדארפט בײזײן
בײא 1צלכצ סצענצם אין פארלויף¡
פון דרײ חדשים. םצקם, װצן אפילו
גראטצםק גצשילדערט, בלײבט
סעקם.
פון דעם מאמצנט אן װאס
די אידײע פון אויפפירן מיט שול•
קינדער ״ברככבא״, אי1 לכתחילה
גצװען 8 ניט געלונגצנצ, ױינען
די אויפג8בן פון דצר רצ!שי און
פון דער מי1יק8לישצר לײטונג גצ׳
װארן אויםערגצװאוינליך שװצר.
מיר װצלן 1יך דעריבצר ניט אפ•
שטעלן אויף דצם װאס דער רצ•
זשיםער און דצר מוױק8לישצר
לײטצר האבן ניט גצקענט אויפ■
טאן, נאר בלוי1 אנמצרקן דאם
װאס ס׳האט גצד8רפט און געקאנט
גצטאן װצרן.
דער כאר האט אין ערשטן
אקט ניט גצז־8רפט זײן אויסגע•
!צצט װי מומיעס אויף צװײ ל8נגע
מאדערנצ בענק, נאר האט גצד8רפט
פארשטצלן טרױצרנדע פאלקס
מ8םן,דער דאױקצר רצ1שיסצרישער
camara israelita de industria y אידישע ?¡אמער פאר אינדשטר אןן האנךל
COMERCIO DE MEXICO.
CALLE TACUBA 15 ERIC. 285-04
אין מצקםיקצ
טא־ובא 15, צריק. 04*2-85.
ביצט ארײנגעלייגט אוןדצר רעװלי
ט8ט: ״אפער8ציצ גצלונגען, פא־
ציענט געשטארבן״.
באמצרקונג םון רעדאקציע:
מיר !צנען נישט אײנשטי
מיק מיט אײניקע, פון ח׳ קאה8ן׳ס
אױספירונגען, מיר װעלן אין
נאנטסטן נומער גצבן פלאץ פ8ר
8נדערצ מײנוגגצן
מאושעװעו
טאפיצעועוײ
• ־״־ו ״ ו ״־׳־ 'V׳־״ r ףי״-ן״ ־ < r
אין דאם קצן ניט גצלינגצן. גצװיס , פעלער אין באציאונג צו דער ה8ל
גרױסער אויםװאל פון מאדצרנע
קאזצטקעס, רעפצראציאנצס איך
מאך אויך אויף ב8שטעלונג 8לער•
לײ טצפיצערסקצ ארבעט.
בעער כעסוס מארי8 3
מעלחנגען
די מיטגלידער
פראװינץ װערן געבעטן 8רײנצו
שיקן 1ײער מיטגלידם-אפצאל װאס
זײ !צנען שולדיק בי1 נײ-יאר.
- מיטגלידצר פון דצרפרא•
װינץ װצלכצ ד8רפן שליסן קאנ-
טראקטן מיט !ייערע 5רבעטצר,
קענצן זיך װצנדן נאך אײנצל•
הײטן אין דער קאמצר, צוליב דצם
װאס מיר !צען פאר פיל ארבצט
ב8 די דא1יקע קאנטראקטן, אױ
געװאונשן 18 די מיטגלידעו זאלן
גלײך אנהויבן צו מאכן די קאנ•
טר8קטן. עם אי1 י8ט81ם צו מאכן
די קאנטראקטן אין פ8רלױף םון
חודש י8ני8ר 1932.
- די ק8מער םירט אונטצר•
האנדלונגען מיט 8 ױריםט װצל•
כער 1אל זיך ספעציצל אפגעבן מיט
מ8כן די דאױקע קאנטר8קטן.
- די ק8מער פ8רד>8נדט
אויך מיט דאקטוירים װצלכפ זאלן
האבן די מעדיצינישע אויפױכט
פון דצר אויף די 8רבעטער פון די מיט•
יגלידצר םון דער ק8מער.
-־װעגן 8לצ ענינים י8רפן
זיך די מיטגלידער װענדן פון 4
בי1 6 נ. מ.
- ם׳אי! דערשינצן דער אד•
רעהן-בוך פון דצר קאמער.
- מיר בעטן אונ1צרצ מיט■
גלידער צו באנוצן זיך מיט 8לע
דעפארטאמצנטן פון דער קאמער.
װײל אונ1צר צװעק אי1 צו דינען
די מיטגלידער אין 8לע הינ1יכטן.
יצדער מיטגליד פארן מיטגלידס■
אפצאל קען אויםגיצן די קאמער
צו אלצ 1ײנע ױרידישצ אדמיניס•
טראטיװע און אינפארמאציע צװעקן.
- צום ערשטן ױבילעאום
םון דצר עקױסטעגץ פון דער
האנדלס-קאמצר, װצדט צוגעגרײט
א פצםט-אװנט מיט גרױסע סור•
פריזן.
-װערט מיטגלידער אין
דעו אידישער לןאמעוי
זײן א מיטגליד אין דער
אידישער ?ןאמער, הײסט שפארן
געלט און צײט, און אין וער
זעלבער צײט שאפן פועסטיש
און א אפיציעלע ועפועזענ■
טאנץ פאו דעו גאנצער ?¡א-
לאניע.

פרײטיק, 1 יצנואר 1932
דער מעג
זייט 20
פון אידישן הילפס־
פאףין
דאניוען און ןװינוװנגעז,
דערמיט דריקן מיר אױם אינזער
דאנק די אלע פעחאנען װעלכע האבן
בי־געיצשײערט פארן הילםס־םארײן■ די
םומע פון 87 פעזאם אױף דער חתונה■
׳פון אנא קאמאראװכק, און איסאק
ב1אס דעם 27רעצעמבער פ.י.,נע-
זאמלש רורך די הערן מ. ר. ק־נג און
מ. ראזענפערג (רער. פון ״װעג״.
ל. םאסנאװיטש 25 פ., קרומהאלץ
10, ב. װערביצקי 5, ׳טולץ 5, רעזניק
3, גאנזאלעס 2, װערביצקי 3, ב.
לעװינשטײן 2, מ. לעװינשטײן 3,
קאגאן 3, נעדװדעאװיטש 2, בלאט
1, עפשטײן 3, און די גרופע: מ.
לצםק, ל. עפלשטײן, מ. דארשאן.
יאלאן און ראסטנבערג - 20 פעז.
טאטאל -87 פעז.
אונזער דאנק רי הערן
בורשטײן, ליפשיץ און בארצר
םארן זאמלצן די סונזצ פון 42.60
בײ דער חתונה פון מינדלין.
די ה״ה מ. ר. קינג און יעקב
האלפערן פארן זאמלצן אויף דער
חזונהפון ברוין די סומצ פון 10
פצזצס.
די הערן מאזציקא - שצנ׳
קצװיטש פארן זאמלצן די םומצ
פון 12 פצז. אויף דצר חתונה פון
באס - קרצמער.
אונזער צפנטלצכן דאגק
דצם ה׳ י. סטאװטשאנסקי פון
טאמפיקא, פארן שאפן מיטגלידצר
פארן הילפם פארײן םון װצלכצ
מ־ר קױיטירן גלײכצײטיק די סומצ
127/0 פעז. <די אלצ פצרזאנצן
װצלן קריגן באזונדערצ רצםױוצס
אױף דצם גצלט). בצניטא גרי־
טשעװסקי 6 פעו״ םוסין און גאט•
ריין 5, ש. לאן 3, שידלא מ. 3,
צ. ד. רובינשטײן 3, נ. קאפלאן
4, ברידצר שצרװין 3, ראבצרטא
אזאני ?, װײנשטאק און אלטשו•
לצר 6, קלײנבערגאן ראפאלין 6,
רײנהארדט 1, מאנדלבוים 1, וײינ־
טראב 2, םטאליקאװיטש 4.50,
ציבאװאי 2, מאקם ראפאלין 6,
רײוצ ציבאװאי 7, אקון - קור•
לאנדסקי 6, װאקםמאן 2, ס• ל8ן
6, טאבאנקצװיטש 2, מ. םצילאק
15. םאנטא זארצ 4 און דניאל
סיצלאק 2. טאטאל 127.50 פצז.
מיר בצטן אלצ אידן פון
פראװינץ נאכצוטאן דצם בײשפיל
םון ה־ י. סטאװטשאנםקי און שאפן
מיטגלידער פארן אידישן הילפם•
פארײן אין מעקסיקע.
סעק־עטארי3יט.
ZHU--' ־ ׳־־׳■~ — ;r־:׳¡*¡»
באלןאנטמאבובג
מיר מאכן באקאנט אז ס׳האט זיך
גצגרינדצט א גרופצ מיטן צװצק
אפצופארן נאך בירא ביחאז אױף
עוד־אונעט. אינפארמאציצם צו בא■
קומצן אין שנײדצרײ פון ה׳ גא■
לצק, לואיס גאנסאלעס אברצגאן3
פון 5 ביז 7 אװנט.
די רצגיסט. דויערט ביזן 15-טן ד.ח
Alzate
1 2 2
א ^אנפעוענץ אין דער אױישעו לןאמעו
װעגן אובעט געזעץ
קומנדן דאנצרשטיק, דצם 7טן
ד. ח. 9 אװנט װעט פארקומצן
רצםצרירן איבער דער טעמצ: ה
װצרלינםקי און אײניקצ אדװאקאטן
ס׳װצלן אויך גצגעבן װערן אלצ
אינפארמאציעם װאם יצדצר פון
פובליקום װעט בצטן.
אין לאק8ל פון דצר איד. ױננט
גצז״ אײנגצארדנט דורך דצר
אידישצר ק8מער, 8 קאנפצרצנץ
װצגן נײעם ארבצט גצזעץ. ם׳װצלן
צו דער חתונה פון פרל.
י. נאס מיט ה׳ ש. ןרעמער
אונזער הארציקן מזל-םוב
םאמיליע פןרטמאן.
שמחה לןרעמער יעװא באנ
חמונת-געחאס,
זונטיק דעם 27-ט; דצצעמבער 1931.
אלע געםט דאנקען מיר.
אונזצר פיײנט שמחה ^רעמער
צו זײן חתונה מיט פרל. יעװא באס
א גליקלעך צוזאמענלעצן.
חײם ױסף ג״ץ און פאמיליע.
מיר באגריםן דצר פרל. יעװא באס
צי«יי חתונה מיט ה׳ שמחה ^רעמער
ל. מאסעיקז¡ און פאמיליע.
אונזער שװצסטער און שװעגערן
בעלא ועכטמאן
צו איר חיוונה מיט ה׳
סימאז בואז
פיל גליק אין זײער צחאמענלעבן
מאיר טשאנםטקןןװםקי
פרוי און קינדער.
סימאן נראז בעלא רעכטמאז
חתונח־געהאט
זונטיק דצם 27־טן דעצע-־ינער 1931.
אלצ געסט דאנקען מיר.
מזל-טוב! אונזער שװאגער״סימאן צרא1
צו זײן חתונה מיט פרל. נעלא ועכטמאז
זןןל זײצר לצבנסװעג מיט צלומען באצירט זײן
לואיס מאנוצל בצצר, פר,י אוןקינד.
Í
א װאילןע און זיכעוע פרנםהז
צוליב אפפארן פון מצקםיקצ גיט זיך איבצר א גוט-אײנגצאר• ■
דנטצר כשר׳צר רצסטאראן מיט אן אײנגצפירטצר קל־צנטצלצ
זצצר ביליק.
נאכפרעגן אין אדמיניסטראציצ ״דער װעג״
i xr~=z
®®®®®®®®®®®®®®@®®®®®@®
®
®
®
®
©rsí. #aj e
&bam ü^ucíjínákp
Dentitas: Treinta años de práctica en®
Eurupa. ®
Clínica Dentul Av. Uru¿uiiy 3 Eri. 3-37-86®
MEXICO, O. F. ®
®
@ מיר ארבצטן מיט די מאדצרנסטצ טצכנישצ מאשינצן.
® אונזערע קליצנמן זצנצן שטצנדיק צופרידן מיט אונזצר
®ארבצט,װײל אונזצר סיסטצם איז: שנצלצ קוראציע, פינקטלצכצ
®באהאנדלונג און מעסיקצ פרײזן.
® מיר װינשן אונזערצ קליצנטן און פרײנט א דערפאלגרײך יאר 1932
®®®®®®®@®®®®®®®®®®®®®
1 ד א נ ?¡ ו נ ג I
j! אונזער בצםטן דאנק דצר פרוי חאסיצ בת אברהם טראטנצר I¡
§ און ה׳ שלמה טראטנער נ״יפאר איר שענקצן די B
» ספר תװה מיט דעם כתו
און מיר װינטשן איר אריכת ימים און א גוטע עלטצר.
|| די פארװאלט1נג פון ״נדחי ישראל״. H
te^tei&ia^te^te^zs^te^teartesrzesrtear
.¿ms► *as*,
מירבצטן אנטשולדיקונג ב« אונזצרע מצמבערם אױף jt
J זײצר אנקלאגע דצפאר װאם זײ האבן נישט דערהאלטן צו !
*ן דצר צײט אונזער אײנלאדונג צום חנוכת הבית, דצרקלצרן מיר, ף
L אז דאס איז געשצן צוליב א מיספארשטצנדניש פון אדרצםן• J
r שרײבצר. י
די פארװאלטונג םון ״נדחי-ישראל״.
־׳nws- ־r**- ־se״ ־־־r ^c»׳*ד־ ־יטמד־ שיר ׳
i
FABRICA DE ROPA INTERIOR
DE PUNTO
Eric.
6 01-80
MEXICO, D F
Fabricamos toda cía'
se de Ropa Interior de
popotillo fino, de alsodón
para damas, caballeros.
Especialidad en ropa de Tsfiños.
Los precios mas baios. Pida Ud.
Envíos 6. ©. O.
נדר פאבריציו־ן אלע סארמן פון אונטערװעש, פזן פאפאעיא און
יערםע פאר ראמעי, מענער און קינדצר, די פײנסטע אויםאר•
בעטונג צו וי ביליקסטע פרײזן. ראיעלצ נאהאנדלמנ.
S
m
פון ױגנט קלוב בא דער אי־
דישער שולע.
זונטיק דצם שטן יאנו«ר
פונקט 3 נאכמיטאג, װצט פארקו•
מצן אין לאקאל פון דצר איד. ױ•
גצנט גצזצלשצפט ט&קוב8 15, די
צרשטצ אלגצמײנע עלטצרן פאר־
ז8מלונג. אלצ צלטצרן װאס האבן
םארשריבן זײצרצ קיגדצר אין ײ•
גצנט קלוב, דארפן זײן אויף דצר
פארזאמלונג װאו ם׳װצלן בא•
האנדלט װערן פראגן פון צרשט-
קלאםיקצר װיכטיקײט.
די קורסן פצר אידיש גײצן
אן פינקטלצך 3 מאל אין װאך,
מאנטיק, מיטװאך און פרײטיק.
אלצ קינדצר האבן גצמאכט גרויס
פארשריט אין זײצר לצונצן.
תילןוז־טעות
אין פאריקן גומער איז ארײנ•
גצפ8לן א פ8רדריסלצכצר טצות
אין דצר מצלדונג פון דצר ליק•
וױדאציצ-קאמיסיצ פון קלײנהצנד•
לצר-פארײן. 8נשט8ט; אויף דצר
פ8רזאמלונג זײנצן נאר גצקומצן
די מיטגלידצר, דארף זײן: אויף
דצר פארזאמלונג זײנצן נאר גצ■
קומצן דרײ מיטגלידצר.
צן אלע אידן אין מעלןסי^ען
בא^אנטמ^כובג
אײניןןע פון אגודת אחיס װעלכע האבן גאו n אנונג!
נישט װאס עס פאדערט זיך פון א מורה הװאה און דײן, מיט
דער הילל* פון אײני^ע פעוזאנעז װעלכע שוע^ןזין אז וועז עס'
װעט קןומעז 7|ײן מע^סי^ע א וב װעלכעו זאל דעםפקסױם
װערן פוז אלע שיכטז פון דער אידישעו באפע^עװנג איז מע^■
סי^ע, װעט עס שאח בוענגעז זײערע ^לי־^ודש-ניזנעס, האנןי
אױפגענומעז א ױנגנמאז פאו א דײז את מװה הװאה, וועלנעו
איז נישט ואוי דעוצו, ער האטזאגאר נישט 2יק סמיכה פוןףין
באװאוסטע רבנים צו פאונעמען אזא שטעלע, דאחפ פראטעסטױן
מיר קעגז אזא טאט װאס ברענגט שאדן דער אידישער נאפעל•
קערונג און מױ ראטז אלע איח פון מע^סי^ע נישט אנעו^ענען
דעס דײז, און ^יינער פון אײן זאל נישט געבז זײז אונםערשריפט
אױײ א כתבװאסגעװיסע פעחאנעז װעלז פח אײך פאדעח• װײל
מיר זענעז אין פארבינדונג מיט די גרעסטע רבנים פון פאלעסטינע
אח ױואפ, כדי זײ זאלז אונז שיקז א רנ װאס זאל צופוױן
שטעלן אלע ^לאסן פון דער אידישער באפעל^עחנג איז מעןסיןע
מיט אכטונג.•
די פארװאלטוע פח ״גדחי-ישואל״,
!«!
מיר נעמען נישט ביליקער פאו אנדעוע, אײעו
ןע פאודינסט איז אבעו א גװיסעו. ווייל װען אױ מאנט
א״עו דךולן־אובעט אין דעו דװלןעוײ
״תר וועג״
S
?×¢
K
C J3
fSÍ
§האם איר די זיכעהײפ אז וי
3 ארבעט איז עסטעטיש געמאכט,
S אז די מע^סטז האבן נישט 2ײן
3 פעלעון אוז די אובעט איז וײן.
3 װילט אױ זיץ צופויח, װילט אױ
3 האבן רײנע און עסטעטיש־שײנצ
3 און גוטע אובעט, זענט איר אונזער
3פוײנט, באשטעלט אײער דװ2•
3 ארבעט נאר אין דעו דװעעוײ
ן״דער װעג״
Imp. ‘El Camino’ i
Avenida Guatemala 76 Tel. Ericsson 2-38-35 3?
MEXICO, D. F.
& ל
Sf
tÁ
KI. CAMINO” ־ Guatemala 76. - Erle. 2-38-S6.
IMF.